BBC HomeExplore the BBC
Mae’r dudalen yma wedi cael ei harchifo ac nid yw’n cael ei diweddaru bellach. Mwy am dudalennau sydd wedi eu harchifo.

18 November 2014

BBC Homepage
Cymru'r Byd

Contact Us

Deunyddiau Sain

logo Radio Cymru

Dyfalu'r flwyddyn (1.03)

Hywel Gwynfryn yn cofio rhai o ddigwyddiadau blwyddyn arbennig

GEIRFA
cynteddau arlywydd herio uchafbwyntiau mynd yn angof procio ymddiswyddo chwalu

GWRANDO A DEALL
i) Beth ddigwyddodd ym Mae Caerdydd?
ii) Pa wleidydd aeth i drafferth?
iii) Beth wnaeth David Beckham i dynnu sylw?
iv) Pa fath o siop newydd agorodd yng Nghaerdydd?
v) Pwy oedd wedi sarhau'r Cymry?
vi) Pa wleidydd aeth i drafferth?
vii) Pa grŵp ganodd am Gymru?
viii) Pa ferch o America oedd yn y newyddion?

IAITH
a) Gan ddilyn y patrwm, cwrtais > anghwrtais, beth yw'r gair cyferbyniol i'r canlynol? Lluniwch frawddeg i ddangos ystyr y gair cyferbyniol.
credadwy > Cristnogol >
cyfartal > cyfreithlon > cyfleus >
cyffredin > cywir > cyson >
cyfarwydd >

b) Pa genedl yw'r geiriau hyn - gwrywaidd neu fenywaidd? priodas; hiraeth; undeb; swyddfa; emyn; wythnos; nos Lun; coron.

c) Rhoi mewn trefn:
i) P'un oedd y ........................? (3 / eitem)
ii) Hon yw'r ............................ (11 / awr)
iii) Sbaen oedd y .................... i mi ymweld â hi. (5 / gwlad)
iv) Roedd e'n byw yn y ....................... (18 / canrif)
v) Dw i'n gofyn iti am yr .................... (2 / gwaith)
vi) Roedd y ......................... yn rhy hir o lawer. (4 / act)

TRAFOD
i) Ar ôl rhannu'n grwpiau, trafodwch y ffeithiau a glywsoch a cheisio dyfalu'r flwyddyn dan sylw.
ii) Dyfeisiwch gwis tebyg gan ddewis gwahanol flynyddoedd ac wedyn profi eich gilydd.
iii) Grwpiau'n cystadlu yn erbyn ei gilydd i weld pwy all gofio'r nifer fwyaf o ddigwyddiadau a grybwyllwyd gan Hywel Gwynfryn.
iv) Lluniwch restr o ddigwyddiadau mewn annus mirabilis neu annus horribilis yn eich hanes personol a'ch partner neu weddill y grðp i geisio dyfalu'r flwyddyn.

YMADRODDION
Wrth ddyfalu mae patrwm MAI / TAW yn bwysig:
Dw i'n meddwl mai / taw...; Dw i'n siwr/ sicr taw...; Mae'n bosib mai...; Dw i'n credu mai X oedd y dyn.

YSGRIFENNU
Blwyddyn i'w chofio yn fy hanes.
"Fyddwn i ddim am ail-fyw'r flwyddyn honno".
'Taswn i'n gallu ail-fyw blwyddyn baswn i'n dewis .........
Blwyddyn fawr yn hanes Cymru / Prydain / y byd.

TRAWSGRIFIAD

Am yr awran nesa' awn am dro law yn llaw ar hyd cyntedda cof y flwyddyn, mond i'n atgoffa ein hunain cymaint 'da ni 'di anghofio. Dyma'r flwyddyn pan oedd David Beckham yn gwisgo sarong, roedd A. A. Gill yn galw bob Cymro yn "ugly troll" ac fe agorodd Ann Summers siop yng Nghaerdydd. Dyma'r flwyddyn hefyd pryd fu rhaid i'r Arlywydd Clinton gyfadde ei berthynas hefo Monica Lewinsky. Fe benderfynwyd adeiladu cynulliad ym Mae Caerdydd ac roedd Catatonia wedi creu anthem i herio A. A. Gill, "Everyday when I wake up I thank the Lord I'm Welsh". Roedd rhaid i Ron Davies ymddiswyddo wedi helynt ar Gomin Clapham - "It was an error of judgement on my part which put myself in a position where I could be the victim of a crime'. Roedd Ioan Gruffudd yn un o sêr y byd teledu a ffilm, diolch i Horatio Hornblower a Titanic.

"Wedyn pan ddes i lan ... o'n i'n eitha siomedig ... O, cer o fan hyn, ro'n i'n mynd i chwalu ... chi'n gwbod, y stori i fi wedyn. O'n i wedi anghofio mod i ynddo fe...o'n i'n mwynhau y stori garu ac yn sydyn iawn ... a dyna fe'.


NODER

Nod y trawsgrifiadau hyn yw adlewyrchu'n gywir yr hyn a glywir ar y crynoddisgiau. Nid yw siaradwyr y Gymraeg, yn fwy na siaradwyr unrhyw iaith arall, yn llefaru'n ramadegol gywir bob amser ac oherwydd hynny ceir enghreifftiau o iaith wallus. Gall y rhain fod yn adnodd gwerthfawr i'r tiwtor ac yn brawf i'r dysgwr nad yw gwneud camgymeriadau yn rhwystr bob amser i gyfathrebu effeithiol. Ar dro, gellir tynnu sylw at wall a manteisio arno i danlinellu ambell bwynt. Greddf y tiwtor a'i adnabyddiaeth o'i ddosbarth fydd yn penderfynu pryd y dylid gwneud hyn ai peidio.

Argraffu'r dudalen




About the BBC | Help | Terms of Use | Privacy & Cookies Policy