Diwrnod ethol y comisiynwyr

  • 15 Tachwedd 2012
Heddwas
Mae'r comisiynydd yn disodli'r awdurdodau heddlu

Mae'r etholiadau cyntaf ar gyfer swydd newydd Comisiynydd Heddlu A Throsedd Cymru a Lloegr yn cael eu cynnal.

Mae 'na etholiad yn cael eu cynnal mewn 41 llu gan gynnwys y pedwar yng Nghymru.

Fe fydd y comisiynwyr yn disodli'r awdurdodau heddlu presennol.

Y comisiynwyr fydd yn gosod agenda ar gyfer y llu, goruchwylio'r gyllideb a phenodi neu ddiswyddo'r prif gwnstabl.

Bydd rhai yn y lluoedd mwya' yn cael cyflog o dros £100,000 a does dim angen profiad blaenorol o'r heddlu ar gyfer y gwaith.

Y System Bleidleisio Atodol fydd yn cael ei ddefnyddio wrth i'r pleidleiswyr nodi eu dewis cyntaf ac ail ddewis o'r ymgeiswyr.

Dwy blaid

Os na fydd yr un ymgeisydd yn cael mwyafrif ar y dewis cyntaf bydd y ddau ymgeisydd mwya' llwyddiannus yn mynd ymlaen i'r ail rownd a'r ail ddewis yn cael ei ystyried ar gyfer canfod enillydd.

Mewn llu lle mai dim ond dau ymgeisydd sydd, er enghraifft Heddlu Dyfed Powys, fe fydd yr enillydd yn cael ei ddewis drwy'r dull cynta i'r felin.

Llywodraeth y Glymblaid yn San Steffan sydd wedi cyflwyno'r newid.

Mae gan y Blaid Lafur a'r Blaid Geidwadol ymgeisydd ym mhob llu.

Dydi'r Democratiaid Rhyddfrydol ddim yn cefnogi ymgeiswyr ond ddim yn atal aelodau rhag sefyll.

Dywedodd Plaid Cymru eu bod nhw yn gwrthwynebu'r egwyddor o gomisiynwyr etholedig a dydyn nhw ddim wedi enwebu ymgeiswyr ar gyfer y swyddi.

Does 'na ddim etholiad yn Llundain gan fod y Maer yn gwneud cyfrifoldebau'r comisiynydd.

Fe fydd y gorsafoedd pleidleisio ar agor rhwng 7am a 10pm.

  • Yn ogystal â dewis Comisiynydd ar gyfer Heddlu'r De dydd Iau bydd pobl De Caerdydd a Phenarth hefyd yn cael cyfle i bleidleisio mewn isetholiad ddydd Iau.
YMGEISWYR COMISIYNWYR HEDDLUOEDD CYMRU
Ymgeisydd Plaid
Gogledd Cymru
Richard Hibbs Annibynnol
Colm McCabe Ceidwadwyr
Tal Michael Llafur
Warwick Nicholson UKIP
Winston Roddick Annibynnol
Dyfed Powys
Christine Gwyther Llafur
Christopher Salmon Ceidwadwyr
De Cymru
Michael Baker Annibynnol
Caroline Jones Ceidwadwyr
Alun Michael Llafur
Tony Verderame Annibynnol
Gwent
Ian Johnston Annibynnol
Hamish Sanderson Llafur
Nick Webb Ceidwadwyr
Christopher Wright Annibynnol