bbc.co.uk
Home
Explore the BBC

IAU
16eg Gorffennaf 2009
Hygyrchedd
Geiriau Yn Unig
BBC Cymru'r Byd


A-Y | Chwilota
Y Diweddaraf

Newyddion

Chwaraeon

Y Tywydd

Radio Cymru yn fyw
Safleoedd



BBC Homepage

Cymru'r Byd
» Straeon
Wythnos o Feddwl
Meddygol
Llythyrau
Miss Jones

Gwnewch

Amserlen teledu

Amserlen radio

E-gardiau

Arolwg 2001

Gwybodaeth

Ymateb


Croeso
Caerdydd


Prif nodwedd cenedl yw ein hagwedd at y gwannaf yn ein plith

Sylwadau wythnosol Aled Edwards

Gorffennaf 03, 2005

Aled Edwards, awdur yr erthygl hon
Yn hwyr nos Iau diwethaf daeth galwadau teleffon gan Radio Cymru a Radio Wales ynghylch adroddiad o eiddo IPPR (Institute for Public Policy Research) a fyddai'n cael ei gyhoeddi'r bore canlynol.

Byddai'n rhaid i mi godi'n gynnar, gwthio digon o Diet Coke i lawr er mwyn deffro'r corff a'r meddwl, a phrysuro i gyfeiriad y BBC yn Llandaf cyn brecwast.

Yr hyn a gafwyd mewn gwirionedd oedd adroddiad arall ar agweddau pobl tuag at geiswyr lloches.

Byddai disgwyl i mi, yn rhinwedd fy swydd fel Cadeirydd Cyngor Ffoaduriaid Cymru, i gynnig sylw ar y radio ynghylch ymddygiad y wasg Seisnig a'r cyfryngau torfol.

Ond, roedd yr adroddiad hwn yn wahanol.
Roedd yn dweud rhywbeth allweddol bwysig am Gymru ac agweddau pobl ei phrifddinas chwe blynedd gyfan i mewn i'r broses ddatganoli.

Poeni am Brydeindod
Ar sail cynnal grwpiau ffocws gwerthfawr yn Birmingham, Camden, Norwich, Weymouth a Chaerdydd datgelwyd gwirionedd gwerthfawr.

Cafwyd yr agweddau mwyaf deallus a chadarnhaol ynghylch ceiswyr lloches yng Nghaerdydd.

Yn ôl Miranda Lewis o IPPR a oedd yn traethu'n dda y pen arall i'r meic ar Good Morning Wales, cafwyd sawl rheswm am yr agweddau cadarnhaol hyn.

Ceir yr ymdeimlad i ddechrau, o deimlo'n braf ynghylch byw yng Nghaerdydd. Ni cheir yr ymdeimlad fod Prydeindod dan fygythiad.

Rhoddwyd canmoliaeth agored i'r cyfryngau Cymreig a'r Cynulliad Cenedlaethol am eu gwaith da yng nghyswllt trafod ceiswyr lloches.

Yn ddiddorol iawn, hyd yn oed cyn llawenydd mawr ennill y Gamp Lawn, roedd y Cymry a holwyd ar gyfer y gwaith ymchwil hwn yn teimlo'n hyderus ynghylch bod yn Gymry.

Pryderon real
Wedi dweud hyn, fe gafwyd pryderon yng Nghaerdydd fel yn y dinasoedd eraill. Nid yn annisgwyl efallai, y cyfoethog oedd yn gwybod fwyaf am geiswyr lloches.

Codi llais dros geiswyr lloches yng NghaerdyddY tlodion a'r henoed oedd yn poeni fwyaf am fewnfudwyr gan fyw o dan yr argraff bod adnoddau prin mewn meysydd allweddol yn cael ei defnyddio gan rai nad oedd yn eu haeddu.

Unwaith eto, nid yn annisgwyl efallai, roedd pobl dduon eu croen ac eraill o blith ein lleiafrifoedd ethnig yn gwybod mwy am geiswyr lloches.

Erys yr argyhoeddiad gan y mwyafrif, wedi dweud hyn i gyd, y dylai Prydain ddiogelu ffoaduriaid dilys.

Atgof pell
Wrth drafod y cyfan yn ystod y dydd daeth atgof yn ôl i'r cof.

Dywedwyd yn ystod ymgyrch datganoli 1979 taw gwasanaethu buddiannau Cymry Cymraeg fyddai un o brif nodweddion y broses ddatganoli ac y byddai'n bwydo math arbennig o genedlaetholdeb.

Dywedwyd rhai pethau o'r un anian yn 1997.

Erys yr argyhoeddiad ar fy rhan bod yr iaith Gymraeg a hanes y genedl Gymreig yn cynnig agweddau allweddol ar fy hunan ymwybyddiaeth fel Cymro ond, i mi, prif nodwedd unrhyw genedl yw'r modd y byddwn yn trin ein gilydd a'r gwannaf yn ein plith.

Ymddengys, diolch i Dduw, bod gan y Cymry ymwybyddiaeth llawer iachach a chyfoes o'r hyn a ddylai fod yn brif nodwedd yr hyn sy'n creu cenedl heddiw.



I ddarllen detholiad o Sgyrsiau Dweud ei Ddweud, Post Cyntaf
Cliciwch


Ebostiwch ymateb




Wythnosau Blaenorol:


Chwiliwch
Chwiliwch
Chwiliwch
Chwiliwch
Cyfoes
Cofio gof gwlad
Atgofion am gyfnod sydd wedi darfod yng nghefn gwlad Cymru

John RobertsAr drywydd John Roberts
Dyn sy'n dipyn o sant


Straeon a lluniau o Eisteddfod Eryri 2005


Cofio Gwenynen Gwent
Cymdeithas Arglwyddes Llanofer

Wythnos o Feddwl
Y Parchedig Aled Edwards yn rhoi'r byd yn ei le.
Wythnos o Feddwl



About the BBC | Help | Terms of Use | Privacy & Cookies Policy