Prifysgolion yn colli miliynau

Myfyrwyr wedi graddio Mae prifysgolion Cymru yn poeni y bydd mwy o fyfyrwyr, ac felly, mwy o arian, yn mynd dros y ffin.

Straeon Perthnasol

Mae BBC Cymru wedi cael ar ddeall bod prifysgolion Cymru yn rhybuddio y byddan nhw'n colli miliynau o bunnau o nawdd Llywodraeth Cymru, yn sgil y cynnydd yn nifer y lleoedd ym mhrifysgolion Lloegr.

Ym mis Rhagfyr, fe gyhoeddodd y Canghellor, George Osborne, y byddai'r cap ar y nifer sy'n cael eu recriwtio gan brifysgolion Lloegr yn cael ei ddiddymu gan ganiatáu i brifysgolion recriwtio cymaint o fyfyrwyr ag yr hoffen nhw.

Yr amcangyfrif ydi y byddai 30,000 o leoedd ychwanegol ar gael ar gyfer 2014/15 a 60,000 yn 2015/16.

Mae myfyrwyr sy'n byw yng Nghymru yn talu'r £3,500 cyntaf ar eu ffioedd dysgu gyda Llywodraeth y Cynulliad yn talu'r gweddill lle bynnag maen nhw'n penderfynu astudio ym Mhrydain.

Ar gyfartaledd, mae prifysgolion Lloegr yn codi tua £8,000 y flwyddyn mewn ffioedd, felly am bob myfyriwr o Gymru sy'n mynd i brifysgol dros y ffin, mae'n costio £4,500 i Lywodraeth Cymru.

Mae'r newid hwn yn golygu y gallai'r 7,370 o fyfyrwyr blwyddyn gyntaf o Gymru sy'n mynd i astudio mewn rhannau eraill o Brydain fynd â mwy na £33 miliwn gyda nhw; arian y gallai fod wedi cael ei wario yn y sector addysg uwch yma.

£7.1 miliwn yn mynd i Loegr?

Start Quote

Fydd newid i niferoedd myfyrwyr yn Lloegr ddim o reidrwydd yn golygu cynnydd yn niferoedd y myfyrwyr o Gymru sy'n dewis astudio yn Lloegr. Dyfalu yn unig yw hyn”

End Quote Llywodraeth Cymru

Mewn dogfen sydd wedi ei hanfon at Is-ganghellorion fe ddywed Addysg Uwch Cymru, y corff sy'n cynrychioli prifysgolion yma, fe allai £7.1 miliwn fynd i sefydliadau yn Lloegr erbyn 2015/16.

Mae'r papur, sydd wedi'i ddatgelu'n gyfrinachol i BBC Cymru, yn cyfri bod tua 2.5% o fyfyrwyr Lloegr yn dod o Gymru, ac felly erbyn 2015, fe allai 1,500 o fyfyrwyr ychwanegol adael i astudio dros y ffin.

Llynedd, dywedodd yr Athro Colin Riordan, Cadeirydd Addysg Uwch Cymru, wrth BBC Cymru petai grant y ffioedd dysgu yn cael ei wario yng Nghymru, fe allai gael ei ddefnyddio nid yn unig i wella eu cymwysterau ymchwil ond i wella'r cymorth sydd ar gael i fyfyrwyr.

Fe fynnodd yr Athro Riordan bod y Llywodraeth yn gwbl gefnogol o'r sector addysg uwch a bod eu nawdd wedi cynyddu'n flynyddol.

Ond fe allai mwy gael ei wneud gyda'r degau o filiynau o bunnau sydd, mewn gwirionedd, yn gadael y sector ac yn mynd tuag at brifysgolion yn Lloegr, yr Alban a Gogledd Iwerddon.

"Dyfalu yn unig yw hyn"

Ym mis Tachwedd, fe gyhoeddodd y Gweinidog Addysg, Huw Lewis, y byddai arolwg pwysig i Addysg Uwch a chyllid myfyrwyr, gan fod angen edrych ar y sefyllfa ar adeg "o newid sydyn ac anrhagweladwy" sy'n wynebu prifysgolion.

