شیرین ابراهیمی

تمام این هشدارها به خاطر شکاف عمیق و بزرگی است که به تازگی در طبقه همکف یا توربین هال (Turbine Hall) این موزه، به وجود آمده است.

زلزله یا پروژه ساختمانی نیمه تمامی باعث به وجود آمدن این شکاف نشده است. ترک خوردن زمین موزه تیت مدرن، جدیدترین اثر هنرمند کلمبیایی، دوریس سالسدو (Doris Salcedo) است.

سالسدو با این اثر که شیبولث (Shibboleth) نام دارد، در دنیای هنر سر و صدای زیادی به پا کرده و نظرات مخالف و موافق بسیاری را برانگیخته است.

آلبوم عکس شیبولث

شیبولث کلمه ای عبری است که در یکی از داستانهای نقل شده در انجیل، رمزی بود که مردم سرزمینی جنگ زده برای ورود به خاک سرزمین همسایه احتیاج داشتند و چون نمی توانستند آن را درست تلفظ کنند، همگی جان خود را از دست دادند.

دوریس سالسدو می گوید برای ایده گرفتن، یک هفته از صبح تا شام تمام وقتش را در موزه سپری کرد و ابتدا با طراحی از فضا کارش را شروع کرد. او در این مدت متوجه حضور بازدیدکنندگان بیشمار موزه، از طبقات مختلف اجتماعی می شود و رابطه ای که انسانها با فضای صنعتی و مدرن موزه برقرار می کنند. مشاهده ترک خوردگی کوچکی بر روی زمین ، او را به این فکر می اندازد که به بازدید کنندگان چیزی را نشان دهد، متفاوت از آنچه همیشه عادت به دیدن آن داشته اند.

نتیجه کار، شکافی شد که از ابتدای ورودی غربی موزه شروع می شود، تمام طول موزه را طی می کند و در پای دیوار شرقی پایان می یابد.

"شکافی تا عمق زمین"

سالسدو می گوید این شکاف، سمبلی از شکاف طبقاتی، فرهنگی و نژادی است که در لندن مشاهده کرده است و با اینکه این شهر به تنوع آدمها شهرت دارد و داشتن هر عقیده و مرامی در آن قابل قبول است، اما او دریافته است که مهاجران نقش کمرنگی در جامعه ایفا می کنند و گویی که اصلا وجود ندارند.

در حقیقت دو نیمه این شکاف، نشانگر دو نیمه تشکیل دهنده جامعه بریتانیاست، مهاجران و اهالی بومی.

سالسدو با طنز تلخی معتقد است که عمق این شکاف تا قعر مرکز زمین ادامه دارد.

موافقت با اجرای این اثر در سالن موزه تیت مدرن، کار بسیار جسورانه ای بود. رییس این موزه با آگاهی از خطراتی که ممکن است ساختمان موزه یا بازدید کنندگان آن را مورد تهدید قرار دهد، خود را در وضعیت دشواری قرار داده، هر چند که از ابتدا جوانب ایمنی با دقت رعایت شده است.

صدای مخالفان با این پروژه زمانی به هوا بلند شد، که در ابتدای نمایش این اثر برای عموم، چند کودک و بزرگسال دچار سوانحی جزئی شدند.

دوریس سالسدو نیز اذعان می کند که قبول شدن اجرای این پروژه در موزه تیت مدرن، برایش باورنکردنی بود. او می گوید که تیمی متشکل از 100 نفر در طی چندین ماه مشغول کندن و شکافتن زمین بودند و میزان گرد و خاک و سر و صدا به حدی بود که او همیشه این نگرانی را داشت که پروژه نیمه تمام متوقف شود.