BBC HomeExplore the BBC
Mae’r dudalen yma wedi cael ei harchifo ac nid yw’n cael ei diweddaru bellach. Mwy am dudalennau sydd wedi eu harchifo.

LLUN
17eg Tachwedd 2014
Hygyrchedd
Geiriau Yn Unig
Cerddoriaeth

BBC Homepage
BBC Cymru
BBC Lleol

CymruGoOrGoDdCanolDeOrDeDd
»

Gogledd Orllewin

Newyddion Lleol

Chwaraeon

Tywydd / Teithio

Digwyddiadau

Papurau Bro

Cerddoriaeth

Oriel yr Enwogion

Trefi a Phentrefi

Awyr Agored

Hanes

Lluniau

Gwefannau lleol

Eich Llais Chi

BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
» Turn ON
Troi YMLAEN
» What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?
 

Ymateb

Cymorth

Wedi mwynhau'r ddalen hon?
Anfonwch hyn at gyfaill!

 
Dathlu'r Plygain
Mae hen draddodiad y Plygain yn cael ei adfywio yn y gogledd orllewin - Arfon Gwilym, golygydd Hen Garolau Cymru, sy'n ein haddysgu am hanes y gwasanaeth a'i gysylltiad gyda hen alawon gwerin Cymru.

Gwasanaeth cynnar yn y bore ar fore'r Nadolig yw'r Plygain. Er iddo farw o'r tir dros y ganrif ddiwethaf, mae'r hen wasanaeth wedi ei adfywio mewn nifer o eglwysi a chapeli yn yr ardal:
Hanes y Plygain ...

Er mai rhan o'r traddodiad llafar oedd carolau'r Plygain, yn ffodus i ni, aeth John Owen, Dwyran, ati i gofnodi'r hen ganeuon a genid yn Eglwys Llangeinwen, Ynys Môn. Dyma Arfon yn canu carol Wel dyma'r bore, gore'i gyd, ar fesur Ffarwel Ned Puw, y geiriau gan Dafydd Ddu, Eryri.
Wel dyma'r bore, gore 'gyd ...

Pwy oedd Ned Puw a pham fod enwau fel Siwsan Lygatddu a'r Crimson Felfed ar y caneuon crefyddol yma? Er mai dathlu genedigaeth Crist y mae'r geiriau, mae gwreiddiau cerddorol carolau'r Plygain yn ddwfn yn nhraddodiad gwerin Cymru.
Traddodiad yr alaw werin ...

  • Traddodiad y Plygain yn y canolbarth
  • Dod o hyd i drysor mewn seler

  • Mwy am y Plygain a thraddodiadau eraill y Nadolig

  • Cyfrannwch
    Cyfrannwch i'r dudalen hon!

    Nid ydym yn derbyn sylwadau ar gyfer y dudalen hon bellach.


    Radio Cymru
    Digwyddiadau
    Adolygiadau


    About the BBC | Help | Terms of Use | Privacy & Cookies Policy