Advertisement

Blog Ar y Marc homepage

Byd hud a lledrith pêl-droed

Glyn Griffiths | 14:37, Dydd Gwener, 6 Tachwedd 2009

Sylwadau (0)

Penwythnos Cwpan Lloegr a chyfle arall i ddychwelyd i ganol byd hud a lledrith pêl-droed.

Ydych chi'n cofio Ronnie Radford yn sgorio i Henffordd (aelodau o'r Southern League bryd hynny) gan chwalu gobethion Newcastle United Malcolm McDonald o ddwy gôl i un mewn gêm ail chwarae yn Henfordd yn 1972 - neu goliau Mickey Thomas a Steve Watrkin yn suddo Arsenal yn 1992?

I mi, y gamp orau oll, a'r sioc fwyaf oedd gweld Sutton United gan gynnwys y Cymro Robyn Jones, yn curo deiliad y Gwpan, Coventry City o ddwy gôl i un yn 1989.

Mae'r gemau yma wedi dod yn rhan o lên gwerin pêl-droed erbyn heddiw, ond faint ohohom sydd yn ymwybodol o'r ffaith mai Abertawe oedd y tîm cyntaf y tu allan i brif gynghreiriau Lloegr, i guro tîm o'r hen adran gyntaf yn y Gwpan?

Ionawr 9, 1915 oedd y dyddiad, ac fe roedd y Rhyfel Mawr wedi dechrau y Medi blaenorol gyda'r wlad yn credu y byddai popeth drosodd erbyn y Nadolig, a bywyd, megis gemau pêl-droed yn cario ymlaen yn ôl yr arfer.

Erbyn mis Ionawr fodd bynnag, doedd dim golwg ar derfyn y Rhyfel, a daeth llawer o fobol i sylweddoli maint yr hunllef, wrth i gynifer o'u hanwyliaid gael eu lladd ym mrwydrau y ffosydd yng Ngwlad Belg.

Yn sgil hyn, roedd parhau gyda gemau pêl-droed yn dod yn rhywbeth afiach yn llygaid y cyhoedd, gyda'r chwaraewyr yn cael eu hystyried fel bradwyr.

Serch hynny, death 16,000 i gae y Vetch gan weld hanes yn cael ei greu yng Ngwpan Lloegr.

Blackburn Rovers oedd yr ymwelwyr, deiliad y Gwpan, tra roedd llinell flaen y Swans yn cael ei arwain gan lanc un ar bymtheg oed, Benny Benyon, a ymunodd gyda Abertawe dim ond am fod gemau rygbi wedi cael eu hatal oherwydd y Rhyfel.

Llwyddodd Benyon i wneud mwy nac arwain - fe sgoriodd unig gôl y gêm, gydag Abertawe yn dod yn enwog fel y cyntaf i guro tîm o'r adran gyntaf, a hwythau hefyd newydd ennill Pencampwriaeth yr Adran Gyntaf y tymor blaenorol.

Ohwerwydd y gwrthwynebiad a oedd yn brysur godi yn erbyn pêl-droed yn sgil erchyllterau y Rhyfel, ni chafodd Abertawe y cyhoeddusrwydd teilwng am eu buddugoliaeth.

Ar ddiwedd tymor 1914-15, atalwyd pob cystadleuaeth pêl-droed, aeth Benyon i'r rhyfel, ac wedi iddo ddychwelyd yn 1918, fe ail ymunodd gyda chwb rygbi Abertawe a chael ei dewis i chwarae dros Gymru yn erbyn Lloegr a'r Alban yn 1920.

Does ryfedd fod yna gymaint o ramant yn y Gwpan - mae'n hen ystrydeb efallai ond tydi pethau fel yna ddim yn digwydd heddiw!

Creu llanastr

Glyn Griffiths | 16:59, Dydd Iau, 29 Hydref 2009

Sylwadau (0)

Mae'r stŵr ynglŷn â dyfodol Uwchgynghrair Cymru wedi codi ei ben eto, gyda rheolwr Caersws Mickey Evans a Tomi Morgan o Borthmadog yn mynegi eu hanfodlonrwydd.

Mae'n dod yn eithaf amlwg fod chwaraewyr na chaiff eu lle yn gyson mewn timau yn Uwchgynghrair Cymru yn ymuno gyda chlybiau mewn cynghreiriau is.

Ond yn ôl y rheol a wnaed gan bwyllgor penodol o Gymdeithas Bêl-droed Cymru, nid yw yn bosibl i glwb o'r Uwchgynghrair arwyddo unrhyw un, hyd nes y ffenestr drosglwyddo ym mis Ionawr.

Pwy ar wyneb y ddaear a feddyliodd am gynllun mor hurt?

