어휘 레퍼런스

First Impressions

an instant or snap judgement
ፈጣን ግምት

don’t judge a book by its cover
መፅሃፍን በሽፋኑ አትገምቱ

character
ፀባይ

to keep an open mind
አእምሮን ክፍት ማድረግ

a first impression
የመጀመሪያ ግምት

a handshake
መጨባበጥ

to judge
ለመገመት

I can’t help it
ምንም ማድረግ አልችልም

Mobile phone addiction

distracted
የትኩረት መሰረቅ

to pay attention
ትኩረት መስጠት

to focus
ለማተኮር

productive
ውጤታማ

unable
አለመቻል

devices
መሳሪያዎች

to tap
መንካት

to swipe
ማንሸራተት

Happy at work

rewarding
ጥሩ ምላሽ ያለው

job satisfaction
የስራ እርካታ

appreciated
የተደነቀ

stressed
ውጥረት ውስጥ መሆን

commissioned
ማሰራት

a survey
ዳሰሳ

feedback
ግብረ መልስ

moody
ስሜቱ የሚዋዥቅ

Can we control pain?

to cope with
ለመቋቋም

pain relief
ህመም ማስታገሻ

to push through
ችሎ ለማለፍ

a remedy
ማስተካከያ

incredible
የማይታመን

painkillers
ማስታገሻ መድሃኒት

ankle
ቁርጭምጭሚት

What would you do if you found a wallet full of cash?

absolutely devastated
በጣም የተጎዳ

completely thrilled
በጣም መደሰት

totally heartbroken
ከባድ የልብ መሰበር

absolutely ecstatic
ፍፁም ደስታ

flyers
በራሪ ፅሁፎች

to run off
ጥሎ መሄድ

valuable
ዋጋ ያላቸው

related to
ተያያዥ የሆነ

How long should you wash your hands?

harmful germs
ጎጅ ተውሳኮች

to cause infection
ህመም ማስከተል

to lead to colds or flu
ጉንፋን ወይንም ኢንፍሉዌንዛ ማስያዝ

to prevent
መከላከል

hygiene
ንፅህና

viruses
ቫይረሶች

cases
ጉዳዮች

to waste
ቆሻሻ

Can we change our personality?

an aspect of someone’s personality
የአንድ ሰው የስብዕና ገፅታዎች

a personality trait
የስብዕና ቅንጣቶች

a characteristic
ባህርይ

a quality
መልካም ባህርይ

to tend to
ለማድረግ ማዘንበል

to assume
መገመት

to be stuck with
ይዞ ወይንም ተጣብቆ መቆየት

therapy
ቴራፒ/ስነ ልቦናዊ ድጋፍ

innumerable
ተቆጥሮ የማያልቅ

Is one career enough?

to hold down a job
ሥራን ይዞ መቆየት

to switch careers
የሥራ መስመርን መቀየር

to devote oneself
ራስን ለአንድ ነገር መስጠት

to be into
አንድን ነገር መውደድ

full time
የሙሉ ጊዜ

part time
የከፊል ጊዜ

for a living
ሕይወትን መግፊያ፥ መደገፊያ

working lives
የሥራ ሕይወቶች

Can we teach the girls of the future with books of the past?

gender bias
የፆያ መድልዖ

a stereotype
በተመሳሳይ ሚና ብቻ መሳል

a role model
መልካም አርዐያ

equal rights
እኩል መብቶች

to portray
መሳል፥ ማቅረብ

various experts
የተለያዩ ምሁራን

hidden in plain sight
በጠራራ ቀን መደበቅ

Lonely in London

vibrant
የተሟሟቀ

opportunities
መልካም ዕድሎች

transient
ጊዜያዊ/ ተቀያያሪ

dispersed
የተበታተነ

lonely
ብቸኛ

culture
ባህል

population
ሕዝብ

explore
መፈተሽ፥ ማሰስ

What makes a good boss?

give and take
ሰጥቶ መቀበል

competent
ብቁ

flexibility
ግትር ያለመሆን

to lead by example
አርዐያ ሆኖ መምራት

concerns
የሚያሳስቡ ጉዳዮች

qualities
ጥሩ ባህርያት

characteristics
መገለጫዎች

to value
ዋጋ መስጠት

Why do we need sleep?

