Bitesize has changed! We're updating subjects as fast as we can. Visit our new site to find Bitesize guides and clips - and tell us what you think!

Hafan > Drama > Perfformiad ymarferol wedi'i ddyfeisio > Tasg Un: Perfformiad ymarferol wedi'i ddyfeisio

Drama

Tasg Un: Perfformiad ymarferol wedi'i ddyfeisio

Dehongli a llwyfannu golygfa

Unwaith y byddi di wedi gweithio allan dy syniadau cychwynnol, bydd angen i ti drafod sut mae dehongli a llwyfannu dy olygfa.

Bydd y Darn Adolygu hwn yn amlinellu pwyntiau y mae angen i ti eu hystyried wrth ddehongli a llwyfannu dy olygfa, a thechnegau y gallet eu defnyddio.

Pwyntiau i'w hystyried

Wrth i ti weithio ar dy syniadau ar gyfer dy berfformiad wedi'i ddyfeisio, cofia ystyried y canlynol:

  • faint o bobl sydd yn dy grŵp?
  • pa gyfleusterau sydd gennych chi fel grŵp?
  • pa arddull, cyfrwng neu elfennau yr ydych chi fel grŵp wedi penderfynu eu defnyddio?
  • beth yw'r neges a fwriadwyd gan y ddrama?
  • beth yw sgiliau aelodau'r grŵp?

Technegau ar gyfer dy olygfa

Y peth cyffrous am waith wedi'i ddyfeisio yw'r broses a gweld sut mae dy ddrama yn newid ac yn datblygu o'r syniadau cychwynnol. Os bydd dy grŵp yn eistedd o gwmpas yn barhaus yn trafod syniadau, buan iawn y byddi di'n blino ac yn colli diddordeb. Mae'n bwysig archwilio a datblygu syniadau mewn modd ymarferol.

Defnyddia'r rheol ganlynol fel canllaw:

25 y cant o siarad, 75 y cant o waith ymarferol.

Dyma rai syniadau y gallet ti eu harchwilio mewn ymarferion:

  • Rôl ar y wal
  • ysgrifennu 'yn y rôl'
  • defnyddio cerddoriaeth
  • defnyddio gwisgoedd
  • pwyslais ychwanegol ar brif funudau mewn golygfa (nodi'r funud)
  • cof emosiynol
  • rhythm/symudiad/cyflymder yr olygfa
  • defnyddio llais
  • tracio meddwl
  • gosod gofod
  • defnyddio lefelau
  • defnyddio props
  • gwrando ac ymateb rhwng cymeriadau gwahanol o fewn golygfa benodol

Edrycha ar yr olygfa ganlynol er mwyn gweld sut y dylet ti ddechrau gweithio ar berfformiad wedi'i ddyfeisio.

Trafoda hynny yn dy grŵp.

Pa syniadau fyddai'n gweithio yn dy berfformiad wedi'i ddyfeisio?

Sefyllfa enghreifftiol: Megan

Cymeriad mewn sefyllfa enghreifftiol: Megan

Cymeriad mewn sefyllfa enghreifftiol: Megan

Mae Megan yn rhan o grŵp sy'n bwlio merch iau. Mae gan Megan gywilydd ohoni'i hun ar ôl bwlio'r ferch, ac am gymryd ei harian.

Meddylia sut y byddet ti'n dehongli ac yn llwyfannu'r olygfa hon.

Sut fyddet ti'n gwneud hyn gan ddefnyddio tri actor?

Fyddet ti'n canolbwyntio ar y dioddefwr neu ar y bwli?

Pa thema fyddet ti'n canolbwyntio arni - euogrwydd, pwysau cyfoedion, teimlo'n euog?

Fyddet ti'n defnyddio blaen-fflachiau neu ôl-fflachiau?

Syniadau am olygfeydd lle nad yw'r dioddefwr yn bresennol

Megan yn camu allan o'r grŵp ac yn siarad â'r gynulleidfa

Megan yn camu allan o'r grŵp ac yn siarad â'r gynulleidfa

Mae Megan a'i ffrindiau yn chwerthin ac yn jocian gyda'i gilydd, gan siarad am yr hyn maen nhw wedi'i wneud. Fferru. Mae Megan yn camu allan o'r grŵp ac yn siarad â'r gynulleidfa yn uniongyrchol, gan ddweud y byddai'n well ganddi pe na byddai wedi'i wneud, bod ganddi gywilydd, y byddai ei rhieni yn dychryn ac mae'n meddwl a fyddai modd iddi wneud iawn am y peth.

