رامبد جوان و ميترا حجار در صورتی ساخته فريدون جيرانی
سينا سعدی
در بخش « مسابقه سينمای ايران» بيست و يکمين جشنواره فجر جوانانی حضور دارند که با فيلم اول خود در آن حضور يافته اند. به همين جهت کارشناسان سينما فکر می کنند که بازار رقابت امسال چندان گرم نخواهد بود.
ظاهرا ديوانه ای از قفس پريد با سه بازيگر سرشناس يکی از فيلمهای مهم جشنواره خواهد بود. کارهای کمال تبريزی نيز احتمالا جای درخوری در پايان جشنواره خواهد داشت.
باوجود اين هرگونه داوری پيش از صدور رای داوران زود است و بايد منتظر شد و ديد جشنواره بيست و يکم چه دستاوردی برای سينمای ايران خواهد داشت. فيلم های بخش مسابقه سينمای ايران در اين جشنواره عبارتند از:
نمايی از فيلم شبهای روشن ساخته فرزاد موتمن
بهشت جای ديگر است
عبدالرسول گلبن حقيقی با اولين فيلمش راهی جشنواره شده است. چوپان جوانی برای تغيير مسير زندگی خود تصميم می گيرد به دوبی مهاجرت کند. در مسير خود با نوجوانی افغان به نام گل محمد آشنا می شود که تلاش دارد با جمع کردن پول خانواده اش را از افغانستان به تهران بياورد و...
دنيا
حاج رضا عنايت مرد شصت ساله ای است که آژانس املاک دارد. او در غياب همسر و دختر خود که به کربلا رفته اند با دختری از فرنگ برگشته به نام دنيا آشنا می شود و با او ازدواج می کند. همسر عنايت در بازگشت از ماجرا مطلع می شود و... ظاهرا اين فيلم مضمونی مشابه فيلم «شام آخر» دارد. کارگردان اين فيلم منوچهر مصيری است که قبلا فيلم های « امشب اشکی می ريزد»، « برهوت»، « مکافات و آخرين خون » را ساخته است.
دوشيزه
«دوشيزه» فيلمی از محمد درمنش است که اولين کار خود را به جشنواره عرضه کرده است. او قبلا سريالی برای تلويزيون ساخته بود و بيشتر به عنوان فيلمبردار سينمای جنگ شناخته می شد. در « دوشيزه» رامک دختری بزهکار و بازی خورده ای است که در جريان يک سرقت با مينا دانشجوی تئاتر، دختری مقيد به ارزش های انسانی، مواجه می شود و زندگی آنان با هم گره می خورد و ...
ديوانه ای از قفس پريد
اين نام که فيلم معروف ميلوش فورمن را به ياد می آورد، احتمالاً پر سروصدا ترين فيلم جشنواره است زيرا بازيگران نامداری چون عزت الله انتظامی، علی نصيريان، پرويز پرستويی و نيکی کريمی در آن بازی می کنند. کارگردان فيلم احمد رضا معتمدی پيشتر فيلم های « هبوط» و «زشت و زيبا » را ساخته است و به طرح مضمون های فلسفی در آثارش علاقه مند است.
نمايی از فيلم عروس خوش قدم ساخته کاظم راست گفتار
رأی باز
اين نام عجيب و غريب که گويا اصطلاحی تازه است به معنای مجوز زندانی برای مرخصی رفتن در آخر هفته ها، نام اولين فيلم مهدی نوربخش است که راهی جشنواره شده است. صابر جوان جنگ زده جنوبی که زندانی است برای 48 ساعت به مرخصی می رود و قصد دارد در اين مدت از همکار سابقش انتقام بگيرد. ظاهر داستان به داستان های سال های 50 شباهت دارد. اين فيلم با دوربين ديجيتالی فيلمبرداری شده است.
رقص در غبار
«رقص در غبار» نيز اولين تجربه کارگردانی اصغر فرهادی است که فيلمنامه نويس است و پيش از اين سريال تلويزيونی « داستان يک شهر » را ساخته است. اين فيلم داستان جوانی آذری زبان است که در محله ای مهاجر نشين زندگی می کند و به خاطر فشار اطرافيان مجبور به متارکه با ريحانه می شود.
روز کارنامه
کارگردان فيلم مسعود کرامتی است اما فيلم شايد اعتبارش را از نام داريوش عياری می گيرد که نقش مدير فيلمبرداری را دارد. پسر بچه ای که در درس ديکته تجديد شده پس از دريافت کارنامه اش تصميم به کاری خطرناک می گيرد اما ضمن اجرای تصميم با مردی رو به رو می شود و آن دو در کنار هم نگاهی تازه به زندگی پيدا می کنند. کرامتی پيش از اين به بازيگری شهرت داشت هرچند فيلمی هم به نام « پاتال و آرزوهای کوچک » برای بچه ها ساخته بود.
