Blog Ar y Marc homepage

Yn draddodiadol, mi roedd Sadwrn cyntaf y flwyddyn newydd yn un anferth yn y calendr pêl-droed, sef trydedd rownd Cwpan FA Lloegr.

Mawr oedd yr edrych ymlaen at y diwrnod yma pan roedd Dafydd yn herio Goleiath.

Dros y blynyddoedd bu sawl sioc ymysg y sawl imi eu cofio - Colchester United yn curo'r anfarwol Leeds United o 3-2 gyda chyn-flaenwr Lloegr Ray Crawford yn sgorio ddwywaith a Gary Sprake, y Cymro, yn y gôl i Leeds.

Dyna chi Henffordd, oedd y tu allan i Gynghrair Lloegr ar y pryd, yn curo Newcastle United yn Edgar Street o 2-1 gyda Colin Addison yn chwaraewr-reolwr.

Beth am Bournemouth yn curo Manchester United yn Dean Court ac Ian Thompson yn sgorio? Fe aeth Thompson ymlaen i gael gyrfa fel athro a chwarae pêl-droed i Ferthyr.

A phwy fydd byth yn anghofio goliau Mickey Thomas a Steve Watkin i Wrecsam ar y Cae Ras wrth i dîm Brian Flynn guro Arsenal?

Ond i lawer mae 'r dyddiau yna wedi hen fynd. Y flaenoriaeth i lawer bellach yw'r gwobrau ariannol ar gael wrth aros yn yr Uwch Gynghrair neu i chwarae yng Nghwpan y Pencampwyr yn hytrach na diwrnod allan yn Wembley yn rownd derfynol Cwpan Lloegr.

Ac fe gafodd hynny ei adlewyrchu pnawn Sadwrn, yn ôl rhai, ar ddiwrnod y drydedd rownd.

Roedd y torfeydd yn isel, doedd yna ddim sioc wirioneddol. Yr agosaf oedd yn Reading wrth i Lerpwl gael gêm gyfartal. Ond y ffordd mae Lerpwl yn chwarae doedd hynny ddim mor annisgwyl â hynny.

Isel ar y naw oedd y torfeydd yn gyffredinol - llai na 6,000 yn Wigan i wylio tîm Roberto Martinez yn curo Hull, a 12,000 yn unig yn y Riverside wrth i Manchester City guro Middlesbrough.

Roeddwn i yn y Walkers Stadium yn gwylio Caerlŷr ac Abertawe. Doedd y dorf yno ddim mor uchel ag arfer ond wedi dweud hynny roedd cefnogwyr Abertawe wedi teithio yno yn eu niferoedd a llenwi un rhan o'r maes.

Wrth gwrs roedd y ddadl wedi newid rhywfaint ar ôl i Leeds United ennill yn Old Trafford a churo Manchester United Ddydd Sul. Sioc go iawn, ac os nad oedd United ar eu cryfaf roedd y tîm yn cynnwys chwaraewyr sydd yn cael eu hystyried yn ddigon da i wisgo crys coch y clwb enwog.

Efallai nad yw'r gystadleuaeth mor atyniadol i rai o'r clybiau mawr bellach ond dim ond pedwar sydd yn gallu chwarae yng Nghwpan y Pencampwyr, a rhyw chwech a bod yn onest sydd â chyfle go iawn o wneud hynny.

Mae hynny'n gadael 86 o glybiau eraill fyddai wrth eu bodd yn cyrraedd rownd derfynol ac yn ennill tlws. I reolwyr clybiau fel Everton, Bolton, Blackburn, Stoke, Sunderland ac yn y blaen mi fyddai ennill tlws yn hwb aruthrol. Felly hefyd i'r clwb, i'r cefnogwyr ac i'r ardal yn gyffredinol.

Mae'n hawdd i unrhyw ohebydd neu sylwebydd i drin a thrafod hyn. Mi rydan ni mewn safle breintiedig, yn cael ein talu i wylio'r gemau.

