Kristina Fidhi BBC Gjirokastër

	Qyteti i Gjirokastrës mirëpret Festivalin Folklorik Kombëtar

Përveç 12 qarqeve konkuruese nga Shqipëria, në Festival përshëndesin grupe nga trevat ku jetojnë shqiptarë.

Pritet që Festivali Folklorik Kombëtar të shoqërohet nga një axhendë e ngjeshur aktivitetesh si ekspozita, promovime botimesh, tryeza diskutimesh mbi krijimtarinë, kostumografinë si dhe promovimi i një filmi mbi polifoninë.

Ngjarja kryesore që do të shoqërojë Festivalin Folklorik Kombëtar do të jetë Panairi Kombëtar i Artizanatit dhe Trashëgimisë.

Ministri i Kulturës Rinisë dhe Sporteve, z. Ferdinand Xhaferri thotë se gjithçka është gati të presë festivalin.

"Qyteti është gati si infrastruktura në qytet dhe infrastruktura në kala mirëpret festivalin. Gjithashtu jam i informuar se edhe cilësia e grupeve artistike është në nivelin e duhur," thotë Ferdinand Xhaferri.

Pritja e festivalistëve do të realizohet gjatë orëve të pasdites. Është planifikuar që pjesë e atmosferës të jenë edhe ëmbëlsimi i miqve me likonë tradicionale, lëshimi i dhjetëra pëllumbave, meloditë e fanfarës së qytetit, por edhe ekspozimi i prodhimeve të artizanatit nga e gjithë Shqipëria.

Koncerti i mirëseardhjes që është përgatitur prej grupit folklorik të Gjirokastrës do të pasohet nga një axhendë e ngjeshur aktivitetesh, si promovime librash, ekspozita pikture e tryeza diskutimesh.

Pas mbrëmjes së parë të Festivalit, një pjesë e festivalistëve do të mikpriten nga 40 familje në Gjirokastër duke rikthyer në këtë mënyrë traditën e vjetër të festivaleve.

Ngjarja më e rëndësishme e ditës së sotme lidhet me çeljen krahas festivalit të Panairit të tretë Kombëtar të Artizanatit dhe Trashëgimisë.

Isuf Skënderi prodhon pipa, cigarishte dhe punime të imëta në dru. "Do të bëj të pamundurën, do bëj një pavion që të rrinë njerëzit në radhë për të më parë mua se kush jam dhe se çfarë bëj.

Kjo duke pasqyruar punën time aty. Pipat cigarishtet nga më e vogla që është 5 cm dhe më e gjata që unë ja kam përshtatur çibukut të Ali Pashë Tepelenës që është me gjatësi 105 cm," thotë Isuf Skënderi.

Sulejman Shaipi po nga Tirana do të ekspozojë në panair, qilima të endur në tezgjah.

"Publikut do t'i sjellë diçka të bukur të bërë me dorë artizane. Motive do të ketë kuq e zi kosovare, modele të Kavajës, dhe nga të gjitha zonat. Shpresoj që të ketë njerëz," thotë Sulejman Shaipi.

Ndërsa Sadi Petrela, drejtues i Zyrës për ruajtjen dhe zhvillimin e Gjirokastrës thotë për BBC-në se artizanati shqiptar një pasuri e qënësishme e folkut do të përcjellë mesazhe të rëndësishme krahas demonstrimit të artit të kënduar, valleve dhe kostumeve nga të gjitha trevat.

"Tryeza e rrumbullakët që do të sjellim në ditën e dytë të panairit synon që të bëjë prezente idenë e inkubatorit duke sjellë dhe zërin e specialistëve të huaj. Kemi specialistë nga SNV-ja holandeze, kemi specialistë nga projekti i madh i PNUD-it .

Për zhvillimin ekonomik dhe social mbështetur mbi trashëgiminë kulturore" kemi specialistë të pavarur njëri prej të cilëve vjen nga Afganistani, kemi natyrisht edhe zërin e specialistëve tanë," thotë Sadi Petrela.

I sivjetshmi është edicioni i nëntë i Festivalit Folklorik Kombëtar që mbahet në Gjirokastër. Drejtuesi artistik për qarkun e Gjirokastrës z. Roland Cene thotë për BBC se repertori që do të prezantojë qarkun është shumë i larmishëm.

"Qarku i Gjirokastrës do të ketë 13 grupe. Janë të profilizuara janë grupe të këngëve polifonike, grupe të valleve të këndura, grupe të valleve të kërcyera, instrumentistë popullorë, orkestër të sazeve dhe këngëtarë të këngës qytetare," shpjegon drejtuesi artistik, Roland Cene.

Gurra e Picarit është një ndër grupet më të vjetra të festivalit. Ky grup ka marrë pjesë në të gjtiha edicionet. Shkëlqim Guce është drejtues i këtij grupi.

" Në këtë grup unë kam 30 vjet. Në këtë festival Gurra e Picarit do të paraqitet me një këngë epiko -lirike " Në trojet e Ilirianëve". Është një variant, gërshetim i disa varianteve picariote dhe si e tillë e qëmtuar kjo do të përfundojë në skenën e Festivalit," thotë Shkelqim Guce.

Grupi folklorik i Dropullit do të jetë i vetmi grup i pakicave etnike që jetojnë në Shqipëri. Anton Tuni është drejtues artistik i grupit.

"Krijime ka plot, asnjëherë nuk mbarojnë krijimet e popullit. Ma merr mendja se edhe këtë Festival do të marrim pjesë me dy numra të reja: njëra është "Vallja e Piperit" dhe tjetra " Vallja e nuseve të Dropullit,"thotë Andon Tuni.

Këtë ngjarje pritet ta përshëndesin shumë grupe artistësh popullorë si shqiptarët e Zvicrës, ata të Amerikës, arbëreshët e Italisë, arvanitasit e Greqisë, grupe nga Kosova dhe trevat e tjera shqiptare.

Gjatë ditëve të festivalit pritet gjithashtu të organizohen një numër i madh aktivitetesh që do të synojnë sipas organizatorëve të sjellin në këndvështrimin e debateve të specialistëve probleme të krijimtarisë popullore aktuale, teksteve të këngëve, interpretimit, kostumeve që do të prezantohen dhe elementëve të rizgjimit të traditës.

Festivali do të promovojë disa studime albanologjike si dhe një film mbi polifoninë.