زيستن
نام اولين فيلم رضا سبحانی و روايتی از واپسين روزهای زندگی عکاسی است که در پارک شهر به عکاسی مشغول است. يک روز با آمدن دختری به پارک، زندگی پيرمرد تغيير می کند. اصغر بيچاره عکاس معروف سينمای ايران در اين فيلم ايفای نقش می کند. فيلم مستند ديگری هم از زندگی او در جشنواره امسال به نمايش گذاشته شده است.
شب های روشن
در اين فيلم که نامش يادآور « شب های سفيد » داستايفسکی است، يک استاد جوان دانشگاه که زندگی آرامی دارد و مشغول تدريس ادبيات و مطالعه کتاب است روزی با دختر جوانی آشنا می شود و ... ظاهرا اين هم يک ماجرای عاشقانه ديگر است.
سال سخت در خمين
اين فيلم که نام ديگرش « صنوبر» است، کار مجتبی راعی است و به زندگی رهبر انقلاب اسلامی ايران می پردازد. در زمان جنگ جهانی اول منطقه کمره را نا امنی و خطر اشغال فرا می گيرد و پسری به نام روح الدين اين شرايط را تجربه می کند.
علی نصيريان و پرويز پرستويی در ديوانه ای از قفس پريد ساخته احمد رضا معتمدی
فيلم قرار بود در سال 1378 ساخته شود اما مسايل ناگفته ای کارش را تا جشنواره کنونی به تعويق انداخت و سر انجام با حمايت تلويزيون و موسسه نشر آثار امام ( موسسه ای که مسووليت نشر آثار آيت الله خمينی را بر عهده دارد) به ثمر رسيد.
گفته می شود اين فيلم پرهزينه ترين فيلم تاريخ سينمای ايران است. کارگردان فيلم در کارهای قبلی خود نيز به مسايل تاريخی علاقه نشان داده است.
صورتی
«صورتی» از زبان يک کودک هشت ساله به مشکلات اقتصادی طبقه متوسط و داستان يک طلاق می پردازد و ظاهرا تأثير طلاق را در زندگی کودکی هشت ساله بررسی می کند.
به نظر می رسد اين هم بايد فيلمی از نوع «شام آخر» باشد که سال گذشته به کارگردانی فريدون جيرانی به نمايش در آمد و جوايزی را هم اينجا و آنجای دنيا نصيب بازيگرانش کرد.
فريدون جيرانی با اين فيلم از نام های آشنای جشنواره امسال است.
عروس خوش قدم
اين اولين فيلم کاظم راست گفتار است که به جشنواره راه يافته است. زنی به نام دنيا مظاهری با هر مردی که ازدواج کند آن مرد يک شبه پولدار می شود. ظريفی می گفت با چنين عروسی چه کسی حاضر به ازدواج نيست؟
عشق فيلم
اسدالله يکتا در گاهی به آسمان نگاه کن ساخته کمال تبريزی
آقای مقدم کارگردان سينما روزی به بانک مراجعه می کند، هر چه پول در حسابش هست بر می دارد و يک راست به بيمارستان روانی می رود و از مسئول حسابداری می پرسد با اين پول چه مدت يک بيمار شيزوفرنيک را نگه می داريد؟ حسابدار می پرسد بيمار کيست؟ می گويد خودم ... ظاهراً داستان فيلم ماجرايی طنز آميز را بيان می کند.
فرش باد
فرش باد متعلق به يکی از کارگردان های با استعداد سينمای ايران، کمال تبريزی است. ماکانو تاجر ژاپنی فرش برای بافت فرش مخصوصی به ايران می آيد و همراه دوست ايرانی اش با ماجراها و حوادث مختلف رو به رو می شود.
مجله فيلم درباره اين فيلم نوشته است:" اين هم از جمله استعدادهای کمال تبريزی است که يک فيلم سفارشی را می تواند به فيلمی تبديل کند که در بخش مسابقه جشنواره به نمايش در آيد. شرکت «به نگر» دو سال پيش قراردادی با يک شرکت ژاپنی بست که بر مبنای آن دست به توليدات مشترک درباره فرهنگ دو کشور بزند. نخستين فيلمی که بر اين اساس در شرکت به نگر توليد شد « فردا» بود که سال گذشته در جشنواره فجر به نمايش در آمد. « فرش باد» دومين فيلم و فعلا آخرين فيلم اين قرارداد است».
