BBC HomeExplore the BBC
Mae’r dudalen yma wedi cael ei harchifo ac nid yw’n cael ei diweddaru bellach. Mwy am dudalennau sydd wedi eu harchifo.

LLUN
17eg Tachwedd 2014
Hygyrchedd
Geiriau Yn Unig
Papurau Bro

BBC Homepage
BBC Cymru
BBC Lleol

CymruGoOrGoDdCanolDeOrDeDd
»

Canolbarth

Newyddion Lleol

Chwaraeon

Y Tywydd

Teithio

Bywyd Bro

Digwyddiadau

Papurau Bro

Trefi

Oriel yr Enwogion

Hanes

Lluniau

Gwegamerâu

Eich Llais

BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
» Turn ON
Troi YMLAEN
» What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?
 

Ymateb

Cymorth

Wedi mwynhau'r ddalen hon?
Anfonwch hyn at gyfaill!

 
Papur Pawb
Rhai o'r cwn y bydd Tamlin yn ymdrin a hwy. Tamlin yn Morocco
Mawrth 2010
Richard E. Huws sy'n sôn am daith Tamlin Watson i Morocco i gynghori'r brodorion.

Wrth i Bapur Pawb ymddangos o'r wasg, bydd un o drigolion Bont¬goch yn hedfan o Lundain i Tangier, yng ngogledd Affrica i gynghori brodorion tlawd ardal mynyddoedd y Rif yng ngogledd Morocco gyda nifer o broblemau cymdeithasol.

Mae Tamlin Watson, sy'n enedigol o Market Drayton, Swydd Amwythig, a raddiodd o Brifysgol Aberystwyth mewn swoleg, ac sy'n dal cymhwyster ychwanegol o Brifysgol Southampton mewn ymddygiad anifeiliaid anwes, wedi byw yn Bont-goch ers 14 mlynedd.

Mae'n arbenigwraig ar ymddygiad pob math o anifeiliaid yn cynnwys cwn, cathod, ceffylau, asynnod a chreaduriaid bach blewog fel cwningod yn ogystal.

Bydd Tamlin yn treulio deg diwrnod ym Morocco yn cynorthwyo gyda phrosiect a ariannir gan Sw Caeredin yn yr Alban i geisio hyfforddi saith o gwn brodorol i ddod o hyd i faw y mwncwn Barbary Macaque, sydd erbyn hyn yn brysur mynd yn greaduriaid prin iawn.

Bydd canfod y baw, ac yna ei ddadansoddi'n wyddonol, yn fodd i ddeall patrwm byw yr anifeiliaid yma yn well, ac i ddysgu mwy am eu harferion bwyta ac i wybod pa baraseitiaid sy'n effeithio arnynt.

Os yw'r cynllun yn llwyddiant yna gobeithir gweld y mwncwn yma'n cynyddu'n sylweddol mewn niferoedd a'r pryder gwirioneddol am eu dyfodol yn lleihau.

Mae Tamlin yn gobeithio medru dychwelyd eto cyn diwedd 2010 i Forocco i gynghori'r brodorion ymhellach gyda phroblemau rheolaeth ar eu cŵn. Mae statws y ci braidd yn ansicr mewn gwlad lle mae'r Mwslemiaid yn ei ystyried fel creadur aflednais.

Ac fel canlynaid mae niferoedd y cŵn gwyllt yn arbennig o uchel, ac maent yn fygythiad cyson i eiddo ffermwyr yr ardal.

Gan eu bod yn ymosod a chymryd lloi, wyn ag anifeiliaid eraill, mae'r ffermwyr sy'n byw mewn tlodi enbyd, yn ymateb drwy geisio eu gwenwyno ac mae hynny yn ei sgil yn creu problemau eraill o ran cadwraeth bywyd gwyllt wrth i hyn effeithio ar y gadwyn fwyd.

Mae Tamlin yn gobeithio derbyn nawdd ar gyfer y gwaith hwn, ac mae'n brysur ar hyn o bryd yn cysylltu a nifer o elusennau sydd yn cynnig cymorth ar gyfer cynlluniau o'r math hwn.

Mae'n ddiolchgar iawn am y nawdd a'r cymorth meddyginiaethol a dderbyniodd hyd yma o law Milfeddygfa Ystwyth, Llanbadarn Fawr ar gyfer y daith gyntaf.

Yn y pen draw, nod y cynllun yn y tymor hir yw ceisio addysgu'r brodorion ac ar yr un pryd anelu i sbaddu nifer uchel o'r cŵn gwyllt er mwyn lleihau eu niferoedd.

Dymunwn siwrne ddiogel i Tamlin, a gobeithiwn dderbyn adroddiadau pellach am ei gwaith ar gyfer Papur Pawb yn ystod y misoedd nesaf.


0
C2 0
Pobol y Cwm 0
Learn Welsh 0
BBC - Cymru - Bywyd - Pobl - A-B


About the BBC | Help | Terms of Use | Privacy & Cookies Policy