Mae Castell Caer Lleion yn fryngaer drawiadol iawn o Oes yr Haearn. Mae wedi ei leoli mewn safle sydd o fewn cyrraedd cerddwyr ac ymwelwyr ac mae golygfeydd hynod o'r arfordir i'w gweld o'r safle.

Oherwydd ei leoliad naturiol ar gopa mynydd Conwy mae wedyn ei amddiffyn yn dda.

Gan bod ochr ogleddol y mynydd yn serth iawn nid oedd angen adeiladu unrhyw amddiffynfeydd ychwanegol. Ar ochr de-ddwyreiniol y safle mae modd gweld bwlch syml sydd yn ffurfio'r fynedfa wreiddiol.

Hyd heddiw mae modd gweld adfeilion 50 o gytiau cerrig a llwyfannau gwastad ar gyfer tai. Roedd y cytiau wedi eu lleoli tua'r de o fewn wal garreg drwchus. Roedd y gaer wedi ei lleoli yn wreiddiol ar frig greigiog y gefnen ac wedi ei hamddiffyn gan ragfur a ffos. Mae gwaith cloddio ar y safle wedi esgor ar gerrig tafl, melinau llaw a phestl a mortar carreg, ond dim y mae modd ei ddyddio.

Mae llwybr cerdded yn eich tywys i fyny'r mynydd i'r safle ond gofynnir i ymwelwyr fod yn ofalus i beidio ag amharu ar yr olion hanesyddol. Mae hi'n cymryd tua 30 munud i gyrraedd y safle ar y rhan fwyaf o'r teithiau, ond mae'n werth gwneud y daith er mwyn yr olygfa'n unig.

Cyfarwyddiadau