Megan yn ysgrifennu yn ei dyddiadur

Megan yn ysgrifennu yn ei dyddiadur

Mae Megan a'i ffrindiau yn chwerthin ac yn jocian gyda'i gilydd, gan siarad am yr hyn maen nhw wedi'i wneud. Fferru. Mae Megan yn camu allan o'r cylch wrth i'r golau bylu, ac mae’n mynd lawr y llwyfan gan eistedd ger bwrdd bychan wrth i'r golau ddod yn ôl ymlaen. Mae'n ysgrifennu yn ei dyddiadur, gan siarad yn uchel am ei heuogrwydd, sut y byddai ei rhieni wedi dychryn a'i syniadau er mwyn gwella'r sefyllfa.

Athro yn holi Megan

Athro yn holi Megan

Mae Megan a'i ffrindiau yn chwerthin ac yn jocian gyda'i gilydd, gan siarad am yr hyn maen nhw wedi'i wneud. Fferru. Mae un o'r cymeriadau yn camu allan o'r olygfa, gan adael Megan a'r actor arall sy'n newid ei iaith corfforol a'i goslef lleisiol i ddod yn athro. Mae Megan yn awr mewn trwbwl gyda'r athro am fwlio'r plentyn iau. Mae'r athro yn ei holi, yna'n gofyn iddi sut mae'n teimlo. Mae Megan yn dweud bod ganddi gywilydd ac y byddai ei rhieni wedi dychryn. Mae'n dweud y dylai wneud iawn am yr hyn mae wedi'i wneud a'i bod hi'n haeddu cosb.

Gallai'r golygfeydd hyn weithio'n dda gyda grŵp bach o dri o bobl.

Trwy beidio â chynnwys y dioddefwr, mae'r gynulleidfa yn gallu dychmygu sut un yw hi a beth yw effaith bwlio, ond mae'r sylw yn cael ei gadw'n bendant ar Megan ei hun a'i sylweddoliad hi o sut y daeth i fod yn fwli. Mae elfen gymdeithasol, diwylliannol a hanesyddol i bwnc bwlio ac fe ddylid cyfeirio at hynny yn dy werthusiad o berfformiad wedi'i ddyfeisio.

Syniadau am olygfeydd lle mae'r dioddefwr yn bresennol

Mae'r golygfeydd canlynol yn dangos y dioddefwr yn cael ei bwlio gan ffrindiau Megan:

Megan yn siarad â'r gynulleidfa

Megan yn siarad â'r gynulleidfa

Mae Megan a'i ffrindiau yn atal merch ifanc rhag symud i ffwrdd oddi wrthyn nhw trwy osod eu hunain gan ddefnyddio ystumiau bygythiol. Maen nhw'n ei bygwth ar lafar ac yn gofyn am arian. Maen nhw'n cymryd yr arian a'i bag, gan ei daflu ar y llawr. Maen nhw'n cerdded i ffwrdd dan chwerthin. Mae Megan yn edrych yn ôl ac mae'r olygfa yn fferru. Mae Megan yn siarad â'r gynulleidfa yn uniongyrchol gan ddweud y byddai'n well ganddi pe na byddai wedi'i wneud, bod ganddi gywilydd, y byddai ei rhieni yn dychryn ac mae'n meddwl a fyddai modd iddi wneud iawn am y peth. Gan edrych ar ei ffrindiau, mae'n sylweddoli na all hi wneud hynny ar hyn o bryd.

Merch ar y llawr ar ol i'r grŵp ei bwlio hi

Merch ar y llawr ar ol i'r grŵp ei bwlio hi

Mae Megan a'i ffrindiau yn atal merch ifanc rhag symud i ffwrdd oddi wrthyn nhw trwy osod eu hunain o'i chwmpas. Maen nhw'n ei bygwth ar lafar ac yn gofyn am arian. Maen nhw'n cymryd yr arian a'i bag, gan ei daflu ar y llawr. Mae'r ferch ifanc yn edrych i fyny at y bwlis, gan ofyn pam eu bod nhw eisiau gwneud hyn i rywun llai na nhw. Mae'r merched hŷn yn chwerthin - fferru. Mae Megan yn peidio â chwerthin ac yn troi tuag at y gynulleidfa, yn ddifrifol. Mae'n cofio sut y digwyddodd yr un peth iddi hi rhywdro, a sut y teimlai ar y pryd. Mae'n wastad wedi bod yn teimlo'n flin am y peth ers iddo ddigwydd. Mae'n sylweddoli sut mae'r ferch yn teimlo, ac yn cywilyddio. Mae'n edrych ar ddelwedd wedi fferru ei ffrindiau a'u dioddefwr, gan ddweud nad yw hi'n mynd i wneud unrhyw beth amdano'n awr, ond yn ddiweddarach, fe wnaiff hi roi'r arian yn ôl ac ymddiheuro. Mae hi'n gwybod y bydd hi'n mynd i drwbwl beth bynnag, gan y bydd y ferch yn dweud wrth athro.