کولی
علی شاه حاتمی فيلمساز سينمای جنگ است که به فيلم های نوع ديگر نيز علاقه نشان می دهد. به نوشته دو هفته نامه « فيلم و سينما» اين فيلم تصويرگر يک چرخش آشکار در کار علی شاه حاتمی است. فيلم های قبلی وی عبارتند از: تعقيب سايه ها، پرنده آهنين، آخرين شناسايی، لاک پشت، دوستان و بچه های شط.
گاهی به آسمان نگاه کن
چند روح و از جمله يک روح باستانی و روح تعدادی شهيد کمک می کنند مردم خوب زندگی کنند و خوب بميرند، به خودشان هم کمک می کنند تا اگر لکه سياهی با خود دارند پاک کنند. اين دومين فيلم کمال تبريزی در جشنواره امسال است. فيلمی برداشتی از رمان معروف « مرشد و مارگريتا» نوشته ميخاييل بولگاکف است.
فيلمنامه را فرهاد توحيدی نوشته است که هنوز معلوم نيست با شيطان که يکی از شخصيت های اصلی بولگاکف است چه کرده است. اما از آنجا که کمال تبريزی فيلم محشر « ليلی با من است» را در کارنامه خود دارد، می توان حدس زد که کارهای زيادی می تواند با رمان بولگاکف کرده باشد. رضا کيانيان، آتيلا پسيانی و هانيه توسلی در اين فيلم بازی می کنند.
نامه های باد
اين فيلم نيز در شمار اولين هاست. تعدادی سرباز در حاشيه تهران مشغول خدمت سربازی هستند. سربازی با ضبط کردن صدای مردم تنهايی و خلاء عدم ارتباط خود با مردم را پر می کند. ضبط صوت او وسيله ای می شود برای رساندن پيام سربازان به خانواده هايشان. کارگردان اين فيلم عليرضا امينی است که اطلاعات زيادی از او در دست نيست. او درباره فيلم خود در مجله فيلم نوشته است که سوژه فيلم را از خاطرات دوران سربازی گرفته است که راديو تنها وسيله تفريحشان بوده است.
نفس عميق
کامران دانشجوی جوان غمگينی است. منصور دوست و همدم اوست. تمام شبانه روز را با هم می گذرانند. در ميان پرسه های بی هدف آنها آيدا بر سر راهشان سبز می شود. آيدا می خواهد به منصور روحيه ببخشد و تحولی در زندگی او ايجاد کند اما کامران... اين سومين فيلم پرويز شهبازی است که دو فيلم پيشينش « مسافر جنوب» و « نجوا» هنوز امکان نمايش عمومی نيافته اند.
هديه تهرانی در دنيا ساخته منوچهر مصيری
گفته می شود سومين فيلم شهبازی اميدهايی در معدود تماشاگران خصوصی اش برانگيخته است.
نغمه
محمود جانباز شيميايی جنگ است که عاشق نغمه می شود اما چون می داند که زمان درازی به پايان زندگی اش نمانده بچه دار نمی شود و می خواهد همسرش را طلاق دهد تا او آزاد شود. در اين ميان دانشجويی که در حال تحقيق درباره عشق های اساطيری است پيدا می شود و...
کارگردان فيلم ابوالقاسم طالبی روزنامه نگار و منتقد سياست های فرهنگی دولت خاتمی است و نشريه « سينما ويدئو» را منتشر می کند. او دو فيلم ديگر در کارنامه خود دارد: « ويرانگر» و « آقای رييس جمهور ». اين دومی فيلمی است بيانگر مخالفت او با مواضع اصلاح طلبان که در اکران عمومی با استقبال زيادی مواجه نشد. در فيلم سوم ظاهرا طالبی از مسايل سياسی دور شده و به عشق روی آورده است.
واکنش پنجم
واکنش پنجم ساخته تهمينه ميلانی است که دو فيلم موفق « دو زن» و « نيمه پنهان » را در کارنامه خود دارد. اين فيلم نيز مانند دو فيلم ديگر در موضوع دفاع از حقوق زنان است. تهمينه ميلانی سال گذشته بازداشت شد. پس از آن نام وی بيشتر بر سر زبانها افتاد و در مجامع بين المللی هم به شهرت رسيد. آخرين دستاورد ميلانی از زندگی زنی صحبت می کند که شوهرش را از دست داده و پدر شوهر که بشدت سنتی است حضانت فرزندان را به او نمی دهد و آنها را از مادرشان جدا می کند. تا همينجای داستان گويا برای پرفروش شدن فيلم کافی است.
