Erlyn tafarndai sy'n dangos gemau pêl-droed yn anghyfreithlon

  • 23 Ionawr 2014
Cefnogwyr Caerdydd
Mae cynnydd wedi bod mewn diddordeb yn Ne Cymru ers dyrchafiad Abertawe a Chaerdydd i'r Uwchgynghrair

Mae Uwchgynghrair Lloegr wedi dweud wrth BBC Cymru y byddan nhw'n erlyn tafarndai yng Nghaerdydd ac Abertawe sy'n darlledu gemau pêl-droed yn anghyfreithlon drwy sianeli lloeren o dramor.

Ers pedwar mis, mae ymchwilwyr cudd wedi ymweld â bron i 200 o dafarndai yn Ne Cymru.

Yn ystod y tymor hwn, mae'r Uwchgynghrair yn bwriadu erlyn hyd at 100 ledled Cymru a Lloegr.

Tafarn Rhyddings Hotel yn ardal Brynmill yn Abertawe fydd y gyntaf i gael ei herlyn, a hynny yn yr wythnosau nesa'.

Mae nifer o dafarndai yn Ne Cymru yn tanysgrifio i sianeli tramor ac yn darlledu gemau Uwchgynghrair Caerdydd ac Abertawe sy'n cychwyn am dri o'r gloch b'nawn Sadwrn.

Does gan sianeli Sky Sports a BT Sport ddim hawl i ddarlledu'r gemau yma.

'Torri cyfreithiau hawlfraint'

Drwy'u darlledu'n defnyddio sianeli tramor, gall y tafarndai dorri cyfreithiau hawlfraint.

Nôl yn 2011, enillodd Karen Murphy, perchennog tafarn o Portsmouth, achos llys yn erbyn yr Uwchgynghrair.

Penderfynodd y llys bod prynu tanysgrifiad lloeren o unrhywle yn yr UE yn gyfreithlon.

Ond pan mae tafarn neu glwb yn defnyddio tanysgrifiad o'r fath i ddarlledu gemau pêl-droed yr Uwchgynghrair, mae'n torri cyfreithiau hawlfraint os yw logo'r gynghrair yn cael ei ddangos neu anthem y gynghrair yn cael ei chlywed.

Mae Tom Richards yn fargyfreithiwr sy'n arbenigo yn y gyfraith hawlfraint.

Dywedodd ei bod hi'n anhebyg y byddai tafarn yn gallu darlledu'r gemau heb ymyrryd â hawlfraint yr Uwchgynghrair.

Ychwanegodd, "Yr Uwchgynghrair sydd berchen ar hawlfraint eu logo, anthem a darnau eraill o graffeg neu sain sy'n rhan o ddarllediad unrhyw gêm.

"Os ydych chi'n eu darlledu nhw mewn tafarn heb ganiatâd yr Uwchgynghrair, yna rydych chi'n torri'r gyfraith.

'Ffordd o'i chwmpas hi?'

"Yn dechnegol, mae 'na ffordd o'i chwmpas hi.

"Pe byddech chi'n gallu darlledu'r gêm heb y cynnwys sy'n cael ei warchod gan hawlfraint, yna fyddech chi ddim yn torri'r gyfraith.

"Ond mae'n anhebyg y gallech chi wneud hynny, gan y gallwch fod yn sicr bod yr Uwchgynghrair wedi ei gwneud hi'n anodd iawn i guddio'r deunydd."

Mae honiadau bod ambell dafarn eisoes yn defnyddio'r dacteg yma, drwy flocio lluniau logo'r Uwchgynghrair.

Ond meddai'r gynghrair, dyw eu hymchwilwyr cudd, ID Inquiries, heb ddod o hyd i unrhyw dechnoleg fyddai'n eu rhwystro rhag gweithredu yn erbyn tafarn.

Yn ystod y tymor hyd yn hyn, mae ID Inquiries wedi ymweld â 195 tafarn yng Nghaerdydd ac Abertawe, ac yn bwriadu cymryd camau cyfreithiol yn erbyn "nifer fechan ohonynt".

Buddsoddiad

Dywedodd cyfarwyddwr cyfathrebu Uwchgynghrair Lloegr, Dan Johnson, wrth BBC Cymru pam mae'r gynghrair wedi penderfynu gweithredu:

"Mae BT Sport a Sky Sports yn buddsoddi llawer o arian yn yr Uwchgynghrair, sydd yn ei dro'n cael ei ddefnyddio i fuddsoddi yn y clybiau. Gall hyn gynnwys datblygu stadiwm, hyfforddi chwaraewyr neu brynu rhai newydd - yr holl bethau sy'n gwneud yr Uwchgynghrair mor boblogaidd.

"Felly, mae gan unrhywbeth sy'n amharu ar allu'r darlledwyr i fuddsoddi y potensial i niweidio gallu'r clybiau i wario.

"Wrth i Gaerdydd ac Abertawe ymuno 'efo ni, yn amlwg, mae'r diddordeb yn yr Uwchgynghrair wedi cynyddu yn Ne Cymru.

"Gyda hyn, mae ardaloedd yn ceisio defnyddio'r diddordeb hwnnw i wneud elw, yn cynnwys tafarndai.

"'Da ni eisiau helpu, 'da ni eisiau dysgu'r bobl sy'n rhedeg tafarndai, gan fynd i mewn, a rhoi'r cyfle iddyn nhw gael gwared ar unrhyw system ddarlledu sy'n dod o dramor.

"Os ydyn nhw'n gwrando, ac yn cael system gyfreithlon, fydd dim gweithredu pellach gan nad ydyn ni eisiau gorfod erlyn tafarndai.

"Ond os ydyn nhw'n dewis peidio gwrando, yna fydd gennym ni ddim dewis".