Bydd y golygfeydd hyn angen o leiaf cwpl o actorion eraill. Maen nhw'n canolbwyntio ar y ffaith fod Megan yn edifar a'r euogrwydd mae hi'n ei deimlo o fod yn fwli.

Trwy gynnwys dioddefwr neu gyfres o ddioddefwyr mae canolbwynt y ddrama hon yn lledu er mwyn dangos graddfa ymddygiad bwlio Megan. Mae elfen Gymdeithasol, Diwylliannol a Hanesyddol i bwnc bwlio ac fe ddylid cyfeirio at hynny yn dy Ymateb Dogfennol hefyd.

Syniadau am olygfeydd yn defnyddio ôl-fflachiau

Mae'r golygfeydd canlynol yn defnyddio ôl-fflachiau i'r gorffennol er mwyn disgrifio'r stori:

Megan yn ymddiheuro i'r dioddefwr

Megan yn ymddiheuro i'r dioddefwr

Mae Megan yn swyddfa'r prifathro, gyda'r Pennaeth (Lawr y llwyfan Chwith/Dde). Mae'r Pennaeth yn rhoi adroddiad y dioddefwr o'r hyn sydd wedi digwydd. Wrth iddi ddweud yr hanes mae'r golau'n pylu ac mae Megan yn ymuno â'r grŵp ar ganol y llwyfan, ac yn ail-actio'r olygfa wrth i'r golau ddod yn ôl ymlaen. Mae'r siarad yn pylu wrth i'r olygfa gael ei hactio. Fferru. Mae Megan yn ail-ymuno â'r Pennaeth yn ei swyddfa â'i phen i lawr. Mae'r Pennaeth yn gofyn iddi beth sydd ganddi i'w ddweud. Mae'n ymddiheuro, ac yn dweud fod ganddi gywilydd ac ati. Mae'r Pennaeth yn dod â'r dioddefwr i mewn, ac mae'n rhaid i Megan ymddiheuro - tydi'r dioddefwr ddim yn ateb.

Megan yn adrodd hanes y bwlio

Megan yn adrodd hanes y bwlio

Mae Megan yn awr yn fam, ac mae ei merch wedi'i chyhuddo o fwlio. Mae'r olygfa yn digwydd yn swyddfa'r pennaeth. Mae Megan wedi dychryn o glywed beth mae ei merch wedi'i wneud, ac yn dweud beth ddigwyddodd pan oedd hi yn yr ysgol. Y golau'n pylu. Mae'n ymuno â'r grŵp ar ganol y llwyfan ac yn ail-greu'r olygfa. Fferru. Mae'n dychwelyd i swyddfa'r pennaeth ac mae hi dal yn y gorffennol (golau yn wannach nag yn gynharach). Mae'r olygfa yn mynd yn ei blaen, mae 'na geryddu a datganiad gan Megan (ifanc) yn dweud sut mae hi'n teimlo am yr hyn mae hi wedi'i wneud a beth fydd ei rhieni yn ei ddweud. Fferru. Y golau yn llawn ac mae'r olygfa yn ôl yn heddiw. Mae merch Megan yn cael gwybod beth ddigwyddodd yn y gorffennol, ac mae'n meddwl. Mae'r pennaeth yn gofyn i ferch Megan gael ei heithrio o'r ysgol am ddiwrnod, er mwyn meddwl am yr hyn fydd yn digwydd yn y dyfodol.

Bydd y golygfeydd hyn angen mwy na thri actor. Unwaith eto, maen nhw'n canolbwyntio ar y ffaith fod Megan yn flin a'r euogrwydd mae hi'n ei deimlo o fod yn fwli.

Trwy ddefnyddio ôl-fflachiau o fywyd cynharach Megan, gwneir cyswllt â'r digwyddiadau o fwlio y mae Megan fel plentyn a Megan fel rhiant i blentyn sy'n bwlio wedi gorfod delio â nhw. Mae agweddau Cymdeithasol, Diwylliannol a Hanesyddol y pwnc yn cael eu cyfleu'n gliriach nag erioed gan ddefnyddio'r dechneg a'r olygfa hon....er y bydd angen i ti egluro hyn yn glir yn dy Ymateb Dogfennol.

Llywio drwy’r BBC

BBC © 2014 Nid yw'r BBC yn gyfrifol am gynnwys safleoedd allanol.

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr presennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.