15:11 گرينويچ - پنج شنبه 08 سپتامبر 2005
شاهرخ گلستان
در مراسمی که غروب چهارشنبه هفتم سپتامبر 2005 در مقر سازمان يونسکو در پاريس برگزار شد، جايزه بين المللی "ملينا مرکوری" برای حفظ ميراث و مديريت تداوم زندگی فرهنگی در سرزمين های تاريخی به روستای باستانی "ميمند" در استان کرمان تعلق گرفت.
اين جايزه که شامل يک ديپلم افتخار و مبلغی معادل بيست هزار دلار آمريکاست، شش سال پيش به ابتکار دولت يونان و با همکاری سازمان يونسکو و به نام ملينا مرکوری بانوی هنرمند و فرهيخته يونانی به وجود آمد و هر دو سال يک بار به سرزمينی که شايسته آن باشد داده می شود.
ملينا مرکوری از ستارگان سينمای يونان و بازيگری بين المللی بود. او که در سال 1960 برای نقش آفرينی در فيلم "يکشنبه هرگز!" جايزه بهترين بازيگر زن را از جشنواره کن به دست آورد، در حکومت سرهنگ ها در يونان، به تبعيدی خود خواسته رفت و به عنوان اپوزيسيون به فعاليت های سياسی و فرهنگی پرداخت.
با بازگشت دموکراسی به يونان او به وطنش برگشت و تا زمان مرگ سالها وزير فرهنگ و هنر يونان بود.
آن گونه که مهندس کيارش اقتصادی مدير پايگاه ميراث فرهنگی روستای ميمند برايم توضيح داد "ميمند در غرب استان کرمان، مجموعه ای از چهار صد خانه دست کنده شده در دل کوه همراه با مسجد و حمام و حسينيه، با همين شکل معماری در دره عريضی قرار دارد."
آقای اقتصادی افزود: "در حدود چهار سال پيش پيشنهاد شد که پايگاهی از طرف سازمان ميراث فرهنگی که اخيرا عنوان گردشگری هم به آن اضافه شده است، در آنجا مستقر شود. اين هيئت از همان اول قرار شد که حداکثر حضور را در روستای ميمند داشته باشد و ضمن انجام کار های فنی مثل مرمت و پژوهش در زمينه های مختلف، محيط را لمس کنند و نگاهشان يک بعدی نباشد"
او گفت: "بنابراين آنها هم به معماری پراختند، هم به صنايع دستی، هم به طبيعت، هم به پژوهش و چنين بود که در پائيز 1383 از آنها خواسته شد در مسابقه يونسکو شرکت کنند."
کيارش اقتصادی افزود: "ما مجموعه مستندات مان را همراه با يک فيلم پنجاه دقيقه ای، گزارش از مجموعه پژوهش ها و فعاليت ها و حتی نمومه هايی از گياهان محلی را فرستاديم و چند ماه پيش خبر دار شديم که ميمند انتخاب شده است."
" اين مسابقه چشم اندازهای فرهنگی است، يعنی جاهايی که انسان و طبيعت بهترين تعامل را در گذشته داشته و آن را حفظ کرده اند و اکنون در راه حفظ آن کوشش هايی به عمل می آيد."
در مراسم اهدای جايزه، "پتروس تاتوليس" معاون وزير فرهنگ يونان که از آتن به پاريس آمده بود در سخنرانی خود جايزه ملينا مرکوری را نمادی از همکاری جهانی برای حفظ تمدن بشری دانست و گفت که ملينا مرکوری نه تنها نماينده ای از يونان که نماينده همه جهان برای حفظ تمدن و انسانيت بود. او از جانب مردم يونان از همه دست اندرکاکران طرح ميمند سپاسگزاری و تقدير کرد و رای کميته انتخاب را کاری با شکوه خواند.
پس از او کوئيچيرو ماتسورا دبير کل يونسکو با اشاره به سابقه تاريخی و فرهنگی روابط دو هزار و پانصد ساله ايران و يونان و اظهار اميدواری به رونق کشاورزی در روستای ميمند، جايزه 2005 ملينا مرکوری را تحويل احمد جلالی سفير جمهوری اسلامی در يونسکو داد.
مراسم با سخنان تشکرآميز احمد جلالی که در آن اشاره هايی به جايی که فرهنگ و تمدن کهن يونان و ايران داشت و مثل هميشه اشعار پر معنای فارسی چاشنی آن بود پايان يافت.
در خاتمه مراسم نظر آقای جلالی را در باره اهميت اين جايزه پرسيدم . آقای جلالی گفت:" از هفتاد - هشتاد سال پيش که توسعه به معنای مدرن در ايران آغاز شد و متاسفانه هيچگاه رابطه توسعه با حفظ ميراث فرهنگی درست درک نشد و در مسير توسعه بسياری از مواريث فرهنگی کشور نابود گرديد و يک دليل عمده اش عدم حساسيت جامعه و افکار عمومی برای حفظ ميراث فرهنگی بود."
آقای جلالی افزود: "تعلق گرفتن اين جايزه به حفظ چنان ميراثی، آگاهی اجتماعی را بالا خواهد برد و اين کمکی خواهد بود به ايجاد اراده سياسی برای توجه بيشتر به مسئله ميراث و بخصوص رابطه توسعه با ميراث فرهنگی."