13:23 گرينويچ - شنبه 24 نوامبر 2007 - 03 آذر 1386
بابک مستوفی
روزنامه نگار
پس از نمایشگاه پاریس و نیویورک، شهر ونیز میزبان نمایشگاه باشکوه "ونیز و اسلام" درباره هنر دوره اسلامی و ارتباط آن با این شهر است.
این نمایشگاه گزیده ای از نقاشی، مجسمه، خط، کارهای فلزی، شیشه،جواهرات، صنایع دستی، فرش و سفال را دربین سال های ۸۲۸ و ۱۷۹۷ میلادی دربر می گیرد.
جالب این که نمایشگاه نگاهی دوسویه دارد: هم هنرهای اسلامی مربوط به شهر ونیز را در بر می گیرد و هم هنرمندان ساکن ونیز که نگاهی به هنر اسلامی داشته اند؛ یا تاثیر پذیرفته اند و یا بر هنر اسلامی تاثیر گذاشته اند.
ونیز از جمله معدود شهرهای اروپایی بوده که طی سده های مختلف ارتباط تنگاتنگی با کشورهای اسلامی، از ایران تا ترکیه داشته است، در نتیجه هنرمندان هر دو حیطه، توجه خاصی به یکدیگر داشته اند، به ویژه هنرمندان ساکن استانبول که رفت و آمد زیادی به این شهر تاریخی داشته اند. در نتیجه حضور معماری چشمگیر این شهر از سویی و بنا شدن آن بر روی آب منبع الهام بسیاری از هنرمندان اسلامی بوده است.
این نمایشگاه این ارتباط را طی قرن نهم تا قرن هجدهم میلادی پیگیری می کند، اما مبنایش را بیشتر بر سال های قرن چهاردهم تا شانزدهم می گذارد.
نمایشگاه حدود ۲۰۰ مورد اثر هنری را در برمی گیرد که بین سال جابجایی جسد سنت مارک از مصر به ونیز (۸۲۸) تا پایان این جمهوری (۱۷۹۷) خلق شده اند.
نمایشگاه به پنج بخش مختلف تقسیم شده که از میان آنها، بخش "ونیز و ایران" از دیدنی ترین بخش هاست.
این بخش به هنر سال های ۱۵۰۲ تا ۱۷۳۶ در ایران می پردازد و بیشتر هنر عهد صفوی را در بر می گیرد.
در ابتدای این بخش، جام ها و ظروف ویژه با نقوش اسلامی، توجه هر بازدید کننده ای را به خود جلب می کند.
چند کتاب نظامی گنجوی که با جلدهای ویژه آراسته شده اند، بخش دیگری از هنر آن دوره ایران - که جلد سازی یکی از مهمترین شاخه های آن است- را به معرض نمایش می گذارد.
یکی از این کتاب ها از موزه متروپلیتن نیویورک عاریت گرفته شده و باقی آنها متعلق به موزه های ونیز است. عجیب این که هیچ کدام از آثار این بخش متعلق به موزه های ایران نیست و اثری از ایران به امانت گرفته نشده است.
فرش ها، کلاهخودها و زره ها، مجسمه ها و صندوقچه ها و درها، بخش های دیگری ازهنرایرانی،اسلامی را با بازدید کنندگان این نمایشگاه قسمت می کنند.
بخش" ونیز و استانبول" از دیگر بخش های جذاب نمایشگاه است که ارتباط هنرمندان ترک و ونیز را طی سده ها بررسی می کند. جالب این که نقاشی هایی که شهر ونیز را تصویر کرده اند، جملگی حکایت از شهر رویایی بسیار زیبایی دارند که بیشتر به تخیل نزدیک است تا واقعیت.
کاتالوگ بسیار قطوری هم شامل مقالات بسیار از محققان مختلف در این باره به چاپ رسیده است، همین طور دیسک تصویری ای از این نمایشگاه که تصویر و توضیح آثار مختلف را شامل می شود.