BBC HomeExplore the BBC
Mae’r dudalen yma wedi cael ei harchifo ac nid yw’n cael ei diweddaru bellach. Mwy am dudalennau sydd wedi eu harchifo.

MAWRTH
18fed Tachwedd 2014
Hygyrchedd
Geiriau Yn Unig
Eisteddfod Genedlaethol Cymru 2003

BBC Homepage
Cymru'r Byd

Eisteddfod 2003
Mwy o'r Maes
Newyddion
Lluniau'r Wythnos
Cefndir
Cysylltiadau


Newyddion
Chwaraeon
Y Tywydd


Ymateb

Cymorth

Wedi mwynhau'r ddalen hon?
Anfonwch hyn at gyfaill!

 

CefndirEnwau lleoedd diddorol

Rhai enwau lleoedd diddorol a'u hystyron.

Cyhoeddi llyfr Cymraeg am enwau lleoedd Maldwyn gan Richard Morgan wedi ei addasu gan Dai Hawkins.



Aberriw - Aber Afon rhiw

Yr Ardd-lin - Fe'i gwelir fel Arddleen ar arwyddion ffyrdd. Arferid tyfu llin yn nyffryn Hafren. Felly, Yr ardd lle'r oedd llin yn cael ei dyfu.

Afon Banw - Ystyr banw ydi mochyn neu porchell mae Richard Morgan yn awgrymu yn ei lyfr i'r afon gael ei henwi oherwydd y ffordd y mae'n twrio.

Blowty - cyfuniad o blawd a ty. Ty nithio.

Bryn amlwg - un hawdd i bawb. Bryn uchel rhwng Carno a Llanbryn-mair.

Bwlchycibau - Bwlch a cibau yn lluosog cib yn golygu llestr, caweg, cwpan neu luosog cibyn yn golygu plisgyn croen. "Gallai gyfeirio at y tirwedd lleol gan ddynodi 'pantiau' neu, efallai, ansawdd coediog y bwlch."

Caersws - Caer a'r enw personol Swyswen neu Swsan. Bu caer Rufeinig yma.

Clatter - Tollborth yn cloncian neu efallai ddwr garw calet-ddwr.

Dolannog - ardal o ddolydd bychain o bosib.

Y Drenewydd - o Newtown a ddisodlodd Llanfair-yng-Nghedewain.

Ffordyn - o'r geiriau Saesneg Ford a tun.

Garthmyl - cyfuniad o garth yn golygu cefn a'r gair Saesneg mill o bosib.

Machynlleth - ma yn golygu maes neu wastadedd a'r enw personol Cynllaith.

Manafon - ma eto a'r enw personol Anafon.

Meifod - cyfuniad o mei yn golygu canol a bod, cartref. Un esboniad arall yw ei fod yn cynnwys enw'r mis, Mai, ac mai cartref y byddai pobl yn symud iddo ym Mai ydoedd yn nhraddodiad yr hafod

Mochnant - ystyr moch yn y cyd-destun hwn ydi buan neu gyflym. Nant yn ffrydio'n gryf felly.

Pennant Melangell - pennant yn golygu pen uchaf cwm a'r enw personol, Melangell, y santes a achubodd ysgyfarnog.

Pen-y-bont-fawr - lleoliad pen pont fawr dros Afon Tanad.

Pontrobert - ar ôl rhyw Robert ap Oliver a gododd bont gerrig yn 1669 yn lle un a gafodd ei golchi i ffwrdd mewn storm.

Powys - o'r Lladin Pagus yn golygu gwerin neu bobl y wlad.

Trallwng - Pwll budr, man corsiog. O hyn y cafwyd y pool Saesneg yr ychwanegwyd y gair Welsh ato rhag cymysgu a Poole yn Dorset. Ymddangosai fel Le Pool ar un adeg.






Yn fyw o'r llwyfan


Gwegamera'r Maes

Ble mae'r Bardd ?
Sgyrsiau ar lein

Geiriau Croesion

Eisteddfod Celf a Chrefft 2003

Dydd Sadwrn a Sul
Dydd Llun
Dydd Mawrth
Dydd Mercher
Dydd Iau
Dydd Gwener
Dydd Sadwrn
O'r Maes

"Steddfod yn Stuffy"

Llawenydd Patagonaidd am fuddugoliaeth Twm

Hywel Gwynfryn - dyddiadur Steddfod 4

Gwisgo Ioan Gruffudd ar gyfer yr Orsedd!

Hywel Gwynfryn - dyddiadur Steddfod 2

Yr arddangosfa Gelf a Chrefft

Hywel Gwynfryn - dyddiadur Steddfod 3

Cefndir

Cofio helynt coron Dyfnallt

Cyhoeddi Cerddi Powys

Dau lyfr am Faldwyn

Enwau lleoedd diddorol

Geiriau bro'r Eisteddfod

Aelodau newydd Gorsedd y Beirdd

Prysurdeb trefnydd

Syched am wybodaeth yn Sycharth

Enwogion Bro'r Eisteddfod

Adnabod yr ardal - wyddech chi hyn?

Cysylltiadau eraill


About the BBC | Help | Terms of Use | Privacy & Cookies Policy