BBC HomeExplore the BBC
Mae’r dudalen yma wedi cael ei harchifo ac nid yw’n cael ei diweddaru bellach. Mwy am dudalennau sydd wedi eu harchifo.

LLUN
17eg Tachwedd 2014
Hygyrchedd
Geiriau Yn Unig
Trefi

BBC Homepage
BBC Cymru
BBC Lleol

CymruGoOrGoDdCanolDeOrDeDd
»

De Ddwyrain

Newyddion Lleol

Chwaraeon

Y Tywydd

Teithio

Digwyddiadau

Papurau Bro

Trefi a dinasoedd

Oriel yr Enwogion

Hanes

Lluniau

Gwegamerâu

Eich Llais

BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
» Turn ON
Troi YMLAEN
» What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?
 

Ymateb

Cymorth

Wedi mwynhau'r ddalen hon?
Anfonwch hyn at gyfaill!

 
Pontypridd
Groggs
Ar gyrion Pontypridd mae ffatri fach sydd yn creu y modelau mwyaf diddorol. Ffigyrau o fawrion byd rygbi Cymru yn ogystal ag amrywiaeth o ddreigiau, glowyr ac enwogion eraill.
Yn y cyfweliad isod mae John Hughes, sefydlydd y cwmni, yn ateb nifer fawr o'n cwestiynau am y cymeriadau hynod a hoffus.

Sefydlwyd 'Byd Groggs' yn 1965. Gallwch chi ddweud wrthym beth oeddech chi'n ei wneud cyn hyn, a sut ddaethoch chi i sefydlu'r cwmni?
A - Fy swydd gyntaf oedd 'junior' gyda Trysoryddion Corfforaeth Caerdydd yn 1952. Wedi imi wneud fy ngwasanaeth cenedlaethol yn y Llu Awyr fe wnes i amryw swydd ym myd Llywodraeth Leol ac hefyd fel ffotograffydd am gyfnod. Tra'n gweithio yng Ngholeg Technoleg Bwyd a Masnach yn 1965 sylweddolais fy mod i'n gwastraffu fy mywyd ac felly gadewais i'r 'rat-race'.

Beth oedd y Grogg cyntaf greoch chi, o ble gaethoch chi'r syniad amdano, ac ydy e'n dal gyda chi?
Roedd fy ffigyrau cyntaf yn gymeriadau crai o'r 'Mabinogion' ond datblygodd rhain i fewn i arwyr y byd rygbi Cymraeg. Yn y llun uchod gwelir y ddau gymeriad rygbi cyntaf a werthwyd yn 1969. Hyd at yr amser hynny roedd ein bywoliaeth yn dod o werthu platiau lludw a ffigyrau bach o anifeiliaid. Yn y saithdegau ymunodd fy mab Richard â mi sydd wedi bod yn modelu ers oedd yn blentyn. Mae fy merch ieuengaf, Catherine, hefyd yn gweithio gyda mi fel arlunwraig.

Beth yw'r broses o greu Grogg, o'r syniad gwreiddiol hyd at y cynnyrch gorffenedig?
Mae Richard yn modelu y ffigur feistr gan ddefnyddio clai crochenwaith sy'n gadarn ond yn denau iawn, proses all gymryd rhwng pythefnos a chwe mis yn dibynnu ar faint y testun a pha mor gymhleth ydyw. Mae hyn wedyn yn cael ei danio i ryw 1000 gradd C, cyn cael ei basio i'n gwneuthurwr moldiau. Roedd ein hen ffigyrau yn cael eu creu gan ddefnyddio moldiau 'Plaster of Paris' ond ein techneg ddiweddaraf yw i ddefnyddio moldiau rwber sydd yn caniatáu inni greu gwaith llawer mwy manwl. Yna mae pob darn yn cael ei beintio â llaw - proses sydd yn cymryd lot fawr o amser, amynedd a medrusrwydd.

Oes yna unrhyw Groggs dydych chi heb eu creu eto ond wedi bwriadu eu gwneud ers amser hir?
Rydyn ni'n raddol yn gweithio ein ffordd trwy ein hoff gymeriadau ac enwogion. Mae Richard ar hyn o bryd rhyw hanner ffordd trwy Muhammad Ali, Johnny Cash, Bruce Springsteen ac hefyd 'byst' o Bob Dylan. Rydym ni'n gobeithio gorffen rhain mewn pryd i'w gwerthu dros y Nadolig.

O'r holl Groggs rydych wedi eu creu, pa un yw eich ffefryn?
Fel arfer, ein hoff Groggs yw'r rhai rydym yn gweithio arnyn nhw ar y pryd! Wedi dweud hynny mae o hyd yn hyfryd pan ddaw rhywun â hen Grogg i fewn oherwydd yr holl atgofion maent yn ennyn ac hefyd am ei fod yn ddiddorol gweld sut mae ein arddull wedi datblygu dros y blynyddoedd. Yn ddiweddar fe wnaethon ni ailgyflwyno y JPR Williams a'r Gareth Edwards cyntaf wnes i yn 1969. Mewn sawl ffordd rhain yw fy ffefrynnau am eu bod yn cynrychioli genedigaeth y ffigyrau rygbi.

Ydych chi wedi gwneud Grogg o chi eich hunan? Allwch chi wneud Groggohonof fi?!
Mae Richard wedi gwneud sawl fersiwn ohonai dros y blynyddoedd, gan gynnwys un ohonai yn noeth heblaw am ddeilen ffigys oedd yn gorchuddio'r man angenrheidiol fel petai! Mae modd inni wneud Grogg o unrhywun, ond mae'r gost i gynhyrchu cyfres newydd o ffigwr yr un faint â gwneud 'one-off' sef tua £2,000. Hefyd does dim llawer o amser gyda ni ar hyn o bryd i wneud portreadau unigol gan fod cymaint o'n hamser wedi ei rhoi i gynyddu maint ein casgliad a cadw ein casglwyr yn hapus!

Cyfweliad gan Emyr James.



Lluniau
Chwaraeon
Elusennau


About the BBC | Help | Terms of Use | Privacy & Cookies Policy