تعهد ایران برای جلوگیری از قطع صادرات گاز به ترکیه

حلمی گولر وزیر انرژی ترکیه که سرگرم دیدار از ایران است، گفته است که وزارت نفت این کشور قول داده در زمستان مشکلی در تامین گاز ترکیه پیش نیاید.

آقای گولر در بازدید از بزرگترین میدان گازی ایران در پارس جنوبی گفته است:" با مقامات ایرانی مذاکرات مثبتی داشته ایم و آنها متعهد شده اند که در زمستان امسال مشکلی برای تامین گاز صادراتی به ترکیه به وجود نخواهد آمد."

ایران در سال ۱۹۹۶ قراردادی با ترکیه برای صادرات گاز به آن کشور امضا کرده و صادرات گاز ایران از سال ۲۰۰۱ آغاز شده است اما در چند سال گذشته صادرات گاز ایران به ترکیه بارها به خصوص در فصل زمستان به علت افزایش مصرف داخلی و افت فشار قطع شده است.

باوجود این، ترکیه به دنبال دریافت گاز بیشتری از ایران است و وزیر انرژی ترکیه گفته است: "برای تامین گاز مورد نیاز ترکیه مذاکراتی با مقاماتی ایرانی داشتم و این مذاکرات برای دستیابی به توافق نهایی ادامه خواهد یافت."

در شرایط فعلی، ایران گاز چندانی برای صادرات ندارد و بخش عمده ای از گاز تولیدی در داخل مصرف می شود و این کشور امیدوار است با توسعه میدان گازی پارس جنوبی بتواند بخشی از تولیدات آن را به خارج صادر کند.

سال گذشته دو کشور بعد از سفر آقای گولر به تهران توافق کردند سالانه ۳۵ میلیارد متر مکعب گاز ایران از طریق ترکیه به اروپا صادر شود و در ازای آن ترکیه در توسعه فازهای ۲۲، ۲۳ و ۲۴ میدان گاز پارس جنوبی مشارکت کند.

قرار است ترکیه با استفاده از روش بیع متقابل این سه فاز میدان گازی پارس جنوبی را که نیمی از ذخایر گازی ایران را در خود جای داده، توسعه دهد.

برای اجرای طرح های توسعه میدان گازی پارس جنوبی معمولا مناقصه بین المللی برگزار می شود اما واگذاری این سه فاز به ترکیه توافقی بوده و در ازای اجازه صادرات گاز ایران به اروپا صورت گرفته است.

قرار است ۲۰ درصد از گاز تولیدی فازهای ۲۲ تا ۲۴ به ترکیه فروخته شود.

تولید و انتقال برق

علاوه بر گاز، ایران و ترکیه همکاریهایی در زمینه تولید و انتقال برق دارند.

آقای گولر در دیدار با پرویز فتاح وزیر نیروی ایران از اجرای طرح های مشترک ابراز رضایت کرده و گفته است: "طرحهایی که با ایران در چارچوب طرحهای مشترک داریم به خوبی در حال پیشرفت است."

ایران و ترکیه برای ساخت شش هزار مگاوات نیروگاه به توافق کرده اند و قرار است این نیروگاهها با سرمایه گذاری مشترک ساخته می شود.

به گفته آقای فتاح، بخشی از نیروگاهها در خاک ایران و بخشی در خاک ترکیه ساخته خواهد شد.

قرار است بخش عمده ای از برق تولیدی در این نیروگاهها در ترکیه مصرف شود.

علاوه بر این، دو کشور توافقنامه ای برای تبادل و ترانزیت برق امضا کرده اند و به گفته وزیر نیروی ایران، هم اکنون مبادله برق بین دو کشور صورت می گیرد.

حجم انرژی الکتریکی مبادله شده بین سه تا شش میلیارد کیلووات ساعت در سال پیش بینی شده است.

ایران همچنین برای مصرف داخلی، مقادیری برق از ترکمنستان وارد می کند و مقادیری از برق ترکمنستان نیز از طریق ایران به ترکیه ترانزیت می شود.

به گفته آقای فتاح، ترانزیت برق ترکمنستان به ترکیه در حال انجام است و برنامه توسعه خطوط برق برای مبادله برق نیز در دست اجراست.

بر اساس توافقنامه ای که سال گذشته بین ایران و ترکیه امضا شده، قرار است بخشی از گاز ترکمنستان از طریق خاک ایران و ترکیه به اروپا برسد. این بخش از توافقنامه هنوز وضعیت روشنی ندارد و دو طرف اظهار نظری در این زمینه نکرده اند.

حجم مبادلات تجاری میان ایران و ترکیه در سال جاری حدود ۱۱ میلیارد دلار برآورد شده است و دو کشور امیدوارند مبادلات تجاری دو کشور به ۲۰ میلیارد دلار برسد.

از شش سال پیش که حزب اسلامگرای عدالت و توسعه در ترکیه بر سر کارآمد، روابط این کشور با ایران از لحاظ اقتصادی و سیاسی رو به گسترش نهاده است.