عبدالعزيز حکيم از مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق - اين گروه در اجلاس ناصريه شرکت نکرد
صادق صبا
گروه اصلی شيعه و مسلح عراق نشست گروه های مخالف اين کشور در شهر ناصريه را تحريم کرده است.
مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق که مقر آن در ايران است، گفته است اقدامات مربوط به تشکيل دولتی را که توسط خارجی ها تحميل شود، نمی پذيرد.
اما آمريکا نيز به مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق به دليل ارتباط نزديک آن با روحانيون حاکم بر ايران به ديده ترديد می نگرد.
با سرنگونی رژيم صدام حسين که مسلمانان سنی در آن غالب بوده اند، شيعيان عراق برای نخستين بار در تاريخ معاصر اين کشور آرزو دارند که در دولت بعد از صدام حق آنان رعايت شود
شيعيان تقريبا شصت در صد جمعيت عراق را تشکيل می دهند ولی در قدرت سياسی اين کشور سهم مهمی نداشته اند.
با سرنگونی رژيم صدام حسين که مسلمانان سنی در آن غالب بوده اند، شيعيان عراق برای نخستين بار در تاريخ معاصر اين کشور آرزو دارند که در دولت بعد از صدام حق آنان رعايت شود.
ولی مساله مهم اين است که دقيقا معلوم نيست که نماينده سياسی واقعی شيعيان عراق کدام گروه است.
مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق که مقر آن در ايران قرار دارد، بزرگترين گروه شيعه عراق است و خود را نماينده اکثريت شيعيان اين کشور می داند.
اين گروه که از حمايت حکومت اسلامی ايران برخوردار است، دارای حدود پانزده هزار عضو مسلح است که به نظر می رسد اکثريت آنان همچنان در خاک ايران مستقر باشند.
هدف اوليه اين گروه همانطور که از نام آن پيداست، ايجاد انقلاب اسلامی در عراق بر اساس نمونه انقلاب ايران بوده است. بين اين گروه و روحانيون حاکم در ايران روابط نزديکی وجود دارد.
همه شيعيان عراق به دنبال ايجاد حکومت مذهبی در کشورشان نيستند و بسياری از شيعيان عراق در واقع غير مذهبی اند. برای نمونه، احمد چلبی، يکی از رهبران عمده مخالف عراق، يک شيعه غير مذهبی است
ولی همه شيعيان عراق به هيچوجه به دنبال ايجاد حکومت مذهبی در کشورشان نيستند و بسياری از شيعيان عراق در واقع غير مذهبی اند. برای نمونه، احمد چلبی، يکی از رهبران عمده مخالف عراق، يک شيعه غير مذهبی است.
حتی در بين گروه های شيعه مذهبی عراق نيز اختلافات وجود دارد. برای نمونه، چند روز پيش يکی از گروه های شيعه در نجف منزل آيت الله سيستانی در اين شهر را محاصره کرد و خواستار خروج او از عراق شد.
اين گروه "جماعت صدر ثانی" نام دارد که رهبری آن با يک جوان بيست و دوساله به نام مقتدا صدر است که پدرش آيت الله محمد صادق صدر چهار سال پيش ظاهرا به دست عوامل دولت عراق کشته شد.
در هفته گذشته در همين شهر نجف عبدالمجيد خويی، که از لندن ظاهرا به کمک نيروهای آمريکايی به اين شهر رفته بود، به دست گروه های رقيب شيعه کشته شد.
يکی ديگر از گروه های مسلح شيعه عراقی حزب الدعوه است که همانند مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق نشست گروه های مخالف در شهر ناصريه را تحريم کرده است.
دقيقا معلوم نيست که اين گروه ها تا چه حد در بين شيعيان عراق نفوذ دارند.
ولی آنچه مسلم است اينکه آن بخش از شيعيان عراق که در تشکل هايی همچون مجلس اعلا عضويت دارند دارای ايدئولوژی قوی مذهبی هستند و حاضرند برای آرمان خود دست به اسلحه ببرند و بجنگند.
گروه های شيعه عراقی همچون ساير جنبش های شيعه در خاور ميانه خود را ضد آمر يکا می دانند. اين گروه ها حال از آمريکا می خواهند که با سقوط رژيم صدام حسين، عراق را ترک کند و اداره اين کشور را به دست مردم عراق بسپارد
گزارشهای رسيده ازعراق حاکی است که هواداران مجلس اعلا در تعدادی از شهرهای شيعه نشين فعاليت هايی را آغاز کرده اند و شعارهای ضد آمريکايی می دهند.
گروه های شيعه عراقی همچون ساير جنبش های شيعه در خاور ميانه خود را ضد آمريکا می دانند. اين گروه ها حال از آمريکا می خواهند که با سقوط رژيم صدام حسين، عراق را ترک کند و اداره اين کشور را به دست مردم عراق بسپارد.
با توجه به خصومت ديرينه ای که بين دولت آمريکا و جنبش های شيعه در حال حاضر وجود دارد و ريشه آن تا حد بسيار زيادی به تحولات انقلاب اسلامی ايران به رهبری آيت الله خمينی بر می گردد، مقامات آمريکايی در باره چگونگی برخورد با شيعيان عراق با مشکل بزرگی مواجه هستند.
آمريکا به خصوص نمی خواهد که دولت ايران از طريق تشکل هايی همچون مجلس اعلا در آينده عراق نقش مهمی بازی کند.
ولی اگر آمريکايی ها در مناسبات خود با گروه های متشکل شيعه عراقی حساسيت لازم را به خرج ندهند اين امکان وجود دارد که مشکلات بزرگی برای آنها در عراق ايجاد شود.