نوآوران سنتی از روز پنجشنبه، هفتم اکتبر از رادیوی فارسی بیبیسی پخش می شود

"نو آوری در سنت" بر خلاف آن چه به ظاهر مینماید، نا ممکن نیست. به شرط آن که گستره معنایی نوآوری را محدود نکنیم و هر گامی را که نوآوران از محدوده سنت بیرون میگذارند، در شمول آن قرار دهیم. سنت همیشه پیروی بی چون و چرا میطلبد ولی جبر زمان آهسته و به استمرار راه نفوذ نوجویی را درآن هموار میکند.
نوآوران سنتی از روز پنجشنبه، هفتم اکتبر از رادیوی فارسی بیبیسی پخش می شود
در مجموعه "نوآوران سنتی" به زندگی، نظرها و آفریدههای چند تن از آهنگسازان ایرانی که در سی سال اخیر در موسیقی سنتی ایران خالق بخش اعظمی از آثار به یاد ماندنی پرداخته می شود که در روزهای آینده در همین صفحه منتشر می شود.

موسیقی سنتی ایران که تنها صد و پنجاه سال از تدوین آن میگذرد، کمابیش از همان اوایل نشانههایی از گرایش به نوآوری را بروز داد. این گرایش در صدسال گذشته به مرور افزایش یافت و سپس بهکلی موسیقی سنتی را دگرگون کرد. آنهایی هم که نمیخواهند خود را با این دگرگونیها، همراه سازند، سرانجام مغلوب جبر زمان خواهند شد که از نیاز جامعه به نوآوری بر میخیزد.

محمد رضا لطفی را باید از جمله موسیقیدانان سنتی به شمار آورد که میکوشند در عین وفاداری به ارزشهای سنتی، رنگ و بوی نوآورانهای به نواختهها و آفریدههای خود ببخشند. محمد رضا لطفی علاوه بر نواختن تار و سه تار و قطعات مختلف موسیقی نیز برای ارکسترهای کوچک و بزرگ آفریده و بر روی سرودههای شاعران کهنه و نو آهنگ نهاده است.

حسین علیزاده علاوه بر نوآوری در آفرینش کوشیده است تا تحولی نیز در بداهه نوازیهای سنتی به وجود آورد. این تحول بیش از هر چیز تکیه بر ریتم دارد. او دریافته که همه ملال رسوب کرده در مایههای سنتی از کمبود ریتم پدید آمده است. پیش از این نیز دیگران با ابتکار پیش در آمد، چهار مضراب و رنگ میخواستند بی حرکت بودن متنهای آوازی را جبران کنند.

از میان نوآوران سنتی، بیشتر به نغمه پردازان نسل جوانتر نظر داریم. آنها که در دهه پنجاه و یا در سالهای نخستین انقلاب به بار آوری رسیدهاند و در شرایط دشوار، با نواختن و ساختن، بدنه موسیفی سنتی را از گزند روزگار در امان نگاه داشتهاند. آهنگسازان زمان انقلاب و پس از آن، بر خلاف گمان رایج به بند تعصبات سنتی در نیامدند

در میان موسیقیدانان نوآور به کسانی برخورد میکنیم که اگر چه تحصیلاتشان و بخشی از فعالیتهایشان در قلمرو موسیقی پیشرو جریان یافته است، ولی درعرصه موسیقی سنتی نیز کار کردهاند. نوآوری در سنت برای اینان که با تکنیک موسیقی بینالمللی آشنا بودهاند، طبعا کار آسانتری بوده است. از همین روی آنها را نیز می توان در مجموعه نوآوران سنتی جای داد.

جامعه موسیقی ایران در درازای یکصد سال اخیر با یک پرسش بنیادی روبرو بوده است: موسیقیدان ایرانی چگونه باید با سنت رفتار کند؟ این پرسش در طی زمان سه پاسخ عمده پیدا کرده است. یکی آن که سنت را مطلقا به کناری بگذارد و به پیروی از مد روز، از سر تا پا فرنگی بشود.

کامبیز روشن روان در سال ۱۳۲۸ در تهران زاده شد، تحصیلات موسیقی خود را در هنرستان موسیقی ملی آغاز کرد و پس از آن در دانشکده هنرهای زیبا در دانشگاه تهران ادامه داد. او سپس برای گذراندن دوره عالی موسیقی رهسپار آمریکا شد، در دانشگاه جنوب کالیفرنیا به مطالعه در زمینه موسیقی معاصر پرداخت و در سال ۱۳۵۸ به ایران بازگشت.

میان نوآوران سنتی که شمارشان روز به روز رو به افزایش است، یکی از جوانترین آنها مجید درخشانی است که بیشتر از دو سال است که ارکستر شهناز را در همراهی با محمد رضا شجریان، و در کنسرتهای داخل و خارج از ایران سرپرستی میکند. او در سالهای انقلاب، عضویت گروه چاووش را داشت و در کنسرتها و ضبطهای این گروه مهارت خود را در تار نوازی و همنوازی نشان داد.

حمید متبسم در سال ۱۳۳۷ در مشهد و در خانوادهای اهل موسیقی زاده شد. پدرش تار و برادرش ویولن مینواختند و او نزد پدر نخستین درسهای موسیقی را فرا گرفت. متبسم سالها بعد در تهران در هنرستان موسیقی ملی به ادامه جدی فراگیریهای خود پرداخت.
BBC © 2012 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست
بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.