Ac onid hap neu ddamwain yw hi mai aelodau o'r Gymdeithas, sydd eu hunain â chysylltiad agos ac is-gynghreiriau, sydd wedi creu'r rheol yma?

Mae Porthmadog eisoes wedi gorfod wynebu'r sefyllfa ble mae cael hyd i garfan lawn yn dod yn anodd heb orfod cynnwys chwaraewyr ifanc dibrofiad o'r tîm ieuenctid.

A chyn i rywun ymfalchïo drwy ddweud mai dyma'r ffordd i'w datblygu, gallaf eich sicrhau mai nid mewn tîm sydd yn ei chael yn anodd ar waelod cynghrair, mae datblygu dyfodol a hyder ieuenctid.

A yw'n bosibl i ni weld, cyn hir, gêm yn yr Uwchgynghrair yn cael ei gohirio am na all un o'r timau roi un a'r ddeg o chwaraewyr ar y cae?

Ai hyn oedd ym meddwl y pwyllgor doeth wrth iddynt fynd ati i newid y rheolau?

Mae llawer i chwaraewr wedi cael ei alw o flaen ei well am ddod ac anfri ar y gêm am bob math o resymau.

Ond yn sgil y penderfyniad yma ynglŷn ag arwyddo chwaraewyr, onid yw hi'n amser i aelodau'r pwyllgor a greodd y rheolau newydd, hefyd ymateb i gyhuddiad tebyg oherwydd y llanastr maent wedi ei greu yn yr Uwchgynghrair eleni?

Hasta la vista Rafa?

Glyn Griffiths | 09:13, Dydd Iau, 22 Hydref 2009

Sylwadau (1)

'Stafell Benitez ys tawel heno, heb Gerrard, heb Torres; wylaf wers, twaf wedy", ond fydd yna neb yn dawel os fydd Lerpwl yn colli eu pumed gêm yn olynol yn erbyn Manchester United ddydd Sul.

Ydi'r diwedd yn agosau i Rafa Benitez? Gyda'r tîm yn sefyll yn ei unfan heb ddatblygu, yn union fel ac y gwnaeth tîm Gerard Houllier o'i flaen, does dim osgoi'r farn fod Lerpwl yn or-ddibynnol ar Stephen Gerrard a Fernando Torres, a heb y ddau yma, does gan y tîm fawr i'w gynnig.

beach_ball.jpg

Mae timau llwyddiannus Lerpwl, dros y blynyddoedd, wedi dangos nifer o rinweddau, ac roedd cynnwys nifer o chwarewyr gyda chymeriad a'r gallu i arwain yn un o'r cryfderdau allweddol ; ond nid mwyach.

Gyda blaenwr mor aneffeithiol â David Ngog, chwaraewr canol cae ddiddychymyg fel Lucas, ac Andrey Voronin yn cyfrannu dim, mae'n amlwg nad oes yna naill na chymeriad na gallu mewn dyfnder yn y garfan.

Y tu ôl i hyn i gyd mae sefyllfa fregus Lerpwl oddiar ar y cae yn gwneud pethau'n waeth. Hwyrach, fodd bynnag, y gall hyn fod yn achubiaeth i Benitez gan mai prif flaenoriaeth y clwb ar hyn o bryd yw sicrhau y dyfodol, yn hytrach na phenodi rheolwr newydd.

Yn sgil hyn, fodd bynnag, a yw hi'n fwy tebygol o weld Benitez yn cerdded os na chaiff o'r sicrwydd y byddai yna adnoddau ariannol ar ei gyfer, mor fuan ag sydd bosibl, er mwyn, unwaith eto, gryfau ac ail strwythuro y tîm?

Mae cyllid a threfn Lerpwl wedi ei drefnu ar gyfer llwyddo yn yr Uwchgynghrair a chymhwyso ar gyfer Cynghrair Pencampwyr Ewrop.

Petae y clwb yn methu a sicrhau y llwyddiant angehrheidiol i gyflawni hyn, ynghyd â'r arian a'r cyllid i'w gynnal, gall dyfodol y clwb ddod yn fwy fregus byth, a nid yn unig dyfodol Benitez yn y fantol, ond hefyd dyfodol y clwb yn gyfangwbwl.

Os fydd selogion y Kop yn gwynebu sefyllfa lle bydd Lerpwl "heb dân, heb wely," - yna bydd rhaid iddynt "wylo wers", a "thewi wedyn" am hynny o bosib, am byth!

Petae hyn yn digwydd i Lerpwl, faint o amser a fyddai yn ei chymeryd cyn gweld clybiau eraill yn cwympo yn yr un modd?

Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr presennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.