Seonaidh Moireasdan (Seonaidh Fhionnlaigh 'an 'ic Alasdair)

Rugadh Seonaidh Moireasdan, Seonaidh Fhionnlaigh 'an 'ic Alasdair, air 13 Dùbhlachd, 1914, sa Rubha Ghlas, ann an Scalpaigh na Hearadh. Bha ochdnar san teaghlach, còignear nighean a bha na bu shine na Seonaidh, agus bha a dhithis bhràithrean na b' òige. Bha athair ag iasgach agus a' coimhead às dèidh croit bheag agus bhiodh a mhàthar a' fighe nuair a gheibheadh i an cothrom.

Dh'fhàg Seonaidh an sgoil nuair a bha e ceithir bliadhna deug agus chaidh e chun an iasgaich. Chuir e roimhe Scalpaigh fhàgail agus chaidh e a Pheairt ach b' ann ri iasgach a bha e an sin cuideachd, iasgach nam breac air Abhainn Tatha.

Chaidh e às an sin a Ghlaschu gu Colaiste Skerry, far na dh'ionnsaich e taidhpeadh agus geàrr-sgrìobhadh. Thog e air an uair sin gu seirbheis nan taighean-solais, an toiseach air Eilean May agus mu dheireadh a-muigh air na h-Eileanan Flannach. Cha robh an obair seo a' còrdadh ro mhath ris agus chaidh e air ais don Cholaiste, far an do rinn e cùrsa ann an Riaghladh Oifis agus Cunntasachd.

An dèidh sin thug e bliadhnaichean eadar an Royal Naval Armaments Depot ann an Inbhir Ghrainnse agus am Ministry of Supply ann an Glaschu. 'S ann nuair a bha e ag obair ann an Inbhir Ghrainnse a choinnich e ri bhean, Màiri, agus phòs iad ann a 1938. Bha dithis nighean aca - Marjorie, a chaochail ann an tubaist, agus chaochail an dàrna nighean, Marjorie cuideachd, gu h-aithghearr 's gun i ach beagan thairis air dà fhichead bliadhna a dh'aois. Bha dithis gillean aca cuideachd, Fionnlagh agus Daibhidh, a bha gu math comasach a' cluiche a bhogsa.

Fhuair Seonaidh obair ann an Uibhist far an robh mar leas-bhàillidh aig òighreachd Bheinn na Fadhla agus Uibhist a Deas. 'S ann fhad 's a bha iad ann an Uibhist, ann an 1947, a chaill iad a' chiad nighean 's gun i ach ceithir bliadhna gu leth a dh'aois. Rinn Seonaidh trì òrain mu deighinn. Rinn e a' chiad fhear 'Cumha' goirid an dèidh a call agus 'Smuaintean' greis an dèidh sin. 'S e 'An Dealbh' an treas fear agus choisinn seo dha Crùn a' Bhàird aig Mòd Obar Dheathain, ann a 1955.

Chaidh Seonaidh a dh'obair do Dhaibhidh Mac a' Bhruthainn ann an Loch na Madadh agus às a' sin chaidh e a dh'obair dhaibh ann an Glaschu agus bha e ann an sin gus an do leig a dheth a dhreuchd ann an 1979.

Bha Seonaidh airson iomadach bliadhna a' leughadh nan dùrachdan air a' phrògram Le Dùrachd aig Roinn Gàidhlig a' BhBC.

De na h-òrain a sgrìobh Seonaidh 's iad 'Tiugainn do Scalpaigh' agus Eilean Scalpaigh na Hearadh an fheadhainn as motha air a bheil aithne, agus chaidh an ceòl a chur ris an dà òran sin le Eàirdsidh Grannd. Chaidh leabhar dhan bhàrdachd aige Tiugainn do Scalpaigh a chlo-bhualadh ann a 1999. Tha ceithir thar fhichead de na dàin aige anns an leabhar sin. Bha Seonaidh a' sgrìobhadh dàin is òrain ann am Beurla cuideachd agus tha fear de na h-òrain Bheurla sin 'The Green Hebrides' anns an leabhar seo cuideachd.

Chaochail Seonaidh ann an Inbhir Ghrainnse air an deicheamh latha den Mhàrt, 2000.

Copyright © 2015 BBC. Chan eil uallach air a' BhBC airson na th' air làraich-lìn eile.

Gheibhear sealladh nas fheàrr den duilleig seo le sealladair lìn nas ùire agus na duilleagan stoidhle (CSS) air. Ged a chithear susbaint na làraich leis an t-sealladair lìn a th' agaibh, tha sinn a' moladh an dreach as ùire den bhathar-bhog ur sealladair a thoirt a-nuas, no ur duilleagan-stoidhle a chur air ma ghabhas sin dèanamh.