Roedd sawl un nos Sadwrn ar y radio yn lladd ar gefnogwyr Middlesbrough am beidio â bod yn bresennol yn gwylio eu tîm.

Wel ychydig cyn y Nadolig mi roeddwn ni yn y Riverside yn gwylio Middlesbrough a Chaerdydd. Cyn y gêm roedd cannoedd o deuluoedd yn gorymdeithio o gwmpas y cae. Teuluoedd y gweithwyr o Corus sydd yn colli eu swyddi yn y flwyddyn newydd yma.

Mae dur a phêl-droed wedi chwarae rhan annatod yn economi'r ardal ond pan mae rhywun yn colli ei swydd yna mae yna ddewisiadau anodd ei gwneud.

Talu biliau, prynu bwyd neu ddillad neu gwylio gêm o bêl-droed. Dyna paham roedd y dorf yn is ar y Riverside, dim byd i'w wneud â Chwpan Lloegr.

• Llyfrnodi gyda
• del.icio.us |
• Digg |
• Newsvine |
• NowPublic |
• Reddit
• - Beth yw hwn?

Beth yw eich uchafbwynt pêl-droed o'r ddegawd ddiwethaf? Yma mae rhai o gyfranwyr Ar y Marc yn rhannu eu hatgofion:

Tomi Morgan, Rheolwr Porthmadog:
Un peth sydd wedi sefyll allan dros y ddegawd ddiwethaf yw cysondeb y dewin o Manchester United, Ryan Giggs. Esiampl wych i chwaraewyr ifanc sut i ymddwyn ar y maes ac oddi ar. Mae'n un o fawrion y gêm eith lawr mewn hanes a bydd byth ei debyg eto.

Dave Williams, Cyfarwyddwr CPD Y Rhyl:
Does dim amheuaeth mai uchafbwynt y ddegawd ddiwethaf oedd tymor 2003/2004 pan wnaetho ni ennill bron bob cwpan - Cwpan Cymru, y Bencampwriaeth, Cwpan y Gynghrair a Cwpan Her Arfordir Gogledd Cymru.

Gary Pritchard, sylwebydd a chefnogwr Wrecsam:
Y gêm sydd yn sefyll allan i fi dros y ddegawd ddiwethaf ydi'r gêm ddigwyddodd ar y 5ed o Fai 2007 - Wrecsam yn erbyn Boston. Roedd pwy bynnag oedd yn ennill yn aros yn y Gynghrair a pwy bynnag oedd yn colli yn disgyn allan o'r Gynghrair. Hanner amser roedde ni'n colli o 1-0 ond wedyn fe sgoriodd Ryan Valentine o'r smotyn i ddod â Wrecsam yn gyfartal. Doedd hi ddim ots bod Chris Llywellyn a Mike Proctor wedi sgorio i wneud hi'n 3-1 ar ddiwedd y gêm achos roedd ffans Wrecsam wedi hen ddechrau dathlu.

Rhydwen James, cefnogwraig Abertawe:
Yr uchafbwynt fi'n credu yn ystod y ddegawd ddiwethaf i fi oedd wrth gwrs ein bod wedi cyrraedd lle ry' ni. Buom ni ar ddechrau'r ddegawd bron a mynd mas o'r Gynghrair ond yr uchafbwynt oedd ein bod wedi cyrraedd lan le ry' ni nawr.

Glyn Griffiths, cyn rheolwr Treffynnon:
Uchafbwynt y ddegawd i mi oedd gêm ble roeddwn i yno yn fyw i'w gweld. Yn Old Trafford 2001, Lloegr yn chwarae Gwlad Groeg. Roedd Lloegr yn anobeithiol ond rywsut neu'i gilydd yn cael eu harwain gan David Beckham a pwy all anghofio'r gic rydd 'na yn y diwedd. Bend It Like Beckham fu hi byth ers hynny. Dyna be oedd arweiniad go iawn mewn gêm gan achub ei wlad ac achub ei dîm.

