سايت آيت الله صانعی از مراجع قم يکی از دهها سايت موجود برای سوالات فقهی است
در حالی كه مسدود كردن سايتهای ضد اخلاقی و سياسی در ايران همچنان يكی از موضوعات روز است، گزارشها حكايت از آن دارد كه روحانيون ايرانی سعی دارند تا با اين وسيله به معرفی و ترويج دين بپردازند.
روزنامه دنيای اقتصاد با چاپ گزارشی تحت عنوان «تكنولوژی در كنار دين»، به وضعيت بهرهگيری روحانيون ايرانی از اينترنت پرداخته و نوشته است كه روحانيان از اينترنت دفاع میكنند.
اينترنت امتياز فوقالعادهای نسبت به ساير وسايل ارتباطی دارد و با اين وسيله ارتباط علمای دينی و مردم بيشتر خواهد شد.
مدير موسسه تبيان
اين در حالی است كه از دو ماه پيش دولت برنامهای را برای مسدود كردن برخی سايتهای ضد اخلاقی و سياسی به اجرا در آورده است.
به نوشته اين روزنامه برخی اعتقاد دارند امروز اينترنت لازمه ترويج دين، مذهب و فرهنگ است.
محمدرضا آقا ميری مدير موسسه تحقيقاتی و ارتباطی تبيان در قم ميگويد: " توسعه و ترويج دين، مذهب و فرهنگ با اينترنت لازم است و با توجه به لزوم جهاني شدن دين اسلام، عدم استفاده از اين ابزار، خسارتهای عظيمی در پی خواهد داشت."
به گفته آقاميری اينترنت حاصل تلاش و دانش صنعتی و تكنيكی غرب است كه به رايگان در اختيار ما قرار گرفته است.
وي ميگويد: "استفاده از اين ابزار فوقالعاده، برد صدای ما را چندين هزار برابر خواهد كرد و مزايای اينترنت بدون توجه به مضرات آن، بسيار برجسته و غيرقابل چشم پوشی است."
ارتباط با علما
مدير موسسه تبيان با ضروری خواندن بكار گيری از اينترنت برای ترويج مكتب اهل بيت و مذهب اسلام میگويد:" اين وسيله امتياز فوقالعادهای نسبت به ساير وسايل ارتباطی دارد و با اين وسيله ارتباط علمای دينی و مردم بيشتر خواهد شد."
از طريق سايت آيت الله لنکران در عرض چند ماه به 6 هزار سئوال اينترنتی پاسخ داده شد كه قطعا در صورت عدم استفاده از اينترنت اين تعداد به 100 سئوال كاهش میيافت.
مدير موسسه تبيان
وی توضيح میدهد:" مردم به راحتی با تماس غيرمستقيم از طريق مراجعه به سايت علمای دينی میتوانند پاسخ تمامی سئوالات شخصی خود را كه قبلا وجود حيا مانعی برای مراجعه آن محسوب میشد به بهترين شكل دريافت كنند."
آقای آقاميری سايت آيتالله فاضل لنکرانی را مثال میآورد و میگويد:" از طريق اين سايت در عرض چند ماه به 6 هزار سئوال اينترنتی پاسخ داده شد كه قطعا در صورت عدم استفاده از اينترنت اين تعداد به 100 سئوال كاهش میيافت."
وی همچنين اضافه ميكند: " تا پيش از اين، تدريس در كلاس درس به 5 يا 10 نفر خلاصه میشد و اين در حالی است كه با استفاده از اين فناوری، اين رقم به صدها برابر افزايش پيدا كرده است."
نرمافزارهای اسلامی
روحانيون قم و مشهد توجه ويژهای به اينترنت دارند و اولين مركز اينترنتی و كامپيوتری قم با عنوان مركز تحقيقات و علوم كامپيوتر در سال 1367 تاسيس شد.
با گسترش اينترنت روحانيون با توليد نرمافزارهای اسلامی وقرآنی فعاليت خود را گسترش دادند و از سال 76 اطلاعات حوزه علميه بر روی اينترنت قرار گرفت.
گسترش اينترنت و كامپيوتر در حوزههای علميه را میتوان در نمايشگاههای اختصاصی و نمايشگاههای بزرگی كه در تهران و شهرهای ديگر بر پا میشوند، مشاهده كرد.
اكثر نمايشگاههاي اطلاعرسانی و كامپيوتر سالنهای ويژهای را به نرمافزارهای كامپيوتری اسلامی اختصاص میدهند كه به وسيله روحانيون تهيه شده است.
