دولت ایران به بازار مسکن نفس مصنوعی می دهد

در حالی که بازار مسکن ایران بعد از رشد شدید قیمت ها وارد یک مرحله رکود شده است، دولت ایران همایشی برگزار کرده تا راهی برای تامین مالی بخش مسکن بیابد.

در این همایش که با مشارکت وزارتخانه های اقتصاد و مسکن، بانک مرکزی و بورس برپا شده،کارشناسان اقتصادی و فعالان بخش مسکن به دنبال یافتن راه هایی هستند که بتوانند نیازهای مالی بخش مسکن را تامین کنند.

رکود بازار مسکن از آن رو برای دولت اهمیت دارد که یکی از مهمترین بازارهای اشتغال است و این نگرانی وجود دارد که کاهش ساخت و ساز مسکن و رکود در آن بیکاری را افزایش دهد.

نرخ بیکاری هم اکنون حدود 12 درصد است و برخی کارشناسان بر این باورند که در صورت ادامه این وضعیت، نرخ بیکاری در پایان سال به بیشتر از 14 درصد خواهد رسید.

جمعیت بیکاران ایران بیشتر از سه میلیون نفر برآورد شده است و پیش بینی می شود با ادامه این وضعیت تعداد آنها در پایان سال به بیشتر از چهار میلیون نفر برسد.

چنین وضعیت دشواری، دولت ایران را بر آن داشته تا از هم اکنون چاره ای برای آن بیندیشد.

شمس الدین حسینی، وزیر اقتصاد و دارایی در این همایش گفت که در سال جاری بخش مسکن به 28 هزار میلیارد تومان (28 میلیارد دلار) منابع مالی نیاز دارد.

تامین منابع مالی تنها نگرانی دولت نیست به خصوص این که در سه سال گذشته به دلیل رشد فزاینده نقدینگی و تزریق مبالغ زیادی از آن به بخش مسکن، تعادل در این بازار را برهم زد و اکنون شرایط بر عکس شده و دولت اکنون نگران خروج نقدینگی از بازار مسکن است.

به گفته آقای حسینی، "اگر مراقبت های لازم صورت نگیرد مشکلات بسیاری ایجاد می شود و نمونه بارز آن بحران اقتصادی است که جهان با آن رو به رو شده است."

بحران مالی جهانی از بازار مسکن آغاز شد و آثار آن در اقتصاد ایران که ارتباط چندانی با بازارهای مالی ندارد، به صورت کاهش قیمت نفت و سقوط بازار بورس ظاهر شد.

این بحران اکنون بیشتر از گذشته در بودجه سالانه ظاهر شده است چون با کاهش قیمت نفت در بازارهای جهانی درآمدهای ارزی ایران به شدت کاهش یافته و پیش بینی می شود درآمدهای ارزی ایران در سال جاری به نصف سال گذشته برسد.

مسکن؛ محور اشتغال

در کنار این مشکل، تورم بالای 25 درصد نیز اقتصاد ایران را در وضعیت بغرنجی قرار داده است و برخی پیش بینی ها حاکی از آن است که این وضعیت سبب خواهد شد رشد اقتصادی ایران از بالای شش درصد در سال گذشته به حدود چهار درصد در سال جاری برسد.

در چنین شرایطی، رکود بازار مسکن می تواند مشکلات را دو چندان کند. مسکن یکی از بخش های اشتغال زاست که عمدتا نیروهای غیر ماهر را جذب می کند.

محمود بهمنی، رئیس کل بانک مرکزی ایران برای نشان دادن اهمیت بخش مسکن در همایش "تامین مالی مسکن" گفت: "هر 100 واحد مسکونی برای 160 نفر (80 نفر به صورت مستقیم و 80 نفر به صورت غیر مستقیم) شغل ایجاد می کند."

رکود در بازار مسکن در شرایطی اتفاق افتاده است که تقاضا به مراتب بیشتر از تولید است و بین عرضه و تقاضا شکاف عمیقی وجود دارد. برآوردها از کمبود سه میلیون واحد مسکونی در ایران حکایت دارد و هر ساله نیز خیل عظیمی به جمع متقاضیان مسکن افزوده می شوند.

در طول سال های گذشته به طور متوسط حدود ۴۵۰ هزار واحد مسکونی در ایران ساخته شده است در حالی که بر اساس برنامه باید سالانه بیشتر از ۸۰۰ هزار واحد مسکونی ساخته می شد.

با توجه به جمعیت جوان ایران، پیش بینی می شود که تقاضا برای مسکن در چند سال آینده افزایش پیدا کند. بنابر برآوردهای بانک مسکن ایران، در سال گذشته این کشور یک میلیون و 355 هزار واحد مسکونی نیاز داشته است و این رقم در سال 1391 به بیش از یک میلیون و 600 هزار واحد خواهد می رسد.

برخی کارشناسان، برنامه های اقتصادی دولت در چند سال گذشته را عامل افزایش قیمت مسکن و رکود فعلی این بازار می دانند، اما می گویند معضل اصلی فاصله زیاد تولید و تقاضای مسکن است.

برای همین، به نظر می رسد دولت چاره ای ندارد جز این که برنامه های خود را برای رونق بازار مسکن به کار ببندد تا از دشوارتر شدن وضعیت اقتصادی کشور جلوگیری کند.