sleep-deprived
እንቅልፍ ያጠረው

exhausted
የዛለ፥ የደከመ

an early riser
ቶሎ የሚነሳ፥ ከእንቅልፍ በማለዳ የሚነቃ

to have a lie-in
ከእንቅልፍ ነቅቶም አልጋ ላይ ጋደም ብሎ መቆየት

to catch up
ማካካስ

heart disease
የልብ ህመም

diabetes
የስኳር ህመም

Alzheimer’s
የመርሳት በሽታ

How to solve the problem of waste

a social conscience
ማኅበራዊ ኅሊና

to implement change
ለውጥን መተግበር

to make a difference
ልዩነት መፍጠር

to come up with solutions
መፍትሄን ማፍለቅ

a recycling bin
መልሶ ጥቅም ላይ የሚውል ቆሻሻ ማጠራቀሚያ

waste
ቆሻሻ

rubbish
ውድቅዳቂ ነገሮች

an entrepreneur
ሥራ ፈጣሪ

Inventions that made the modern economy

practical
ተግባራዊ

convenient
ምቹ

fundamental
መሰረታዊ

significant
ወሳኝ

life-changing
ህይወትን የሚቀይር

glass
ብርጭቆ

irrigation
መስኖ

spreadsheet
የሒሳብ ሰንጠረዥ

Road-mending grandmothers

pride
ኩራት

take responsibility
ኃላፊነትን መውሰድ

patronising
ማናናቅ

initiative
ተነሳሽነት

local authority
የአካባቢ ባለስልጣን

neighbourhood
መንደር/ሰፈር

community
ማኅበረሰብ

safety
ደህንነት

Is literature important?

fiction
ልቦለድ

to broaden horizons
አድማስን ማስፋት

insight
ልዩ ምልከታ

escapism
ከነባራዊ ዓለም መሸሸግ

patriotism
አርበኛነት

entertainment
መዝናኛ

literature
ስነ ፅሁፍ

a novel
ረጅም ልቦለድ

Fathers and parenting

cognitive development
አዕምሯዊ ዕድገት

paternal
ከአባት ጋር የተያያዘ ወይንም አባታዊ

risk-taking
ኃላፊነትን ለመውሰድ ወይንም አደጋን ለመጋፈጥ ያለመፍራት

exploration tendencies
የማሰስ ወይንም የመፈተሽ ዝንባሌዎች

hard work
ታታሪነት

benefits
ጠቀሜታዎች

involvement
ተሳትፎ

solving problems
ችግሮችን መፍታት

Plastic bottle panic

obesity
ያለቅጥ ከፍተኛ የሆነ ውፍረት

pollution 
ብክለት

degradable
በቀላሉ የሚበሰብስ

environment 

አካባቢ

consequence
መዘዝ

fizzy drinks
ሶዳ ወይንም በውስጣቸው የታመቀ አየር ያላቸው መጠጦች

recycle
ደግሞ ለግልጋሎት ማዋል

reuse
ደግሞ መጠቀም

Changing consumer tastes

demographic
የስነ ሕዝብ ገፅታ

consumer
ተጠቃሚ

globalisation
ሉላዊነት ወይንም ዓለማቀፋዊነት

trend
በቅርቡ ተወዳጅ የሆነ ሁኔታ ወይንም  ሰሞንኛ ጉዳይ

social media
ማኅበራዊ የብዙኃን መገናኛ

mainstream
ዋነኛው ወይንም አውራው ልማድ

I’ll never buy it
በተነሳው ኃሳብ ላይ አልተስማማሁም።

How close is too close?

touchy-feely
ስሜትን አጉልቶ መግለፅ የሚወድ

invade personal space
ብቻ የመሆኛን ክፍተት መውረር፥ ክፍተት ማሳጣት

reserved
ቁጥብ

tolerant
ቻይ፥ ታጋሽ፥ ሌሎችን ተቀባይ

interactions
ግንኙነቶች

kiss
መሳም፥ ስሞሽ

hug
ማቀፍ፥ እቅፋት

Tanzania’s app-based health insurance

to have a positive impact
አዎንታዊ ተፅዕኖ ማሳደር

to bring about social change
ማኅበራዊ ለውጥ ማምጣት

a basic right
መሰረታዊ መብት

a luxury people can’t afford
ከሰዎች አቅም በላይ የሆነ ቅንጦት

a subscriber
ተመዝጋቢ

health insurance
የጤና መድህን

healthcare
ጤና ክብካቤ

to be here to stay
አብሮን የሚቆይ ነገር መሆን

at their fingertips
በጣም በቅርብ፥ በጣት ጫፍ ላይ

Late for the wedding!

