BBC HomeExplore the BBC
Mae’r dudalen yma wedi cael ei harchifo ac nid yw’n cael ei diweddaru bellach. Mwy am dudalennau sydd wedi eu harchifo.

LLUN
17eg Tachwedd 2014
Hygyrchedd
Geiriau Yn Unig
Eisteddfod 2006

BBC Homepage
Cymru'r Byd

»

Eisteddfod 2006

Lluniau

Cefndir

Canlyniadau

Cysylltiadau Eraill

Gweddarlledu

Sain

Fideo

BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
» Turn ON
Troi YMLAEN
» What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?
 

Ymateb

Cymorth

Wedi mwynhau'r ddalen hon?
Anfonwch hyn at gyfaill!

 


Seremoni y Cymry tramor Cymry tramor - dim seremoni
'Colli'r unig gyfle i anrhydeddu Cymry tramor gerbron y genedl'
Eleni yw'r flwyddyn gyntaf ers bron i drigain mlynedd na fydd seremoni i groesawu 'Cymry ar wasgar' yn Eisteddfod Genedlaethol.

Mewn cyfarfod yn gynharach eleni penderfynodd Cyngor yr Eisteddfod i'r amser ddod i ddileu'r seremoni hon a gynhaliwyd gyntaf ym Mhenybont-ar-Ogwr yn 1948.

Ers rhai blynyddoedd bellach bu'r seremoni yn un lled ddadleuol a thair blynedd yn ôl daeth Dewi Jones, Llangwm, a chynnig gerbron Gyngor yr Eisteddfod yn galw am ei dileu.

Dadleuodd ei bod yn henffasiwn ac yn amherthnasol i Gymru heddiw.

Ymateb y Cyngor oedd rhoi tair blynedd o ras i'r seremoni yn y gobaith y gallai'r Eisteddfod ac Undeb Cymru a'r Byd - yr hen Undeb y Cymry ar Wasgar - greu seremoni fwy cyfoes.

Ond er peth arbrofi ni pherswadiwyd y Cyngor i bethau newid digon i wneud y seremoni yn un gwerth ei chadw.

Seremoni 2005 Dywedodd Cyfarwyddwr yr Eisteddfod, Elfed Roberts, fod y ffaith fod nifer y gynulleidfa yn gostwng o flwyddyn i flwyddyn yn arwydd o ddiffyg.

Mae o o'r farn hefyd nad yw ymweliadau o dramor yn bethau mor anghyffredin ac arwyddocaol erbyn hyn ag oeddynt ym mlynyddoedd cynnar y seremoni.

Ond er na fu fawr o wrthwynebiad yng Nghymru i ddileu'r seremoni mae llawer o Gymry a chyfeillion i Gymru o dramor yn teimlo iddynt gael cam ac i'r Eisteddfod eu trin yn sâl.

Ymhlith y rheini mae John Pritchard, Cymro glan gloyw sy'n byw ar aelwyd Gymraeg yn Vancouver Canada ers dros bum mlynedd ar hugain ac 'arweinydd' y Cymry tramor yn Eisteddfod Eryri y llynedd - yr arweinydd olaf fel mae'n digwydd! Ysgrifennodd ef at benaethiaid yr Eisteddfod yn mynegi ei siom:
"Ofnaf," meddai, "nad oes gan aelodau Cyngor yr Eisteddfod amgyffred pa mor angerddol bwysig yw'r seremoni groeso i ni Gymry oddi cartref.

"Bod ar lwyfan yr Eisteddfod yn cael ein croesawu gan ein cyd Gymry yw uchafbwynt yr ŵyl i ni.

John O Pritchard "Am y munudau emosiynol hyn y deisyfwn fwyaf yn ystod ein hymweliadau â'r Eisteddfod."

Gwelai ef y seremoni fel "un o'r symbolau cryfaf" o "gadwyn sefydlog" sy'n bodoli rhwng Cymry ar hyd a lled y byd ac a hyrwyddir gan Undeb Cymry a'r Byd.

Mae Mr Pritchard wedi tynnu sylw hefyd at y budd ariannol sy'n dod i'r Eisteddfod o dramor gan godi'r cwestiwn a oes peryg i eraill sy'n bwriadu cyfrannu ailfeddwl yn wyneb diddymu'r Seremoni Croeso

Un a fu'n bresennol ym mhob un o'r seremonïau ydi T Elwyn Griffiths, Llywydd Anrhydeddus Undeb Cymru a'r Byd ar hyn o bryd ac ysgrifennydd yr Undeb adeg sefydlu'r seremoni gyntaf yn 1948.

Dywedodd mai ei ofid ef yw na wnaeth yr Eisteddfod fwy o ymdrech i wella'r seremoni yn hytrach na'i lladd.

"Yr ydym oll yn derbyn bod yna le i ddiwygio'r seremoni a'i newid i adlewyrchu'r byd cyfoes ac yr ydw i'n siomedig iawn na ddaethpwyd ag agweddau newydd i'r seremoni yn hytrach na'i dileu," meddai.

T Elwyn Griffiths "Dros y blynyddoedd fe dyfodd y seremoni hon i fod yn rhan annatod o'r Eisteddfod Genedlaethol.

"Wedi cychwyn eithaf gwan gyda rhyw gant o gynrychiolwyr ar y llwyfan yn y seremoni gyntaf yr oedd 400 ar lwyfan yn Abertawe, 1966 a thua'r un nifer yng Nghaernarfon, 1964. Dyna'r uchelbwyntiau," meddai.

"Trwy ddileu y seremoni yr hyn yr ydym yn ei golli yw'r unig gyfle oedd yn bod i anrhydeddu y Cymry hynny o dramor sydd mpr ffyddlon i Gymru ac i'r Gymraeg mewn gwledydd eraill.

"Hwn, wedi'r cyfan oedd ein hunig gyfle i'w anrhydeddu gerbron y genedl ac yn awr yr ydym wedi ei golli.

"Rwy'n siomedig iawn ein bod yn colli'r cyfle hwnnw," meddai.



sunny Abertawe
isaf 10°C  uchaf 15°C

Rhagolygon 5 diwrnod


About the BBC | Help | Terms of Use | Privacy & Cookies Policy