Porthiant ffermwyr Cymru i helpu ardal lifogydd

  • 24 Mawrth 2014
Llwytho porthiant
Image caption Ffermwyr Ceredigion yn llwytho'r porthiant ym marchnad Aberteifi b'nawn Sul.

Mae ffermwyr o'r gorllewin yn cludo gwair a silwair i Wlad yr Haf i helpu'r ffermwyr hynny sydd wedi cael eu heffeithio gan lifogydd.

Mae tair lori gyda chyfanswm o 90 tunnell o borthiant ar eu ffordd i farchnad Sedgemoor i gael ei ddosbarthu rhwng ffermwyr sy'n cael trafferth i fwydo'u hanifeiliaid.

Undeb Amaethwyr Cymru sydd wedi trefnu'r digwyddiad.

Bu'r ffermwyr yn llwytho'r lorïau ym marchnad Aberteifi bnawn Sul.

Dywedodd Aled Rees, Cadeirydd FUW Ceredigion, bod hyn yn ffordd o dalu ffermwyr Lloegr yn ôl am helpu'r ffermwyr hynny yng Nghymru fu'n dioddef adeg eira mawr y llynedd.

Roedd Gwlad yr Haf yn un o'r siroedd gafodd ei tharo waethaf gyda'r llifogydd fis diwethaf.

Mae caeau wedi bod dan ddŵr am wythnosau os nad misoedd ac wedi'u difetha'n llwyr, ac mae ffermwyr felly angen gwerth 12 mis o adnoddau a phorthiant i'w cynnal.

Mae ffermwyr ardal Aberteifi wedi rhoi eu silwair a'u gwair sbâr am ddim ac mae'n cael ei gludo hefyd am ddim i Wlad yr Haf fore Llun.

Dywedodd Mr Rees ei fod yn hollbwysig i helpu ffermwyr eraill yn yr argyfwng hwn.

"Does ganddyn nhw ddim yr opsiwn i droi eu hanifeiliaid ar y tir gan fod y dŵr heb fod yn cilio fel roedden nhw'n ei feddwl, a lle mae'r dŵr wedi mynd, mae cymaint o lanast lawr 'na.

"Mae'r gwair wedi pydru, mae 'na bob math o sbwriel ar y caeau, mae'r ffensys wedi'u golchi i ffwrdd, mae 'na dipyn o lanast lawr na.

"Ac mae hi'r cyfnod o'r flwyddyn lle byddai pobl fel arfer yn troi'r stoc i'r caeau ac yn cau caeau eraill ar gyfer tyfu silwair a gwair."

Mae ffermwyr wedi bod yn hael iawn yn rhoi porthiant, meddai, ac mae'n ffordd o dalu'r ffafr yn ôl i ffermwyr Lloegr am helpu'r ffermwyr hynny yn y canolbarth a'r gogledd gafodd eu heffeithio gan yr eira mawr adeg hon y llynedd.

Dywedodd Mr Rees ei bod hi'n bwysig iawn i helpu eraill: "Fe gaethon ni haf da'r llynedd yn y rhan hon o'r wlad ac i'r ffermwyr hynny sydd wedi rhoi rhai byrnau neu fêls. Does dim nifer penodol. Mae rhai wedi rhoi hyd at 10 neu 15 bêl."

Mae Geraint Morris, ffermwr a gwerthwr gwair o Lechryd, yn un o'r rhai sy'n cludo'r porthiant i Wlad yr Haf.

"Mae nifer o bobl yn lleol wedi rhoi eu porthiant am ddim ac rydym ni'n rhoi'r cludiant am ddim," dywedodd.

"Fedran nhw ddim bwydo stoc ar aer yn unig felly porthiant maen nhw ei angen i lawr 'na a dyna be ry'n ni'n ei roi."

"Ni'n falch o fedru helpu a dweud y gwir. Mi fyswn i'n hoffi meddwl petaen ni yn yr un sefyllfa, byddai pobl yn gwneud yr un fath yn ôl".