Wrth ymateb i'r ddogfen sydd wedi'i datgelu gan Addysg Uwch Cymru, dywedodd llefarydd ar ran Llywodraeth Cymru: "Gall unrhyw asesiad o effaith y newid polisi yn Lloegr ar Gymru fod yn ddamcaniaethu a dyfalu yn unig ar y pwynt yma.

"Fydd newid i niferoedd myfyrwyr yn Lloegr ddim o reidrwydd yn golygu cynnydd yn niferoedd y myfyrwyr o Gymru sy'n dewis astudio yn Lloegr. Dyfalu yn unig yw hyn."

Start Quote

Mae prifysgolion Cymru yn colli mas ar arian oherwydd polisi'r llywodraeth”

End Quote Simon Thomas AC Llefarydd addysg Plaid Cymru

Dywedodd y Llywodraeth eu bod yn dal i ystyried goblygiadau cyhoeddiad y Canghellor ar recriwtio myfyrwyr, ac y byddan nhw mewn safle gwell i ymateb ymhellach pan fyddan nhw'n gwybod mwy, ond yn y cyfamser, does dim i awgrymu y bydd ceisiadau i sefydliadau addysg uwch yng Nghymru yn cael eu heffeithio.

"Yn 2014-15, bydd dros £362m ar gael i Brifysgolion Cymreig drwy Gyngor Cyllido Addysg Uwch Cymru.

"Mae adroddiad gan Swyddfa Archwilio Cymru yn cadarnhau y bydd yr incwm i'r sector addysg uwch yng Nghymru yn parhau i dyfu - o £1.26 biliwn yn 2011/12 i £1.45 biliwn yn 2015/16 er gwaetha'r toriadau sydd wedi'u gosod arnom gan Lywodraeth y DU."

'Amcangyfrifon bras'

Mae swyddogion Llywodraeth Cymru hefyd yn pwysleisio bod mwy o arian yn dod i mewn i Brifysgolion Cymru drwy fyfyrwyr o Loegr nag sydd yn gadael Cymru a bod sefydliadau yma yn derbyn cynnydd uwchlaw chwyddiant yn y nawdd bob blwyddyn.

Mae cyfarwyddwr Addysg Uwch Cymru, Amanda Wilkinson, wedi dweud mai "amcangyfrifon bras dros dro" oedd y ffigyrau drafft yn y ddogfen, "wedi'u llunio yn syth wedi Datganiad yr Hydref Llywodraeth y DU, ac wedi'u seilio ar y wybodaeth oedd ar gael ar y pryd."

"Mae dadansoddiad o effaith symudiadau traws-ffiniol myfyrwyr yn dal yn y cyfnod cynnar ac fe fydd yn cael ei ystyried ymhellach yn y misoedd nesaf, felly fe ddylai unrhyw ddarogan gael ei drin gyda gofal."

Dywedodd llefarydd addysg Plaid Cymru, Simon Thomas AC, bod y newid yn enghraifft arall i ddangos nad yw polisi ffioedd myfyrwyr Llywodraeth Cymru yn gynnaladwy.

"Mae prifysgolion Cymru yn colli mas ar arian oherwydd polisi'r llywodraeth," meddai.

"Mae Plaid Cymru yn credu y dylai'r adolygiad a gyhoeddwyd gan y Gweinidog Addysg y llynedd adrodd yn ôl cyn gynted a phosib i sicrhau fod pobl yn gwybod beth yw polisïau'r pleidiau gwleidyddol ar gyfer etholiad Cenedlaethol Cymru yn 2016."

Mwy Am y Stori Hon

Straeon Perthnasol

Gwleidyddiaeth

Pigion

Help / Cymorth

BBC © 2014 Nid yw'r BBC yn gyfrifol am gynnwys safleoedd allanol.

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr presennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.