20 January 2013 Diweddarwyd 09:57

Galw am gael cyffur yng Nghymru

Mae Kalydeco ar gael yn Lloegr yn barod, ac ar gael yn Yr Alban o Fawrth 1.

Mae elusen blaenllaw wedi galw am gael cyffur arbennig gan y Gwasanaeth Iechyd Gwladol yng Nghymru.

Ers Ionawr 1 eleni, mae'r cyffur Kalydeco wedi bod ar gael yn Lloegr ar gyfer cleifion gyda math arbennig i ffibrosis sistig, ond nid yw ar gael yng Nghymru.

Mae prif weithredwr Ymddiriedolaeth Ffibrosis Sistig, Ed Owen, wedi ysgrifennu at y Gweinidog Iechyd, Lesley Griffiths, i ddweud y byddai dal yr arian yn ôl i ariannu Kalydeco (sydd hefyd yn cael ei adnabod fel ivacaftor) yng Nghymru tan fis Mai yn achosi "torcalon a phoen" i deuluoedd.

Mae Mr Owen yn annog Mrs Griffiths i ymyrryd er mwyn cyflymu'r broses o gymeradwyo'r cyffur ar gyfer cleifion yng Nghymru.

'Sefyllfa arwsydus'

Yn dilyn penderfyniad gan gomisiynwyr y GIG yn Lloegr ar Ragfyr 18 y llynedd, fe fydd Kalydeco ar gael i bawb dros chwech oed gyda'r cyflwr ffibrosis sistig G551D.

"Rydym yn bryderus iawn gan nad oes disgwyl i Grŵp Strategaeth Meddyginiaethau Cymru Gyfan ddod i benderfyniad fan fis Mai, fe fydd cleifion o Gymru yn wynebu aros am bedwar mis mewn cyfnod pan mae'r cyffur ar gael yn rhad ac am ddim o fewn GIG Lloegr.

"Mae'r sefyllfa yn achosi torcalon a phoen i deuluoedd sy'n diodde' yng Nghymru, yn enwedig gan fod penderfyniad yr wythnos hon yn Yr Alban yn golygu y bydd cleifion yn yr Alban yn medru cael y cyffur o Fawrth 1.

"Fel y corff sy'n cynrychioli pobl gyda ffibrosis sistig ar draws y DU, mae sefyllfa lle mae pobl yng Nghymru yn cael eu gwrthod am gyffur sydd ar gael yn Lloegr a'r Alban yn un arswydus."

Mae'r Ymddiriedolaeth wedi ymgyrchu i sicrhau bod Kalydeco ar gael ar draws y DU, ac wedi annog y gwneuthurwyr, Vertex, i'r ddarparu ar gost fforddiadwy i'r GIG.

Kalydeco yw'r cyffur cyntaf sy'n trin nam sylfaenol sydd gan bobl gyda ffibrosis sistig.

Ymateb

Dywedodd llefarydd ar ran Llywodraeth Cymru: "Fe ddechreuodd Grŵp Strategaeth Meddyginiaethau Cymru Gyfan asesu ivacaftor (Kalydeco) cyn gynted ag y dechreuodd y cwmni ar y broses o werthuso'r cynnyrch.

"Mae'r broses yma yn cael ei gydnabod fel un cadarn ac fe all gymryd rhyw 21 wythnos fel arfer er mwyn caniatáu o bawb, gan gynnwys sefydliadau cleifion i roi sylwadau.

"Mae disgwyl i'r penderfyniad terfynol ar Kalydeco gael ei wneud mewn cyfarfod cyhoeddus ar Fai 8, 2013."