BBC HomeExplore the BBC
Mae’r dudalen yma wedi cael ei harchifo ac nid yw’n cael ei diweddaru bellach. Mwy am dudalennau sydd wedi eu harchifo.

LLUN
17eg Tachwedd 2014
Hygyrchedd
Geiriau Yn Unig
Papurau Bro

BBC Homepage
BBC Cymru
BBC Lleol

CymruGoOrGoDdCanolDeOrDeDd
»

Canolbarth

Newyddion Lleol

Chwaraeon

Y Tywydd

Teithio

Bywyd Bro

Digwyddiadau

Papurau Bro

Trefi

Oriel yr Enwogion

Hanes

Lluniau

Gwegamerâu

Eich Llais

BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
» Turn ON
Troi YMLAEN
» What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?
 

Ymateb

Cymorth

Wedi mwynhau'r ddalen hon?
Anfonwch hyn at gyfaill!

 
Y Tincer
Peter Lord yn yr Arddangosfa a luniwyd ganddo yn Eglwys Llanbadarn Fawr Dod â'r Oesoedd Canol yn fyw
Hyfref 2003
Mae'r mis Hydref hwn yn fis pwysig yn hanes Peter Lord, y cerflunydd a'r hanesydd celf o Gwmrheidol, a hynny am ddau reswm.
Ef oedd gwrthrych y rhaglen deledu Portreadau a ddangoswyd ar S4C nos Sul, 5 Hydref, a'r mis hwn hefyd y cyhoeddir ei gyfrol ddiweddaraf - a'r drydedd yn y gyfres Diwylliant Gweledol Cymru - sef Gweledigaeth yr Oesoedd Canol.

Yng Nghaer-wysg yn Nyfnaint y ganwyd ac y magwyd Peter Lord. Yn 1974, wedi cyfnod yn astudio Celfyddyd Gain ym Mhrifysgol Reading, daeth i Gymru ac ymgartrefu yn ardal Trefenter yng Ngheredigion. Er mwyn ymdoddi i r gymdeithas leol, aeth ati ar ei union i ddysgu Cymraeg ac ymhen llai na dwy flynedd yr oedd yn rhugl. Yn sgil dysgu'r iaith, dechreuodd ymddiddori yn niwylliant Cymru, a darganfu mai prin iawn oedd y sylw a roid i'w thraddodiad celfyddydol o gymharu â'i thraddodiad barddol a llenyddol.

Ar y pryd, roedd arlunwyr Cymreig y bedwaredd ganrif ar bymtheg - pobl megis William Roos a Hugh Hughes, ynghyd ag Evan Williams a John Cambrian Rowland (y ddau'n enedigol o Ledrod) - yn gwbl anhysbys. Dechreuodd Peter chwilio am weithiau gan arlunwyr fel y rhain ac, yn ei eiriau ef, roedd fel hel mwyar duon. Roedden nhw ym mhobman.


Yr Atgyfodiad yn seiliedig ar Weledigaeth Sant Gregori, gynt yn Eglwys Sant Cristennin, Llangystennin, sir gaernarfon
Yr Atgyfodiad yn seiliedig ar Weledigaeth Sant Gregori, gynt yn Eglwys Sant Cristennin, Llangystennin, sir gaernarfon
Mewn ymgais i agor llygaid y Cymry i fodolaeth eu traddodiad celf, trodd at ysgrifennu, ac erbyn hyn y mae wedi cyhoeddi nifer o lyfrau yn Gymraeg ac yn Saesneg, yn eu plith Hugh Hughes: Arlunydd Gwlad 1790-1863 a Clarence Whaite and the Welsh Art World: The Betws-y-coed Artists' Colony, 1844-1914.

Er 1995 mae Peter wedi bod yn gweithio yn y Ganolfan Uwchefrydiau Cymreig a Cheltaidd yn Aberystwyth, lle y mae wedi bod yn ymchwilio ymhellach i hanes diwylliant gweledol Cymru. Ffrwyth y gwaith hwnnw yw'r tair cyfrol hardd a lliwgar yn y gyfres'Diwylliant Gweledol Cymru'.

Yn Gweledigaeth yr Oesoedd Canol, a fydd yn cael ei lansio yn y Llyfrgell Genedlaethol ar 29 Hydref, ceir dros 440 o luniau lliw bendigedig sy'n datgelu'r cyfoeth rhyfeddol o ddelweddau o'r Oesoedd Canol sydd wedi goroesi yng Nghymru - yn groesau a bedyddfeini, ffenestri lliw trawiadol a llawysgrifau cain. Mae llawer o'r gwrthrychau hyn yn cael eu hatgynhyrchu am y tro cyntaf yn y gyfrol hon, a gyhoeddir gan Wasg Prifysgol Cymru.

Llongyfarchiadau calonnog i Peter ar yr achlysur arbennig hwn.


0
C2 0
Pobol y Cwm 0
Learn Welsh 0
BBC - Cymru - Bywyd - Pobl - A-B


About the BBC | Help | Terms of Use | Privacy & Cookies Policy