Gwobrau Arwyr Awtistiaeth

John Gillibrand
Mae John Gillibrand wedi derbyn Gwobr Cyflawniad Oes

Mae'r Parchedig John Gillibrand wedi derbyn gwobr am ei waith yn cefnogi pobl sydd ag awtistiaeth.

Ficer yn ardal Caerfyrddin yw Mr Gillibrand ac mae wedi bod yn gweithio yn y maes ers i'w fab dderbyn diagnosis o awtistiaeth yn 1997.

Fel rhan o'i ymgyrch mae wedi bod yn gweithio gyda gwleidyddion yn San Steffan a'r Cynulliad - fe sefydlodd y Grŵp Trawsbleidiol ar Awtistiaeth yno yn 2003, grŵp sydd yn dal i fynd deng mlynedd yn ddiweddarach.

Yn gynharach eleni cafodd llyfr Mr Gillibrand am awtistiaeth, Disabled Church - Disabled Society, ei gynnwys ar restr fer cystadleuaeth ysgrifennu diwinyddol o'r enw gwobr Michael Ramsey.

Mae Mr Gillibrand yn barod iawn i siarad am ei brofiad yn magu plentyn gydag awtistiaeth ac mae hefyd wedi bod yn pwysleisio pwysigrwydd sicrhau bod darpariaeth Gymraeg ar gael ar gyfer pobl sy'n byw efo'r cyflwr - a'u teuluoedd.

'Chwarae teg'

John Gillibrand yw enillydd cyntaf Gwobr Gyflawniad Oes gan fudiad Gwobrau Arwyr Awtistiaeth.

Pan glywodd fod gan ei fab y cyflwr roedd Mr Gillibrand yn ansicr i ddechrau, ond buan iawn y daeth i weld y sefyllfa mewn golau gwahanol.

Dywedodd: "Mi oedd yna gymaint o straen ond beth oedd yn cychwyn wedyn oedd yr ymdrech i gael chware teg iddo fe o ran addysg a gofal."

Mae hefyd yn credu ei bod hi'n bwysig sicrhau bod darpariaeth ddigonol ar gael trwy gyfrwng y Gymraeg: "Mae yna bobl ar y sbectrwm lle mae magu sgiliau iaith yn mynd i fod yn bwysig. Mae eisiau ein bod ni'n cael defnyddiau cyfrwng Gymraeg yn y maes yma."

Mae Llywodraeth Cymru'n dweud eu bod nhw eisoes wedi dechrau ar y gwaith o sicrhau bod darpariaeth ddwyieithog ar gael o ran deunyddiau sy'n ymwneud ag awtistiaeth.

Profiad mam

Jo Salmon
Jo Salmon wnaeth sefydlu'r gwobrau

Jo Salmon wnaeth sefydlu'r gwobrau ac fe wnaeth hi dalu teyrnged i'r gwaith mae Mr Gillibrand wedi ei wneud.

Yn siarad wedi'r noson, soniodd Ms Salmon am yr effaith bositif yr oedd wedi ei gael ar fam yn y gynulleidfa.

Dywedodd: "Yr adborth pwysicaf ges i ar ôl y gwobrau oedd gan fam bachgen sydd yn mynd i dderbyn asesiadau cyn bo hir oherwydd mae ei rieni yn credu bod ganddo awtistiaeth.

"Dwedodd hi wrtha i nad oedd hi'n ofnus rhagor am y diagnosis oherwydd mae'r noson a'r gwobrau wedi dangos pa mor arbennig ydy plant gydag awtistiaeth.

"Dwedodd hefyd fydda hi ddim yn crio wrth dderbyn diagnosis ond yn gwenu gan y bydd ei mab yn ymuno â grŵp unigryw arbennig. Roeddwn yn hapus iawn i glywed hyn."

Dwy wobr arall

Enillydd y Wobr Cyrhaeddiad Personol Rhagorol oedd Tim Clarke o Aberdâr.

Cafodd Tim, sydd â syndrom Asperger, dyspracsia a dyslecsia, scoliosis a chlefyd Scheumans ei enwebu gan ei fam.

Yn ôl y trefnwyr, mae Tim wedi llwyddo mewn arholiadau TGAU, ac mae ganddo fywyd cymdeithasol llawn gan gynnwys sgwba-blymio gyda'i ffrindiau.

Cafodd Tim ei ddisgrifio fel ysbrydoliaeth i blant eraill sydd ag awtistiaeth, a dywedodd Jo Salmon ei fod yn rhoi gobaith i rieni plant â'r cyflwr.

Kerrie Pritchard o Ysgol Ashgrove Penarth wnaeth ennill Gwobr y Filltir Ychwanegol am ei gwaith yn rhoi cymorth i blant gydag awtistiaeth.

Cafodd ei henwebu gan fam un o'i disgyblion.

Roedd hi wedi bod yn rhoi cymorth arbennig i'w mab ac yn barod iawn i wrando ar rieni a'u helpu yn ystod y dydd ond yn hefyd yn barod i helpu ar ôl ysgol a gyda'r nos pan roedd angen help llaw ar riant.

Dywedodd Jo Salmon: "Roedd hyn yn mynd llawer pellach na gofynion ei swydd."