ACau yn pleidleisio o blaid mesur hylendid bwyd

  • 22 Ionawr 2013
Pysgod a sglodion
Gallai'r mesur effeithio ar 30,000 o fusnesau yng Nghymru

Yn unfrydol, mae ACau wedi cymeradwyo mesur sy'n golygu bod Cymru gam yn nes at orfodi caffis a bwytai i arddangos sgoriau hylendid bwyd.

Nod y Mesur Sgorio Hylendid Bwyd yw gorfodi busnesau i ddangos sgôr hylendid bwyd rhwng 0 a 5.

Mae arweinwyr busnes wedi codi pryderon am y cynllun sy'n wirfoddol ar hyn o bryd.

Y cam nesaf yw Cydsyniad Brenhinol a bydd ymgynghori ar y mesur yn y gwanwyn.

Y Gweinidog Iechyd Lesley Griffiths oedd yn arwain y ddadl yn y Senedd yng Nghaerdydd cyn i ACau bleidleisio.

Dirwy

Mae sgôr o 0 yn golygu bod angen gwelliant brys tra bod mesur o 5 yn golygu bod y safonau hylendid bwyd yn ardderchog.

Bydd busnesau yn wynebu dirwy os nad yw eu sgoriau yn cael eu dangos mewn lle amlwg.

Mae arweinwyr busnes wedi dweud nad yw Llywodraeth Cymru wedi bod yn ddigon trylwyr o ran asesu'r effaith bosib ar fusnesau.

Roedd Ffederasiwn Busnesau Bach Cymru wedi dweud eu bod yn poeni y bydd y cynllun sgorio yn cael ei estyn i gynnwys cynhyrchwyr a chyfanwerthwyr.

Dywedodd Llais Defnyddwyr Cymru eu bod yn pryderu y gallai apeliadau y bydd awdurdodau bwyd yn eu hystyried gymryd hyd at 21 diwrnod o dan y mesur newydd.

Hyd at ddeufis

Maen nhw'n dadlau y gallai hynny olygu oedi o hyd at ddeufis cyn i'r sgôr gael ei harddangos.

Cyflwynodd y ddau gorff dystiolaeth i Bwyllgor Iechyd a Gofal Cymunedol y Cynulliad y llynedd.

Bu farw Mason Jones o wenwyn bwyd E.coli yn 2005.

Bu 158 yn sâl ac roedd 31 yn gorfod mynd i'r ysbyty ar ôl i'r haint effeithio ar 44 o ysgolion y de.

Cafodd cigydd ei garcharu am flwyddyn ar ôl cyfaddef iddo werthu bwyd allai fod wedi ei heintio, a methu â sicrhau ei fod wedi diogelu'r cynnyrch cyn ei werthu.

Dywedodd mam Mason Jones, Sharon Mills ei bod yn cefnogi'r ddeddf arfaethedig.

'Rhesymau'

"Rwy'n credu ei bod yn bwysig iawn oherwydd bod y cyhoedd yn haeddu trylwyrdeb," meddai.

"Rydym wedi galw am hyn ers 2005 ac rwy'n credu bod hawl gan y cyhoedd wybod bod y bwyd maen nhw'n eu bwyta yn ddiogel."

Ychwanegodd nad oedd hi'n meddwl bod y cynllun gwirfoddol cyfredol yn addas oherwydd "rhaid i'r cyhoedd wybod y rhesymau pam bod gan fusnes sgôr isel."

Dywedodd nad oedd hi'n gwybod a fyddai'r cynllun wedi atal marwolaeth ei mab ond honnodd fod "tystiolaeth gref o bedwar ban byd sy'n dangos bod arddangos sgoriau'n orfodol yn effeithiol iawn."