|
Nobelisti Sollzhenicin ndahet nga jeta
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Aleksandėr Sollzhenicin, njė prej zėrave mė tė fortė kritikė ndaj tiranisė staliniste ka vdekur nga njė infarkt nė moshėn
89 vjeēare.
Nė vitin 1970, shkrimtari rus u nderua me ēmimin Nobel. Aleksandėr Sollzhenicin ka lindur nė Rusi nė 1918. Ai ishte ende i ri kur pati probleme me autoritetet sovjetike pėr herė tė parė gjatė fundit tė Luftės sė Dytė Botėrore, kur u ndėshkua me tetė vjet punė tė detyruar nė kampe, pėr shkak se e kritikonte Stalinin nė njė letėr. Pasi u kthye nga internimi, ai u vendos nė Rusinė qendrore. Kjo koinēidoi me ndryshimet kulturore nė epokėn e Hrushovit. Duke pėrfituar nga lehtėsimi i censurės Sollzhenicin shkroi "Njė ditė nė jetėn e Ivan Denisoviēit", njė prej veprave tė para qė pėrshkruan brutalitetin e kampeve sovjetike tė punės. Gjatė viteve tė pasuan kur punonte si mėsues matematike, ai publikoi dy romane tė mbėshtetura nė eskperiencat personale. Botimi nė Paris i pjesėve tė para tė veprės, Arqipelagu Gulag bėri qė Sollzhenicin tė paditej pėr tradhėti. Kjo kryevepėr voluminoze e Sollzhenicinit dokumentonte se sa i gjerė ishte rrjeti i kampeve tė punės. Kundėrpėrgjigja e autoriteteve sovjetike bėri qė Sollzhenicin tė ndiqej jashtė vendit. Ai u vendos nė SHBA kur shkroi njė numėr veprash historike. Teksa urrente rregjmimin sovjetik, zoti Sollzhenicin e shihnte konsumatorizmin perėndimor si degradues nga ana morale. Njė prej veprave tė fundit tė Aleksandėr Sollzhenicin ishte njė studim i gjerė i rolit tė hebrenjėve nė historinė ruse. Duke sugjeruar se ata ishin sa viktima aq edhe keqbėrės tė shtypjes sovjetike, puna e zotit Sollzhenicin shkaktoi zemėrim tė madh nė mesin e udhėheqėsve hebrenj. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||