Tywysoges Lilian o Sweden wedi marw yn 97 oed

  • 11 Mawrth 2013
Y Dywysoges Lilian o Sweden ym mis Awst 2000
Cafodd y Dywysoges Lilian ei geni yn Abertawe yn 1915

Yn 97 oed, bu farw'r Dywysoges Lilian o Sweden.

Cafodd ei geni yn Abertawe yn 1915 cyn syrthio mewn cariad gyda'r Tywysog Bertil yn Llundain yn ystod yr Ail Ryfel Byd.

Fe ddaeth eu carwriaeth yn un o straeon cariad enwoca' Sweden.

Er eu bod wedi syrthio mewn cariad â'i gilydd yn 1943, wnaethon nhw ddim priodi tan 1976.

Roedd 'na wrthwynebiad i'w perthynas oherwydd dyletswyddau brenhinol y tywysog a'r ffaith bod Lilian yn berson cyffredin oedd hefyd wedi cael ysgariad.

Yn 16 mlwydd oed, symudodd Lilian i fyw i Lundain er mwyn dilyn gyrfa fel model.

Sêl bendith

Roedd hi'n briod gyda'r actor Ivor Craig pan wnaeth hi gyfarfod y Tywysog ac fe wnaeth hi ysgaru ei gŵr yn 1945.

Mae carwriaeth y tywysog a Lilian wedi ei disgrifio yn Sweden fel stori Sindarela.

Roedd y Brenin Gustaf VI Adolf yn gwrthod rhoi bendith i'r briodas gan ofni y byddai dyfodol y teulu brenhinol yn y fantol wrth i'w feibion briodi pobl gyffredin.

Gydag un o frodyr hyn Bertil wedi ei ladd mewn damwain awyren yn 1947 ac yna un arall yn ildio'r goron ar ôl priodi person cyffredin, y Tywysog Bertil oedd y nesa' i olynu ei dad tan fyddai ei nai yn ddigon hen.

Llun o'r Dywysoges Lilian o Sweden ym mis Rhagfyr 2005
Oherwydd salwch prin iawn y gwelwyd o'r Dywysoges yn y blynyddoedd diweddar

Fe goronwyd Carl Gustaf yn frenin yn 1973 ac yn 1976 fe briododd. Un o'i ddyletswyddau cyntaf oedd caniatau i'w ewythr briodi ei gariad.

Roedd y ddau gariad yn eu 60au pan wnaethon nhw briodi ac yn gwpl poblogaidd yn Sweden wedi byw gyda'i gilydd am ddegawdau.

Bu farw'r Tywysog yn 1997.

Doedd ganddyn nhw ddim plant ac yn 2010 daeth cadarnhad bod y Dywysoges yn diodde' o afiechyd Alzheimer's.

Mewn ymateb i'w marwolaeth dywedodd Arglwydd Faer Abertawe, Dennis James, bod Y Dywysoges Lilian yn un o ferched enwoca' Abertawe.

"Er gwaetha symud i Lundain yn 16 oed, ac yna ymlaen i Sweden, roedd hi'n hynod falch o'i gwreiddiau yn Abertawe ac yn fodlon codi ymwybyddiaeth o'r ddinas drwy wledydd Sgandinafia a gweddill y byd.

"Mae'n gyfle i ddathlu ei bywyd a'i chofio ac rydym fel dinas yn cydymdeimlo gyda'i theulu a'i chyfeillion."