20mh linn / Murchadh MacPhàrlain

Am Bàrd

Murchadh MacPhàrlain

Rugadh agus thogadh Murchadh MacPhàrlain ann am Mealabost, baile beag faisg air Steòrnabhagh, an Eilean Leòdhais. Anns an sgoil dh'ionnsaich e Beurla, Laideann agus beagan Frangais ach cha d'fhuair e a-riamh oideachadh ann an Gàidhlig.


Chaidh Murchadh a dh'obair dhan Mhorair Leverhulme air cuid de na sgeamaichean a bha e air a chur air chois air Eilean Leòdhais ach nuair nach do shoirbhich sin, coltach ri na mìltean eile, chaidh Murchadh a-null a Chanada. Chuir e grunn bhliadhnaichean seachad ann am Manitoba, àite nach do chòrd ris, agus thill e air ais dhachaigh ann an 1932. Rinn e a sheirbheis nàiseanta eadar 1942 agus 1945.


Chuir e a' chòrr de bheatha seachad ann an Leòdhas ag obair mar chroitear. Cha do phòs e a-riamh.


Tro sgrìobhadh, bha Murchadh a' togail air rudan a chunnaic e agus a thachair dha fhèin, ann an Leòdhas, ann an Canada agus tro bhliadhnaichean a' chogaidh.


Fhuair cuid de na dàin aige aithne tro bhith air an seinn le diofar chòmhlain-ciùil Gàidhlig, nam measg na h-Òganaich agus na Siaraich. Agus choisinn e fhèin duais airson Mi le m' Uillinn a sgrìobhadh nuair a sheinn na h-Òganaich e aig an Fhèis Pan-Celtic ann an Cill Airne ann an 1972.


Chaidh dà leabhar de bhàrdachd Mhurchaidh fhoillseachadh, An Toinneamh Dìomhair ann an 1973 agus Dàin Mhurchaidh ann an 1986.


Chaochail e air an 7mh là den t-Samhain 1982.


Latha-breith:

15 Gearran 1901

Àite:

Mealabost, Eilean Leòdhais

Foghlam:

Sgoil a' Chnuic, Leòdhas

Teacsa

Fionnlagh MacLeòid a' beachdachadh air an duine fhèin

Cha b' e duine a bh' ann a bha a' leantainn agenda cumhang, biodh e ann am poilitigs no biodh e ann an creideamh, bha a bheachd fhèin aige agus a' smaoineachadh tric agus domhainn air. Ach 's e cor a' chinne daonna a bhiodh aige an còmhnaidh.

Dhòmhsa b' e humanist da-rìribh a bh' ann agus b' e rudan mar iochd a bha tric ga ghluasad. Bha e mothachail an còmhnaidh air an atharrachadh a bha a' tighinn air dualchas is air cànan is eile. Is mothachadh aige cuideachd air an seòrsa Diadhachd a thàinig a-steach is creideamh a thàinig a-steach, nach b' e rud a bh' ann a bha dhàsan uabhasach brìgheil ann an dòigh sam bith.

Air adhart gu

Cuspairean

Copyright © 2015 BBC. Chan eil uallach air a' BhBC airson na th' air làraich-lìn eile.

Gheibhear sealladh nas fheàrr den duilleig seo le sealladair lìn nas ùire agus na duilleagan stoidhle (CSS) air. Ged a chithear susbaint na làraich leis an t-sealladair lìn a th' agaibh, tha sinn a' moladh an dreach as ùire den bhathar-bhog ur sealladair a thoirt a-nuas, no ur duilleagan-stoidhle a chur air ma ghabhas sin dèanamh.