20mh linn / Dòmhnall MacAmhlaigh

Am Bàrd

Dòmhnall MacAmhlaigh

Ann an 1955 rinn Dòmhnall MacAmhlaigh a sheirbheis nàiseanta anns A' Chabhlach Rìoghail. Dh'ionnsaich e Ruisis agus chuir e seachad 5 mìosan san Tuirc.


Thòisich e ag obair ann an Oilthigh Dhùn Èideann ann an 1958, an toiseach ann an Roinn na Beurla agus Linguistics agus an dèidh sin anns an Roinn Cheiltis. Às an sin, ghluais e gu Colaiste na Trianaid ann am Baile Atha Cliath agus gu Oilthigh Obar Dheathain. Ghabh e dreuchd Àrd-ollamh Ceiltis aig Oilthigh Ghlaschu far an robh e gus an do leig e dheth a dhreuchd ann an 1996. Anns na bliadhnaichean sin rinn e obair sgoilearachd a thug cliù agus inbhe dha air feadh na dùthcha.


Chaidh Seòbhrach às a' Chloich, leabhar de na dàin aige, fhoillseachdh ann an 1967. Tha a bhàrdachd cuideachd air nochdadh ann an grunn irisean is leabhraichean, agus tha dùil ri leabhar ùr eile bho Acair a dh'aithghearr.


Ann an 1976, dheasaich e Nua Bhàrdachd Ghàidhlig, leabhar cudromach ann an litreachas Gàidhlig a tharraing còmhla airson a' chiad uair obair còignear de na bàird as ainmeile a bhiodh a' sgrìobhadh san nòs ùr ann an Gàidhlig, e fhèin nam measg.


Bidh e fhathast a' sgrìobhadh agus tha e a' cur seachad ùine a' siubhal eadar Dùn Èideann agus a dhachaigh an Eilean Bheàrnaraigh. Tha e pòsta le dithis chloinne agus còignear oghaichean.


Latha-breith:

21 Cèitean 1930

Àite:

Beàrnaraigh Leòdhais

Foghlam:

Bun-sgoil Bheàrnaraigh, Leòdhas

Àrd-sgoil MhicNeacail, Steòrnabhagh

Oilthigh Obar Dheathain

Colaiste Emmanual, Cambridge

Teacsa

A' cuimhneachdh air Beàrnaraigh na òige

'S e a chuimhne a th' agamsa air gu robh e làn dhaoine, daoine a bha an còmhnaidh an sàs ann an obair is rudan dhen t-seòrsa sin, 's gum bhiodh daoine a-mach 's a-steach à eathraichean fad na tìde - tòrr còmhraidh is dibhearsain 's tòrr còmhraidh den a h-uile seòrsa rud.

Bha na daoine a' toirt am bith-beò às an talamh is às a' mhuir agus b' e dìreach croitearachd a bha a' cumail dhaoine beò. Bha iad a' dèanamh teachd-an-tìr às an sin agus am beagan airgid a bhiodh iad a' cosnadh, dh'fheumadh iad a dhol a dh'obair a dh' àite eile glè thrice air a shon no bhiodh iad ag iasgach uaireannan is bhiodh sin a' toirt a-steach beagan. Ach an còrr, bha e a' tighinn às an talamh, beathaichean is arbhar is tòrr dhen leithid sin.

Bha an ceann-baile far an do thogadh mise, bha daoine eagalach rèidh, agus bha e fosgailte. Bha mise cho tric ann an taighean nan nàbaidhean 's a bha mi anns an taigh againn fhèin, sin an seòrsa coimhearsneachd a bh' ann. Air an làimh eile, ged a bha e sònraichte san dòigh sin, 's e seòrsa de mhicrocosm den t-saoghal a bh' ann. Bha a h-uile càil a bha a' dol air adhart san t-saoghal, a thachair riumsa as dèidh sin cha mhòr, a' dol air adhart gu ìre no ann an dòigh air choreigin anns a' choimhearsneachd sin. Agus tha mi cinnteach, a h-uile càil a bha tachairt rium, gu robh mi a' toirt meas air ann an sealladh an fhiosrachaidh a bh'agam air an àite sin. 'S bha sin a' toirt buaidh air an sgrìobhadh is air a' bhàrdachd gu sònraichte.

Air adhart gu

Cuspairean

Copyright © 2015 BBC. Chan eil uallach air a' BhBC airson na th' air làraich-lìn eile.

Gheibhear sealladh nas fheàrr den duilleig seo le sealladair lìn nas ùire agus na duilleagan stoidhle (CSS) air. Ged a chithear susbaint na làraich leis an t-sealladair lìn a th' agaibh, tha sinn a' moladh an dreach as ùire den bhathar-bhog ur sealladair a thoirt a-nuas, no ur duilleagan-stoidhle a chur air ma ghabhas sin dèanamh.