Protest dros addysg Gymraeg

Mae dros 100 o ymgyrchwyr wedi cynnal rali yng Nghaerdydd yn galw am adeiladu ysgol cyfrwng Cymraeg newydd yn ardal Grangetown y ddinas.

Yn ôl ymgyrchwyr o'r grŵp Ysgol Gymraeg i Tref Biwt a Grangetown (TAG) mae'r ddarpariaeth addysg Gymraeg yn yr ardaloedd yno yn "arbennig o wael".

Siaradodd nifer o gynghorwyr yn y rali, rhywbeth mae TAG yn dweud sy'n dangos y gefnogaeth i'r ysgol.

Mae Cyngor Caerdydd yn gwadu eu bod nhw wedi addo adeiladu ysgol Gymraeg yn Grangetown ac maent wedi cyhoeddi cynlluniau i fynd ati i ymgynghori'n ehangach ar y ffordd ymlaen.

'Difreintiedig'

Rali TAG
Cafodd y rali ei chynnal y tu allan i Neuadd y Ddinas ym Mharc Cathays

Mae TAG yn dadlau nad yw'r sefyllfa bresennol o ran ysgolion Cymraeg yn y ddinas yn deg gan fod rhai plant yn wynebu taith o wyth milltir bob ffordd i'r ysgol.

Maen nhw'n dweud bod hyn yn golygu nad oes "ystyriaeth briodol" yn cael ei roi i gydraddoldeb ac amrywiaeth, gan fod llawer o blant a rhieni Grangetown a Tref Biwt yn byw mewn ardaloedd difreintiedig.

Gan nad yw rhieni'n derbyn costau teithio nid yw'n deg disgwyl iddyn nhw dalu am fynd a dod a'u plant o'r ysgol, yn ôl TAG.

Dywedodd Dr Dyfed Wyn Huws, cyd-gadeirydd yr ymgyrch: "Rydym ni wedi trefnu'r rali i dynnu sylw at y ffaith bod 'na dal ddim ysgol gynradd Gymraeg newydd yn Grangetown i wasanaethu'r ardal.

"Buasai ysgol newydd Grangetown yn gwasanaethu ardaloedd cymharol ddifreintiedig, i lawr yn yr hen ddociau a Bae Caerdydd.

"Does dim ysgol gynradd Gymraeg yn agos at rheiny."

Mae Dr Huws hefyd yn feirniadol o faint Ysgol Pwll Coch, os bydd cynllun i'w ehangu yn cael ei weithredu.

Dywedodd y byddai ysgol mor fawr yn effeithio ar safon addysg i blant.

Nawr mae TAG eisiau gweld cynghorwyr yn cefnogi eu hymgyrch.

"Rydym ni wedi gweld yn y rali bod cynghorwyr o bob plaid yn ein cefnogi ni, a rydym yn galw arnyn nhw i bwyso ar eu cabinet i adeiladu'r ysgol yma."

Ehangu Pwll Coch?

Roedd Cyngor Caerdydd wedi dweud yn wreiddiol eu bod yn ystyried ehangu Ysgol Gymraeg Pwll Coch.

Ond cyhoeddodd yr aelod cabinet Julia Magill yn ddiweddar fod y cyngor bellach yn bwriadu cynnal ymgynghoriad ehangach.

Protest
Mae rhieni'n dweud bod angen ysgol Gymraeg newydd yng Nghaerdydd

Dywedodd llefarydd ar ran y cyngor: "Yn dilyn penderfyniad y cabinet ym mis Gorffennaf i gynnal ymgynghoriad cyhoeddus ar ehangu'r ddarpariaeth o addysg cyfrwng Gymraeg yn Nhreganna, Grangetown a Glan yr Afon mae pryderon wedi cael eu codi am ystod yr ymgynghoriad arfaethedig.

"Mae'r cyngor wedi ymrwymo i wrando ar rieni, gofalwyr a'r gymuned ehangach ac mae'r aelod o'r cabinet sy'n gyfrifol am addysg, Julia Magill, wedi cynnig fod y cabinet yn ystyried ehangu'r ymgynghoriad er mwyn ystyried addysg Gymraeg a Saesneg gyda'i gilydd.

"Bydd hyn yn rhoi darlun cyflawn i'r cyngor fydd yn arwain at weithredu mewn ffordd synhwyrol fydd yn ateb y galw am addysg cyfrwng Gymraeg a Saesneg yn yr ardaloedd hyn."

Cafodd y rali ei chynnal o flaen Neuadd y Ddinas ym Mharc Cathays, Caerdydd.