Ymgais i newid cyfraith esgeuluso plant

  • 30 Mehefin 2013
Child on steps - library picture
Cafodd y ddeddf bresennol ei beirniadu gan AS ac un elusen blaenllaw

Mae aelod seneddol o'r canolbarth yn ceisio newid deddf esgeuluso plant sy'n dyddio nôl i'r 19eg ganrif ac sydd bellach yn "nonsens".

Mae AS Ceredigion Mark Williams am newid deddfwriaeth sy'n seiliedig ar ddeddfau llwm 1868 fel eu bod yn cynnwys cam-drin emosiynol a seicolegol.

Mae'r gyfraith wreiddiol - a gafodd ei newid ddiwethaf yn 1933 - ond yn cyfeirio at gam-drin corfforol "bwriadol".

Bydd yr AS Democratiaid Rhyddfrydol yn cyflwyno mesur preifat ym mis Gorffennaf.

'Rhaid cael newid'

Dywedodd ei fod wedi clywed tystiolaeth am effaith camdriniaeth emosiynol ar blant, ond eto mae'n dal yn gyfreithlon.

"Cymrwch chi'r bachgen bach oedd yn cael gwrthod unrhyw arwydd o gariad, yn cael ei feirniadu'n barhaus a chlywed fod pobl yn ei gasáu," medd Mr Williams.

"Roedd yn gwlychu ei wely yn gyson, a hwnnw'n cael ei adael heb ei lanhau tan i gynrhon gael eu canfod.

"Dyw hynny ddim yn cael ei ystyried fel trosedd yn y DU heddiw. Rhaid i hynny newid."

Cafodd y ddeddf wreiddiol ei chyflwyno fel rhan o Ddeddf y Llwm 1868, ac yna'i chynnwys yn Neddf Plant a Phobl Ifanc 1933.

Cafodd y ddeddf ei chyflwyno yn dilyn cyfres o achosion o sect grefyddol oedd yn gwrthod cymorth meddygol i'w plant.

'Dim gwarchodaeth'

Dywed yr elusen Gweithredu Dros Blant, sy'n cefnogi ymgais Mr Williams, bod y ddeddfwriaeth yn rhy hen o lawer.

Dywedodd Matthew Downie o'r elusen: "Mae'r ddeddf droseddol ar esgeuluso plant ond yn addas i'w defnyddio yn yr achosion mwyaf difrifol, ac yn dilyn pob ymdrech i gynorthwyo rhieni a gofalwyr i newid a chadw'r teulu gyda'i gilydd.

"Yn anffodus rydym yn gwybod bod nifer fach o achosion lle mae rhieni yn bwriadu niweidio'u plant, a dyw'r ddeddf bresennol ddim yn gwarchod y plant rhag y niwed yna."

Bydd mesur Mr Williams yn cael ei ddarlleniad cyntaf yn Nhŷ'r Cyffredin ar Orffennaf 12, a bydd rhaid cael cefnogaeth y llywodraeth cyn y gall ddod yn ddeddf.

Dywedodd Mr Williams ar raglen Sunday Supplement ar BBC Radio Wales: "Mae gen i gefnogaeth drawsbleidiol gan bob un o'r pleidiau yng Nghymru, ond rhaid i ni gael cefnogaeth y llywodraeth.

"Byddwn i'n annog y llywodraeth i beidio mynd ynghlwm â'r fiwrocratiaeth sy'n rhy aml yn rhwystro pethau fel hyn, ond i edrych ar yr achosion go iawn a phryderon yr heddlu a gweithwyr cymdeithasol ac i wrando'n astud arnom o leiaf."