Tro pedol wrth ystyried pryderon am fesur organau?

Cerdyn rhoi organau Gallai'r drefn newydd ddod i rym erbyn 2015

Straeon Perthnasol

Mae Llywodraeth Cymru wedi awgrymu y gallan nhw ddiwygio rôl y teulu fel rhan o gynlluniau i newid y drefn o roi organau.

Roedd y Gweinidog Iechyd yn cydnabod fod 'na bryderon ynglŷn â phwy ddylai fod â mwya' o ddylanwad ar benderfyniadau.

Roedd Lesley Griffiths yn wynebu cwestiynau gan Aelodau Cynulliad ynglŷn â rôl teulu a ffrindiau wrth wneud penderfyniadau am organau unigolion wedi iddynt farw.

Mae'r cynllun dan sylw yn golygu y byddai organau unrhyw un yn gallu cael eu defnyddio ar ôl marwolaeth, oni bai eu bod wedi nodi eu gwrthwynebiad.

O dan y Mesur Drafft ar Drawsblannu Dynol (Cymru), os nad yw unigolyn wedi nodi gwrthwynebiad, gall perthynas ddweud wrth feddygon beth fyddai dymuniadau'r sawl sydd wedi marw.

Rhestr agored

Start Quote

Yn amlwg mae'r rhestr agored yn achos pryder i rai pobl ac rwy'n credu efallai bod angen i ni ystyried hyn”

End Quote Lesley Griffiths AC Gweinidog Iechyd

Mae Llywodraeth Cymru'n cynnig creu rhestr agored o berthnasau a ffrindiau fyddai â'r hawl i fod yn rhan o unrhyw benderfyniadau am organau.

Gallai unrhyw un ar y rhestr roi gwybodaeth i glinigwyr petai nhw'n gallu dadlau'n rhesymol eu bod yn gwybod beth fyddai dymuniadau'r sawl sydd wedi marw.

Os nad yw teuluoedd yn ymwybodol o ddymuniad eu perthynas, yna bydd caniatâd yn dybiedig.

Dyw hyn ddim yn golygu y bydd organau'n cael eu cymryd yn awtomatig, gan y bydd gan feddygon ddyletswydd i ystyried barn y teulu.

Ond fydd gan y teulu ddim hawl cyfreithiol i atal organau rhag cael eu cymryd.

Ar hyn o bryd, mae'r system yn rhoi mwy o bwyslais ar farn perthnasau agos.

Ond wrth roi tystiolaeth i bwyllgor iechyd y cynulliad ddydd Mercher, dywedodd Mrs Griffiths y byddai'n "ystyried" y problemau posib wrth sefydlu rhestr na fyddai'n dangos blaenoriaeth i unrhyw berthynas benodol.

'Diffyg tryloywder'

Start Quote

Y diffyg tryloywder sy'n fy mhoeni i a dyna'r pwynt sy'n codi o hyd gyda rhai o'r tystion rydyn ni'n clywed ganddynt”

End Quote Mick Antoniw AC Llafur

Dywedodd yr AC Ceidwadol Darren Millar y byddai rhestr sy'n gosod perthnasau mewn trefn yn dangos yn glir "pwy fyddai â'r gair olaf" ynglŷn ag organau'r unigolyn os nad oeddynt wedi eu heithrio o'r gofrestr rhoddwyr.

Yn ôl yr AC Llafur Mick Antoniw: "Y diffyg tryloywder sy'n fy mhoeni i a dyna'r pwynt sy'n codi o hyd gyda rhai o'r tystion rydyn ni'n clywed ganddynt.

"Roedd un o'r arbenigwyr ddaeth i roi tystiolaeth i ni'n dweud y gallai nifer y rhoddwyr ostwng petai unrhyw aelod o'r teulu'n gallu gwrthwynebu."

Clywodd ACau fod cyfreithiau hawliau dynol yn golygu fod yn rhaid rhoi cyfle i deulu a ffrindiau roi gwybodaeth os nad yw rhywun wedi eu heithrio o'r gofrestr organau.

Nod y rhestr agored - heb flaenoriaeth i berthnasau penodol - oedd "rhoi cyfleoedd eang i bobl gyflwyno tystiolaeth", meddai swyddogion.

Byddai'n berthnasol mewn sefyllfaoedd pan nad oedd unigolyn yn dod o deulu traddodiadol ac wedi rhannu eu dymuniadau gyda ffrind agos.

Ond dywedodd Mrs Griffiths: "Yn amlwg mae'r rhestr agored yn achos pryder i rai pobl ac rwy'n credu efallai bod angen i ni ystyried hyn."

Mwy Am y Stori Hon

Straeon Perthnasol

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.

Gwleidyddiaeth

Pigion

  • Catrin BeardAdolygiad y wasg a'r blogiau Cymraeg

    Dyfodol yr Eisteddfod Genedlaethol, enwau Americanwyr enwog o dras Gymreig a dysgu Cymraeg i oedolion yw rhai o'r pynciau dan sylw.


  • Coron Blaenau FfestiniogPrynu Coron Blaenau ar eBay

    Mae Coron a Chadair Eisteddfod Genedlaethol o Oes Fictoria yn ôl hefo'i gilydd ym Mlaenau Ffestiniog.


  • Dewi PwsGormod o Saesneg ar Radio Cymru?

    Mae Dewi Pws yn gwrthod cyfrannu at Radio Cymru nes bod polisi caneuon Saesneg yn cael ei newid.


  • banciau bwydArchesgob yn ymgyrchu

    Dr Barry Morgan ac esgobion yn ymuno ag ymgyrch y banciau bwyd wrth i ffigyrau ddangos bod dwywaith gymaint o bobl yn defnyddio banciau bwyd nag yn 2012-13.


Help / Cymorth

BBC © 2014 Nid yw'r BBC yn gyfrifol am gynnwys safleoedd allanol.

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr presennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.