Diogelu adeiladau safle copr yr Hafod yn Abertawe'n dechrau

  • 12 Hydref 2013
Hafod Image copyright Other
Image caption Mae'r gweddillion ar safle ger Afon Tawe a Stadiwm y Liberty

Mae'r gwaith o ddiogelu dau adeilad ar safle gwaith copr yr Hafod yn Abertawe wedi dechrau.

Agorodd y gwaith yn 1810 a hwn oedd gwaith copr mwya'r byd yn y 19eg ganrif.

Mae gweddillion yr adeiladau Gradd 2 ar safle 12 erw ger Afon Tawe a Stadiwm y Liberty.

Y nod yw atal hen labordy a phwerdy rhag dirywio ac mae pren pwdr yn cael eu symud a briciau'n cael eu hailgodi.

'Canolbwynt'

Dywedodd arweinydd y prosiect, yr Athro Huw Bowen o Brifysgol Abertawe: "Hwn oedd canolbwynt diwydiant copr y byd ar un adeg.

"Mae llawer o drigolion Abertawe yn perthyn i'r teuluoedd oedd yn gweithio yno ond gan fod y lle'n mynd â'i ben iddo roedd perygl y byddai ei stori'n cael ei cholli am byth.

"Dyna pam yr ydyn ni'n cydweithio â'r cyngor ac yn diogelu'r safle."

Y teulu Vivian oedd yn berchen ar y gwaith ac erbyn 1886 roedd Vivian a'i Feibion yn cyflogi 3,000, gan gynnwys 1,000 ar y safle.

1980

Roedd y gwaith yn cynhyrchu tan 1980.

Mae mudiad Cadw wedi cyfrannu £540,000 fel bod modd adfer rhai o'i nodweddion a chreu llwybrau ar gyfer twristiaid.

Dywedodd Nick Bradley, aelod cabinet y cyngor (adfywio): "Yn y pen draw rydyn ni'n anelu at greu safle allweddol yn ddiwylliannol ac yn addysgiadol.

"Mae'n bwysig gwneud popeth o fewn ein gallu i warchod ein diwylliant, yn enwedig o gofio ein bod ar restr fer Dinas Diwylliant 2007."

Straeon perthnasol