Late for your own funeral!
ለራስ ቀብር አርፍዶ መምጣት

a funeral
ስርዓተ ቀብር

tardy
ዳተኛ/ አርፋጅ

the bridegroom/ groom
የወንድ ሙሽራ

the reception
ግብዣ

the ceremony
ስነ ስርዓት

extravagant
የተጋነነ ወጭ

the honeymoon
ጫጉላ

Pet therapy

llama 
ላማ

wellbeing 
ደህንነት

treatment 
ህክምና

therapy 
ፈውስ፥ ህክምና

therapeutic 
ፈዋሽ

alternative therapy 
አማራጭ የፈውስ አገልግሎት

to get back on your feet 
አቅምን መልሶ ማገኘት

stressed 
ጫና/ውጥረት የበዛበት

 

Right-handed or left-handed – which is better?

a bias against/ to be biased against
ስለአንድ ነገር መጥፎ አመለካከት መያዝ/ማግለል

an affliction/ to be afflicted by
ችግር/ በአንድ ነገር መታወክ

to be associated with
መያያዝ/ መገናኘት

a bonus
ጭማሪ/ድጎማ

hugging
መተቃቀፍ

dominated
የበላይነት ያለበት

to be disproportionately high
ከሚጠበቀው በላይ ከፍተኛ መሆን

How late is too late?

punctuality
ጊዜን ጠብቆ/ሳያረፍዱ መድረስ

courtesy
ትህትና

rushing
ጥድፊያ/ መጣደፍ

shared understanding
የጋራ ግንዛቤ

resignation
ስራ መልቀቅ

waiting
ጥበቃ/ መጠበቅ

complicated
የተወሳሰበ/ውስብስብ

organising
ማደራጀት

How to split the bill

stingy
ገንዘብ የማያወጣ

eat out

ውጪ መመገብ

bad form

ተቀባይነት ያላቸውን አስተሳሰቦች መጣስ

gluttony

ሆዳምነት

round up
ማጠጋጋት

round down
ማጠጋጋት

scruple

የህሊና ጥያቄ

splash out
ብዙ ገንዘብ ማውጣት

Hypnotism – madness or medicine?

