BBC HomeExplore the BBC
Mae’r dudalen yma wedi cael ei harchifo ac nid yw’n cael ei diweddaru bellach. Mwy am dudalennau sydd wedi eu harchifo.

LLUN
17eg Tachwedd 2014
Hygyrchedd
Geiriau Yn Unig
Papurau Bro

BBC Homepage
BBC Cymru
BBC Lleol

CymruGoOrGoDdCanolDeOrDeDd
»

Gogledd Orllewin

Newyddion Lleol

Chwaraeon

Tywydd / Teithio

Digwyddiadau

Papurau Bro

Cerddoriaeth

Oriel yr Enwogion

Trefi a Phentrefi

Awyr Agored

Hanes

Lluniau

Gwefannau lleol

Eich Llais Chi

BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
» Turn ON
Troi YMLAEN
» What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?
 

Ymateb

Cymorth

Wedi mwynhau'r ddalen hon?
Anfonwch hyn at gyfaill!

 
Yr Wylan
Llechi Rhufeinig Olion Rhufeinig
Mehefin 2010
Mae'n wybyddus ers tro fod olion Rhufeinig wedi eu canfod gerllaw Ysgol Tremadog.

Mae peth offer Rhufeinig a phres o'r safle yn cael eu harddangos yn yr Amgueddfa ym Mangor.

Ond wrth baratoi a chloddio ar gyfer y Ffordd Osgoi cafwyd hyd i rai pethau newydd sy'n awgrymu fod y safle yn bwysicach nag a feddyliwyd.

Cefais sgwrs efo Iwan Parry o Ymddiriedolaeth Archeolegol Cyngor Gwynedd ynglŷn a'r darganfyddiadau. Gyda llaw, mae Iwan yn ŵyr i'r diweddar Tom Parry.

Daeth olion odyn galch i'r fei, a hwnnw'n fawr - yn mesur 4 metr ar ei draws. Ynddo roedd golosg yn arwydd o'r llosgi a fu ar y galchfaen.

'Mae'n debygol,' meddai Iwan, 'i'r cerrig calch gael eu cludo yma dros y môr o Fôn. Rhaid cofio, fod y môr yr adeg honno yn dod i fyny hyd at y creigiau hyn.'

Syndod arall oedd darganfod nifer fawr o lechi oedd ar do baddondy a ddefnyddiai'r Rhufeiniaid.

Siâp diamwnd sydd i'r llechi ac mae'n debyg iddynt gael eu cludo yma o Ddyffryn Nantlle.

Llechi tew ydyn nhw ac mae twll ym mhob un ar gyfer hoelen i'w dal ar y to. Ar un llechen mae rhan o'r hoelen yn dal ar y to.

Mae'n debyg mai dyma'r casgliad 'mwyaf o lechi Rhufeinig yng Nghymru.

'Tybed a fyddai modd cael safle i gadw'r cerrig ac ail greu'r odyn?' gofynnodd Iwan.


0
C2 0
Pobol y Cwm 0
Learn Welsh 0
BBC - Cymru - Bywyd - Pobl - A-B


About the BBC | Help | Terms of Use | Privacy & Cookies Policy