سارا امت علی خبرنگار در تهران

	آرماندو میلانی در کنار تصویر مرتضی ممیز

این گرافیست ایتالیایی که از ۲۰ سال پیش تا کنون در آمریکا زندگی می کند، ۴۰ نشان و ۴۰ پوستر را همراه آورده بود تا در نگارخانه ای که به نام دوست قدیمی است به نمایش در آورد.

پوسترهایی که بیش از هرچیز به بیان مضامین انسانی پرداخته اند و در تجلیل از صلح و آزادی و دوری از آلودگی های زیست محیطی و جنگ و ناامنی برای انسان ها خلق شده اند.

میلانی که پیش از افتتاح نمایشگاه و رو نمایی آثار خود در کنار تصویرسازی های ممیز در تالار بتهوون خانه هنرمندان درباره هریک از پوسترها توضیحاتی ارائه می داد، از تلاشش برای رسیدن به صلح گفت: "ما قدرت سیاستمداران را نداریم، اما می توانیم با کارهای خود زمینه گفت و گو و تامل درباره مسایل مختلف را فراهم کنیم."

میلانی درباره انتخاب آثار این نمایشگاه که "از چشم تا قلب" نامگذاری شده است، گفت: "در این نمایشگاه می خواهم دو وجه از حرفه طراحی خود را نشان دهم، ۴۰ نشانه در برابر ۴۰ پوستر. طراحی برای کسب و کار و تجارت در برابر طراحی برای جامعه بهتر و بشریت. فکر می کنم طراح باید با جدیت و اشتیاق، توانایی حرفه ای اش را در عرصه این واقعیت های زندگی به کار گیرد و توان آزمایی و فعالیت کند."

پیش از او امرالله فرهادی بیانیه بنیاد ممیز به امضای همسر و فرزند ممیز را خواند: "خوشحالیم که دومین نمایشگاه گرافیک را به نام "از چشم تا قلب" با حضور گرافیست برجسته ایتالیایی آرماندو میلانی، به مناسبت دومین سالگرد درگذشت مرتضی ممیز برگزار می کنیم که البته با تاخیری دوماهه همراه است. علت تاخیر بر می گردد به بی تجربگی ما که باید گالری مرتضی ممیز را از قبل رزرو می کردیم که نکرده بودیم. در نتیجه نوبت ما برای برگزاری این نمایشگاه، این شد که این زمان می بینید."

پس از این بیانیه، نمایشگاه آثار او در نگارخانه ای به نام دوست قدیمی افتتاح شد، همان نگارخانه ای که چند ماه پیش از مرگ ممیز به نام او افتتاح شد و اکنون عکس بزرگی از او که سال ها پیش توسط ساعد مشکی برداشته شده است، با لبی خندان که زیر سبیل های پرپشت و تابیده خاکستری پنهان شده به هنردوستان و هنرمندان خوشآمد می گوید.

میلانی دقایقی کنار عکس ایستاد، به شانه آن تکیه داد و اجازه داد عکاسان حاضر در مراسم، صحنه ای جالب و به یادماندنی ثبت کنند.

او که به جوانان ایرانی علاقه پیدا کرده بود و در حال گپ و گفت با آنها و رد و بدل کردن ایمیل و امضا انداختن زیر پوسترهای نمایشگاه بود، مهم ترین اثرش را پوستری آبی با کبوتری در میان می داند که حرف A را از کلمه WAR به معنای جنگ برداشته و می خواهد در میان واژه PEACE به معنای صلح جایگزین کند. این اثر در سال ۲۰۰۴ از سوی سازمان ملل به عنوان بهترین پوستر سال انتخاب شد و بر محصولات بسیاری چون انواع لباس، لوازم التحریر، کارت پستال، ساعت، کیف و ملزومات مدرسه جا خوش کرد.

در کنار این نمایشگاه، نمایشگاه کوچکی نیز از تصویر سازی های ممیز برگزار شد.

افسانه ممیز، همسر مرتضی ممیز درباره برنامه های آتی بنیاد و خانواده ممیز می گوید: "قصد داریم هرسال به مناسبت سالگرد درگذشت یا تولد مرتضی، با دعوت از یکی از دوستان او که در عرصه گرافیک پیشکسوت و صاحب سبک به شمار می آید، برای برپایی نمایشگاهی در ایران اقدام کنیم. سال گذشته این دعوت در سالگرد تولد او محقق شد و امسال در سالگرد درگذشتش اما سعی ما این است که آن را به برنامه ای ثابت در سالگرد تولدش تبدیل کنیم، به هرحال یادآوری آن تاریخ، که ابتدای شهریور ماه است، خوشایند است."

سال گذشته برنامه بنیاد ممیز با حضور دو دوست دیگر مرتضی ممیز در هفتادمین سالگرد تولد او برگزار شد، آلن لوکرنک فرانسوی و بن باس هلندی به تهران آمدند. علاوه بر نمایش آثار این دو هنرمند و برگزاری کارگاه های ویژه، گرافیست های ایرانی و خارجی که همه از دوستان او بودند، با نگاهی به شخصیت این هنرمند تاثیرگذار ایرانی، پوسترهایی را طراحی کردند که در نگارخانه ممیز به نمایش درآمد.

در این مراسم، سفیر ایتالیا و هنرمندانی چون پری یوش گنجی، ابراهیم حقیقی، مسعود سپهر، امرالله فرهادی، کیومرث درم بخش، یدالله صمدی، علیرضا سمیع آذر و مصطفی رزاق کریمی که پس از مرگ مرتضی ممیز، مستندی بلند درباره او ساخت، حضور داشتند.

مرتضی ممیز

مرتضی ممیز، چهارم شهریور ۱۳۱۵ در محله مولوی تهران به دنیا آمد و در آخرین ساعت های شامگاه چهارم آبان ۱۳۸۴ پس از مدت ها دست و پنجه نرم کردن با بیماری سرطان، در بیمارستان آبان درگذشت.

ممیز همزمان با تحصیل در رشته نقاشی، فعالیت گرافیکی را با کار در بخش هنری نشریات گوناگون آغاز کرده بود، اما این فعالیت پس از دریافت گواهینامه طراحی غرفه و ویترین و معماری در سال ۱۳۴۷ از مدرسه عالی هنرهای تزیینی ِ پاریس، شکل جدی تری به خود گرفت. دوره لیسانس ممیز ۱۱ سال به طول انجامید، او در این دوره به کارهای مختلفی چون کار در آتلیه گرافیکی مشغول بود. سیمای کاریش در این دوره در آثار متعدد روی جلد و پوستر نمایان می شود، آثاری که در زمان خود نخبه و پیشرو به شمار می آمد.

ممیز در سال ۱۳۴۷ گرایش مستقل گرافیک را در دانشکده هنرهای زیبا دانشگاه تهران تاسیس و برای نخستین بار روش های تازه و نوین تدریس گرافیک را وارد سیستم آموزشی کرد که در آن زمان بسیار پیشرو بود.

تاسیس یک تشکل صنفی برای گرافیست ها در ایران یکی از نگرانی های اصلی ممیز بود که سرانجام آن را به ثمر رساند.

او در آخرین سخنرانی اش در موزه هنرهای معاصر که همزمان با برپایی نمایشگاهی از آثار گرافیست های سه قاره برگزار شد، گفته بود: "من پدر گرافیک نیستم ، پدر گرافیک نوین هم نیستم، من تنها یک تلاشگرم، این تعارفات متعلق به جامعه ای است که دنبال سمبل هاست."