to address a phobia
ጥልቅ ፍራቻን መጋፈጥ

to kick a habit
ልማድን መተው

to have clear or tangible benefits
ግልፅ እና ተጨባጭ ጠቀሜታዎችን መያዝ

to have significant or serious risks
ከፍተኛ ወይንም ከባድ ጉዳት ሊያስከትል የሚችል

hypnotism
ሰመመን ውስጥ ማስገባት

a clown
ቀላጅ፥ አስቂኝ

to approach with caution
በጥንቃቄ መቅረብ

No man is an island

claustrophobic
እፍግፍግ ያለ፥ የሚያጨናንቅ

paradise
ገነት

inhabitants
ነዋሪዎች

uninhabited

ሰው አልባ

secluded
ለብቻው የተከበበ፥ ተገልሎ ያለ

isolated

የተነጠለ

no man is an island
 
ሰዎች ለመኖር የሌሎች እርዳታ ያስፈልጋቸዋል

Age is just a number

to feel/ be inadequate
ብቁ ወይንም ዝግጁ ያለመሆን/ሆኖ ያለመሰማት

to be motivating
to be motivating ማነቃቃት/ ማነሳሳት

to be demoralising
መንፈስን የሚያላሽቅ መሆን

to be impressive
አስደናቂ መሆን

to be a barrier or obstacle to something
የአንድ ነገር አጥር ወይንም እንቅፋት መሆን

to be impressed by something or someone
በአንድ ነገር ወይንም በአንድ ሰው መደነቅ

to have a thirst for life
የህይወት ጥማት መኖር

the trials
ልምምዶች፥ ሙከራዎች

Persuasion

logic
logic አመክንዮ

trust
መተማመን/ እምነት

credibility
ተዓማኒነት

building a relationship
 ግንኝነት መመስረት

sales figures
የሽያጭ ቁጥሮች

facts
ጥሬ ሃቆች

make decisions
 ውሳኔን ማሳለፍ

tool of persuasion
የማሳመኛ መንገዶች

Gender pay gap

gender pay gap
ፆታን መሰረት ያደረገ የክፍያ ልዩነት

to take home
ቤት መውሰድ

to discriminate
ማግለል

a rigorous system
ጥብቅ ስርዓት

to bring in rules
ሕግጋትን ማምጣት/ማስተዋወቅ

to put in place
ስራ ላይ ማዋል

to get carried away
በሞቅታ ተገፍቶ መወሰድ

Safe as houses

(to be) as safe as houses
ደህንነት የሚሰማው መሆን

to make an investment 
ገንዘብን ማፍሰስ

caretaker / take care of
ተንከባካቢ/መንከባከብ

rent
ኪራይ

landlord
አከራይ

to exploit
መበዝበዝ

to extort
በማስፈራራት ገንዘብ መውሰድ

to put up with
መቻል መቋቋም

You don’t have to be macho to be male

to put someone off from doing something 
አንድ ሰው አንድን ነገር እንዳያከናውን ፍላጎት ማሳጣት

to tap into something 
ማነቃቃት/መቆስቆስ

to draw someone to something 
አንድን ሰው በአንድ ጉዳይ ላይ መማረክ/መሳብ

to break something down 
አንድን ነገር ለያይቶ ወይንም በዝርዝር መመልከት

in the first place 
ሲጀመር/መጀመሪያውኑ

to consider something 
አንድን ነገር ማጤን

a perception 
ግንዛቤ

macho
ወንዳወንድ

a profession
ሙያ

Divorce parties

bonfire
ደመራ

bring up
ማምጣት

hurt
መጉዳት

focus
ትኩረት

draw a line under
ልክ ማበጀት

trigger
ቀስቃሽ/አነሳሽ

closure
ፍፃሜ/መደምደሚያ 

move on
ህይወትን መቀጠል

Good morning India!

millennial 
ለቴክኖሎጂ ቅርብ የሆኑ ወጣቶች

tech-savvy
ቴክኖሎጂ ወዳድ

a daily basis 
በየዕለቱ

clog up
መዝጋት/ማቋረጥ

slow down 
ማዘግየት

switch on 
ማብራት

switched-on 
ለአዲስ ነገር ክፍት መሆን

influx
በብዛት መምጣት

pervade
መንሰራፋት

How important is the sea?

dominated by
ከፍተኛውን ድርሻ የያዘው

imports
ወደ ሀገር ውስጥ ማስገባት ወይም ከውጭ ማስመጣት

undersea cables
ውሃ ውስጥ ያሉ ገመዶች

depends on
በአንድ ነገር ላይ የሚወሰን 

moderate
የረገበ ወይም ለዘብ ያለ

commerce
ንግድ

connectivity
ትስስር

marine
ከባህር ጋር የተያያዙ ነገሮችን የሚገልጽ ቃል

The Fourth Industrial Revolution

a (technological) breakthrough
የቴክኖሎጅ እመርታ

a global phenomenon
ዓለም አቀፋዊ ክስተት

a new wave of (something)
አንዳች አዲስ ነገር

to shape the way we do something
ነገሮችን የምንከውንበትን መንገድ ለመቅረጽ

AI (artificial intelligence)
አርቴፊሻል ኢንተለጀንስ (ኤአይ)

3D printing
ባለሶስት አውትር ህትመት

a self-driving car
ራሱን የሚነዳ መኪና

connectivity or connectedness
ትስስር ወይም መያያዝ

to create a profile
ምስለ ገፅ መስራት

Eat your leftovers!

leftovers
የተረፈ ወይም ተርፎ የተተወ

throw away
መጣል

smartphone app
የስልክ መተግበሪያ

unhygienic
ንፅህና የጎደለው

sustainable
ዘላቂ

to capitalise on
በአንድ ነገር ላይ መጠቀም

squander
ማበላሸት ወይም ማባከን

Should we pay kids to do homework?

homework
የቤት ስራ

performance
ክዋኔ

importance
ወሳኝ

responsibility
ኃላፊነት

frivolous
ተራ፣ የጨዋታ፣ አዝናኝ ተግባር

driven
የተነቃቃ፣ ፅኑ ፍላጎት ያለው/ላት

financial inducement
የገንዘብ ማበረታቻ

repercussion
መዘዝ

Cold callers

cold callers
የማማሻጫ የስልክ ጥሪ የሚያደርጉ ሰዎች

to scam
ማታለል

hang up
ስልክ መዝጋት

nuisance
ሰላም የሚነሳ

defraud
ማጭበርበር

a short-term approach
የአጭር ጊዜ መላ

the root of the problem
የችግሩ ስረ መሰረት

stronger regulations
ጠንካራ ግንኙነቶች

a pain in the neck
መፈናፈኛ የማይሰጥ ችግር