Phil Stead, cefnogwr Caerdydd:
Gweld Caerdydd yn Wembley yn rownd gyn derfynol Cwpan yr FA, nid y ffeinal ei hun. Dyma oedd y tro cyntaf i ni fynd i Wembley ac wrth gwrs fe wnaetho ni ennill y gêm.

Tommie Collins, cefnogwr Chelsea a Chymru:
Dwi wedi bod yn cefnogi Chelsea ers fy mod yn saith oed ac yr uchafbwynt i mi oedd Chelsea yn curo'r bencampwriaeth yn 2004/2005 a Chymru yn curo'r Eidal yn 2002. Bythgofiadwy.

Ian Gill, aelod o griw Ar y Marc:
'Dwi'n mynd yn ôl i Gwpan Cymru 2008 a'r rownd derfynol rhwng Bangor a Llanelli. Roedd hon yn gêm hefo popeth - cardiau coch, cic o'r smotyn a Chris Seargeant yn sgorio yn y funud olaf. Roedd Bangor wedi bod lawr i ddeg dyn ar ôl pum munud wedi i Peter Hoy gael ei yrru o'r cae a'r tîm proffesiynol llawn amser ar y blaen o 2-1 cyn i Seargeant sgorio'r foli anhygoel. Yn yr amser ychwanegol dim ond un tîm oedd yn chwarae sef Bangor, gan ennill y gêm o 4-2.

• Llyfrnodi gyda
• del.icio.us |
• Digg |
• Newsvine |
• NowPublic |
• Reddit
• - Beth yw hwn?

Mae yna ryw awyrgylch unigryw i gemau pêl-droed dros gyfnod y Nadolig a'r Flwyddyn newydd.

Yn draddodiadol, dyma adeg y gemau darbi, ac fel un a gafodd ei fagu yn nyddiau hen Gynghrair Gogledd Cymru, gemau rhwng Porthmadog a Blaenau Ffestiniog oedd fy neiet i o bêl-droed yn fy arddegau.

Yn aml iawn, cyn y gêm fawr ar ddydd San Steffan, roedd gemau yn y cynghreiriau is, a rheini hefyd yn gemau darbi ac a oedd yn cael dechrau yn gynnar, er mwyn inni gyd fynd i weld y gêm fawr!

Felly oedd hi i mi yn chwarae i ail dîm 'Stiniog ar fore oer yn Nolwyddelan, pan aeth popeth o'i le.

Dathlu'r Nadolig a gormod o bwdin a gafodd y bai, a gyda llond ceg o regi ar y dyfarnwr, penderfynwyd mai digon oedd digon, a gwahoddwyd un o fy nghyd chwaraewyr i fynd am dwb cynnar o ddŵr oer yn y cwt newid er waethaf ei brotest (heb gynnwys y rhegfeydd) - 'Don't you know it's Christmas! Ref!?'

Rhyw feudy o le newid oedd ar gael y dyddiau hynny, a bath metel ar ganol y llawr heb fawr ynddo i gynhesu bodiau traed heb sôn am weddill y corff.

Dynion oedd dynion yr adeg hynny, medda nhw, ond os cawsoch eich taro rhwng eich coesau gan bêl lledr yr oes honno, a hithau yn wlyb a phwyso fel tunnell, byddech yn lwcus iawn o gyrraedd y beudy newid yn dal i gredu mai dyn oeddech chi.

A doedd cael damwain felly, rhyw awr neu ddwy cyn mynd i ddenu genethod ar nos Sadwrn ddim yn jôc, yn enwedig os oedd pob Tom, Dic a Harri ar y pwyllgor wedi bod wrthi'n bodio'ch corff i edrych be oedd yn bod arnoch, a chithau bron a llewygu, na chwaith mewn unrhyw sefyllfa i'w rhwystro!

Dyddiau difyr, tybed beth a fyddai pêl-droedwyr heddiw, neu'r perchenogion o wledydd tramor yn ei wneud petaent yn gorfod chwarae gemau o dan amgylchiadau tebyg?

• Llyfrnodi gyda
• del.icio.us |
• Digg |
• Newsvine |
• NowPublic |
• Reddit
• - Beth yw hwn?