مدير موسسه تحقيقاتی تبيان سرعت رشد استفاده حوزه علميه از اينترنت را غيرقابل تصور عنوان كرده و میگويد: " تا دو سال قبل از مجموع 40 هزار روحاني تنها 5هزار نفر از كامپيوتر شخصی بهره میبردند و اين رقم امروز قطعا به دو برابر افزايش پيدا كرده است."
وی میگويد: "سايت الحرين كه يك سايت خبری مطرح به زبان عربی است به وسيله يكی از طلاب ايجاد شده است."
تحول در اجتهاد
برخی از روحانيون اعتقاد دارند كه استفاده از اينترنت بسياری از مبانی اجتهادی و كارشناسی فقهی را متحول كرده است.
ايسنا به نقل از طه هاشمی عضو هيات مديره دفتر تبليغات اسلامی قم نوشته است: " استفاده از اينترنت بسياری از مبانی اجتهادی و نظرات كارشناسی فقهی را متحول كرده است."
آقای هاشمی در توضيح اين نكته میگويد: به هر ميزان دسترسی پژوهشگر به منابع اينترنتی بيشتر باشد، به همان ميزان نظريه و فتوای وی جامعتر و كاملتر خواهد شد و اين تغيير و تحول در نظرات علمايی كه با بررسی متون مختلف به فتوايی دست پيدا كرده اند، كاملا محسوس است."
به گفته آقای هاشمی آموزشهای كاربردی فناوری اطلاعات از مدتها پيش در حوزه علميه آغاز شده است و بسياری از روحانيون كه در رشتههای مختلف سختافزاری و نرمافزاری و رياضی تحصيل كردهاند، در اين زمينه همكاری میكنند و كمتر طلبهای است كه دغدغه استفاده از اين ابزار و تلاش برای فراگيری آن را در خود احساس نكند.
حجتالاسلام مرتضی شيرازی مدير انجمن ISP های خراسان میگويد:" وجود پيشفرضها در استفاده از اينترنت ايجاب میكند تا در باب فعاليتهای دينی نوعی انعطافپذيری در بيان فرهنگ اسلامی و جلوهدادن آن برای نسل جوان و متناسب با كاربران به وجود آيد."
آقای شيرازی با اشاره به ويژگیهای سايتهای اينترنتی میگويد: "استفاده از نظرات خبرگان دينی كه تسلط كافی در زمينه پاسخگويی به مسائل مختلف را در اتاقكهای چت را داشته باشند در جهت فعاليتهای دينی میتواند مورد توجه قرار گيرد."
حمايت دولتی
با وجود تغيير نگرشها و فعاليتهايی كه در زمينه اينترنت در حيطه مذهب صورت گرفته، برخی عقيده دارند كه حمايتهای دولتی در اين زمينه كافی نيست.
اكثر سايتهای اسلامي به صورت خصوصی اداره میشوند و دولت از آنها حمايت كافی نمیكند.
معاون بنياد علوم و معارف اسلامی
ايسنا به نقل از وحيد شاهآبادی معاون بنياد علوم و معارف اسلامی نوشته است: "اكثر سايتهای اسلامي به صورت خصوصی اداره میشوند و دولت از آنها حمايت كافی نمیكند."
آقای شاهآبادی مسئولان را مخاطب قرار می دهد و می پرسد: "چرا اقدامات كافی برای اشاعه فرهنگ اسلامی از طريق اينترنت در مقايسه با اقدامات تخريبی آن بر روی اعتقادات جوانان، انجام نگرفته است."
نصرالله جهانگرد دبير شورای عالی اطلاع رسانی كشور میگويد:" با فراهم شدن فضای جديد گفتگو در اينترنت كسانی در اين عرصه برنده خواهند شد كه به توليد بيشتر و عرضه دانش و اطلاعات میپردازند."
آقای جهانگرد تاكيد میكند:" شرايطی فراهم شده تا پيام دين اسلام به سراسر جهان رسانده شود."
به گفته آقای جهانگرد، شهر قم از پرتحركترين بازارهای اينترنتي كشور است كه از نظر توسعه منابع اسلامی و شيعی بسيار خوب عمل كرده است.
دبيرشورای اطلاعرسانی گستردگی سايتهای اسلامی در ايران را بسيار خوب توصيف میكند و میگويد: "اين منابع بيشتر از منابع علمی و اجتماعی وارد حوزه ديجيتال شدهاند و انجام سئوال و جواب اينترنتی فقهی از طريق سايتهای مراجع، در حال افزايش است و جزء بخشهای موفق كشور در زمينه استفاده از اينترنت محسوب میشود."
